Astronomia

SagDEG

Sag DEG — karłowata galaktyka sferoidalna, satelita Drogi Mlecznej w Strzelcu

Sag DEG — karłowata galaktyka sferoidalna w Strzelcu, satelita Drogi Mlecznej: pętla z 4 gromadami kulistymi, ~70 000 lat świetlnych stąd, główna gromada odkryta w 1994 r.

Sagittarius A

Sagittarius A (Sgr A): struktura i znaczenie centrum Drogi Mlecznej

Sagittarius A (Sgr A): odkryj strukturę i znaczenie centrum Drogi Mlecznej — Sgr A*, Sagittarius A East i West. Co kryje serce naszej galaktyki?

Sagittarius A*

Sagittarius A* (Sgr A*): supermasywna czarna dziura w centrum Drogi Mlecznej

Sagittarius A*: odkryj supermasywną czarną dziurę w centrum Drogi Mlecznej — jej właściwości, obserwacje gwiazdy S2 i najnowsze odkrycia astronomii.

Sao (księżyc)

Sao (nieregularny księżyc Neptuna)

Sao — niewielki, nieregularny księżyc Neptuna (S/2002 N2), odkryty na początku XXI w. i nazwany w 2007. Orbita ok. 22,4 mln km, szacowana średnica ~44 km; właściwości wymagają dals

Saturn

Saturn — budowa, pierścienie, księżyce i rola w Układzie Słonecznym

Kompletny przegląd Saturna: pozycja w Układzie Słonecznym, budowa wewnętrzna, atmosfera, system pierścieni, księżyce, orbita, badania kosmiczne i znaczenie kulturowe.

Sfera Dysona

Sfera Dysona — definicja, historia i rodzaje megastruktur energetycznych

Shangri-La (Titan)

Shoemaker-Levy 9

Kometa Shoemaker-Levy 9 — rozpad i zderzenie z Jowiszem (1994)

Kometa Shoemaker-Levy 9 — rozpad i zderzenie z Jowiszem w 1994: relacje na żywo, obserwacje astronomów i wpływ na poznanie Jowisza i ochrony Układu Słonecznego.

Shukrayaan-1

Shukrayaan-1 — indyjska koncepcja orbiteru Wenus (ISRO)

Siarnaq (księżyc)

Siarnaq — nieregularny księżyc Saturna (Saturn XXIX, grupa Inuitów)

Siarnaq — niesferyczny księżyc Saturna (Saturn XXIX) z grupy Inuitów. Odkryty w 2000 r., ~40 km, czerwonawy kolor, ekscentryczna orbita i fascynująca historia powstania.

Sinope (księżyc)

Sinope — nieregularny księżyc Jowisza: odkrycie, nazwa i właściwości

Sinope — nieregularny księżyc Jowisza: odkrycie, mitologiczna nazwa i unikalne właściwości orbitalne oraz fizyczne. Poznaj fascynujące fakty.

Słońce

Solar Wind Composition Experiment

Spacer kosmiczny

Spacer kosmiczny (EVA): definicja, historia i przykłady

Spacer kosmiczny (EVA): definicja, historia i przełomowe przykłady — od Apollo po ISS. Poznaj techniki, ryzyko i najważniejsze misje spacerów kosmicznych.

Spektroskopia astronomiczna

Spektroskopia astronomiczna — definicja i zastosowania w badaniu gwiazd

Spektroskopia astronomiczna: odkryj, jak analiza widm ujawnia skład chemiczny, temperaturę i ruch gwiazd oraz zastosowania w badaniu planet, mgławic i galaktyk.

Statek kosmiczny Ziemia

Statek kosmiczny Ziemia — definicja, historia i znaczenie globalne

Statek kosmiczny Ziemia — poznaj definicję, historię i globalne znaczenie idei współpracy jako załogi planety; wpływ na ekologię, politykę i przyszłość ludzkości.

Stella

Stella — znaczenie, pochodzenie i występowanie

Stickney (krater)

Stickney — największy krater na Fobosie

Stowarzyszenie Skorpiusa-Centaurusa

Stowarzyszenie Scorpius–Centaurus (Sco-Cen) – definicja i fakty

Stowarzyszenie Scorpius–Centaurus (Sco-Cen) — młoda grupa gwiazd blisko Słońca: geneza, Antares, eksplozje supernowych i ich wpływ na Ziemię oraz najnowsze odkrycia.

Supergromada

Supergromada — największe zwarte struktury Wszechświata

Supergromada (superklaster) to rozległe skupisko grup i gromad galaktyk tworzące włóknistą sieć kosmiczną; kluczowy element struktury wielkoskalowej i badań kosmologicznych.

Supernowa

Supernowa: definicja, przyczyny, typy i skutki

Sykoraks (księżyc)

Sykoraks (księżyc Urana)

Sykoraks — duży, nieregularny i retrogradujący księżyc Urana odkryty w 1997 r.; omówienie cech fizycznych, orbity, historii odkrycia i znaczenia w badaniach układu planetarnego.

Syriusz

Siriusz — najjaśniejsza gwiazda nocnego nieba: cechy, odległość, historia

Poznaj Syriusza — najjaśniejszą gwiazdę nocnego nieba: cechy, odległość (8,6 ly), wiek i fascynująca historia od starożytnego Egiptu po ludowe legendy.

System oznaczania i nazewnictwa planetoid

Nazewnictwo i oznaczenia planetoid (asteroid): zasady i przykłady

Sztuczny satelita

Tau Ceti

Tau Ceti — pobliska gwiazda typu G i jej układ planetarny

Tebe (księżyc)

Teleskop

Teleskop — definicja, historia, rodzaje i zastosowania w astronomii

Teleskop — definicja, historia, rodzaje i zastosowania w astronomii. Dowiedz się, jak działają teleskopy optyczne, radiowe i kosmiczne oraz ich rola w odkrywaniu kosmosu.

Teleskop kosmiczny

Obserwatorium kosmiczne — teleskopy i obserwacje astronomiczne z orbity

Odkryj obserwatoria kosmiczne: teleskopy orbitalne, obserwacje rentgenowskie, podczerwień i ultrafiolet — jak teleskopy na orbicie odsłaniają Wszechświat.

Teleskopy Magellana

Teleskopy Magellana (Baade i Clay) — 6,5 m teleskopy w Las Campanas, Chile

Teoria wielkiego zderzenia

Themis (hipotetyczny księżyc)

Tryton (księżyc)

Tryton — największy księżyc Neptuna: odkrycie, budowa i temperatura

Tryton — największy księżyc Neptuna: odkrycie, budowa i ekstremalna temperatura. Poznaj historię, geologię i rekordowo zimną powierzchnię (-235 °C).

Tunel czasoprzestrzenny

Tunel czasoprzestrzenny (most Einsteina–Rosena) — definicja i działanie

Tunel czasoprzestrzenny (most Einsteina–Rosena) — definicja i działanie: teoria, egzotyczna materia oraz możliwości podróży w czasie i międzygwiezdnych.

Tyche (planeta)

Tyche — hipotetyczna planeta w Obłoku Oorta: dowody i kontrowersje

Tyche — hipotetyczna planeta w Obłoku Oorta: dowody z danych WISE, kontrowersje wśród astronomów i jej rola w pochodzeniu komet.

Tytan (księżyc)

UDFj-39546284

UDFj-39546284: kandydat na najstarszą galaktykę wykrytą przez Hubble'a (z=11,9)

UDFj-39546284 — kandydat na najstarszą galaktykę (z=11,9) odkrytą przez Hubble’a; wiek ~13,42 mld lat, odkrycie w HUDF/Spitzer, oczekiwanie na potwierdzenie JWST.

UFO

UFO: definicja i znaczenie niezidentyfikowanych obiektów latających

UFO: definicja, przykłady obserwacji, metody identyfikacji i znaczenie kulturowe fenomenu — wszystko o niezidentyfikowanych obiektach latających.

Układ gwiezdny

Układ planetarny

Układ planetarny: definicja, przykłady (Układ Słoneczny) i strefa zamieszkiwalna

Poznaj definicję układu planetarnego, przykłady (Układ Słoneczny) i tajemnice strefy zamieszkiwalnej — szansa na życie pozaziemskie.

Układ Słoneczny

Układ Słoneczny — definicja, planety, budowa i ciekawostki

Odkryj Układ Słoneczny: definicja, budowa, planety i fascynujące ciekawostki o Słońcu, planetach, pasach asteroid i kometach.

Ultragłębokie Pole Hubble’a

Uran

Uran — siódma planeta Układu Słonecznego

Uran to lodowy olbrzym siódma od Słońca. Artykuł przedstawia budowę, atmosferę, nachylenie osi, pierścienie, księżyce, historię odkrycia i misje badawcze.

UY Scuti

Very Large Telescope

Very Large Telescope (VLT) — system teleskopów ESO na Cerro Paranal

VLT (ESO) na Cerro Paranal — cztery 8,2 m teleskopy i 4 AT, najwyższa rozdzielczość kątowa; przełomowe obserwacje egzoplanet i ruchu gwiazd przy supermasywnej czarnej dziurze.

Waga (astrologia)

Przegląd znaku Waga w astrologii: cechy, daty, symbolika, pozycja w zodiaku, historia i typowe interpretacje w horoskopach.

Wega

Wega (Alpha Lyrae) — jasna gwiazda Liry z dyskiem pyłowym i szybkim obrotem

Vega (Alpha Lyrae) — jasna gwiazda Liry z szybkim obrotem i dyskiem pyłowym; bliska, intensywnie badana ikona astronomii i potencjalne źródło planetarnych pozostałości.

Wenus

Wenus: druga planeta Układu Słonecznego o gęstej atmosferze i ekstremalnych warunkach

Wenus — druga planeta od Słońca, zbliżona rozmiarami do Ziemi, z gęstą atmosferą CO2, chmurami kwasu siarkowego, ekstremalnym ciśnieniem i temperaturami; obrót wsteczny, brak księż