Astronomia
Artykuły o gwiazdach, planetach, kosmosie i wszechświecie.
Artykuły w tej kategorii
Geometria Wszechświata: kształt, topologia i dowody obserwacyjne
Kształt Wszechświata
Geometria Wszechświata: odkryj kształt, topologię i dowody obserwacyjne — od krzywizny po najnowsze pomiary potwierdzające płaskość kosmosu.
Kwazary — definicja, mechanizm emisji i znaczenie w ewolucji galaktyk
Kwazar
Kwazary — czym są, jak emitują energię i jaki wpływ mają na ewolucję galaktyk. Supermasywne czarne dziury, dyski akrecyjne i ekstremalna jasność.
Lądowanie na Księżycu — definicja, historia i kluczowe misje
Lądowanie na Księżycu
Lądowanie na Księżycu — historia, kluczowe misje i ciekawostki o pierwszych krokach człowieka, od Łuny 2 po Apollo 11. Poznaj przełomowe momenty eksploracji Księżyca.
Lew (znak zodiaku) — cechy, znaczenie i daty Słońca w astrologii
Lew (astrologia)
Lew — cechy, znaczenie i daty Słońca w astrologii: odkryj osobowość Lwa, mocne strony, relacje i kiedy Słońce jest w tym znaku (23 VII–22 VIII / 10 VIII–15 IX).
Typy teleskopów astronomicznych: rodzaje, działanie i zastosowania
Lista typów teleskopów
Poznaj typy teleskopów astronomicznych — budowę, zasadę działania i zastosowania: od refraktorów po radioteleskopy. Przewodnik dla pasjonatów i naukowców.
Lodowe olbrzymy: definicja, skład i cechy Urana i Neptuna
Lodowy gigant
Lodowe olbrzymy: odkryj definicję, skład i niezwykłe cechy Urana i Neptuna — budowę, atmosferę, skład chemiczny i tajemnice ich wnętrz.
Mała Niedźwiedzica (Ursa Minor) — gwiazdozbiór z gwiazdą Polaris
Mała Niedźwiedzica
Mała Niedźwiedzica (Ursa Minor) — północny gwiazdozbiór z gwiazdą Polaris. Opis Małej Chochli, historii, widoczności, precesji bieguna niebieskiego i znaczenia nawigacyjnego.
Mapa nieba: definicja, rodzaje, historia i zastosowania
Mapa nieba
Przegląd map nieba: definicja, rodzaje (planisferium, atlasy, globusy), historia od starożytności do renesansu oraz zastosowania w nawigacji, astronomii i kulturze.
Mars — czwarta planeta Układu Słonecznego: budowa, klimat i ciekawostki
Mars
Odkryj Mars — czwarta planeta Układu Słonecznego: budowa, klimat, największe wulkany, polarne czapy i fascynujące ciekawostki o czerwonej planecie.
Mars Science Laboratory
Messier 100
Messier 32 (M32) — karłowata galaktyka eliptyczna satelitarna Andromedy
Messier 32
Messier 32 (NGC 221) to bliska, kompaktowa galaktyka karłowata typu eliptycznego, satelita M31. Charakteryzuje się zwartą strukturą, starymi gwiazdami i centralną supermasywną czar…
Messier 49 (NGC 4472) — galaktyka eliptyczna w Gromadzie Panny
Messier 49
Messier 49 (NGC 4472) — jasna galaktyka eliptyczna w Gromadzie Panny: 49 mln lat świetlnych, supermasywna czarna dziura i tysiące gromad kulistych.
Messier 54 (M54) — gromada kulista w Strzelcu, jądro SagDEG i czarna dziura
Messier 54
Messier 54 — gęsta gromada kulista w Strzelcu, potencjalne jądro SagDEG z dowodami na średnią czarną dziurę; odkryta przez Messiera, 87 000 lat świetlnych.
Meteor — definicja, wejście w atmosferę, rodzaje i znaczenie naukowe
Meteor
Przegląd zjawiska: czym jest meteor, różnice między meteoroidem, meteorem i meteorytem, rodzaje meteorytów, pochodzenie, obserwacje, skutki uderzeń i znaczenie dla nauki.
Mgławica Carina (NGC 3372) — opis, lokalizacja i najważniejsze fakty
Mgławica Carina
Odkryj Mgławicę Carina (NGC 3372, Eta Carina): opis, lokalizacja, ciekawostki o 7 500 ly i 14 000+ gwiazd — najważniejsze fakty i zdjęcia.
Mgławica Kraba (M1) — pozostałość supernowej w Byku
Mgławica Kraba
Mgławica Kraba (M1, NGC 1952) — pozostałość supernowej z 1054 r., zawierająca pulsar i emitująca promieniowanie od fal radiowych po gamma; obiekt kluczowy dla badań astrofizycznych…
Mgławica planetarna — definicja, powstawanie i różnorodność kształtów
Mgławica planetarna
Mgławica planetarna — definicja, powstawanie i różnorodność kształtów. Poznaj mechanizmy formowania, przyczyny niezwykłych struktur i spektakularne przykłady.
Mgławica refleksyjna
Mgławica Tarantula (30 Doradus) — największy aktywny region gwiazdotwórczy LMC
Mgławica Tarantula
Mgławica Tarantula (30 Doradus) — największy aktywny region gwiazdotwórczy LMC: powstawanie gwiazd, gromada NGC 2070, R136 i ślady supernowych.
Międzynarodowa Stacja Kosmiczna (ISS) — definicja, budowa i misje
Międzynarodowa Stacja Kosmiczna
Poznaj Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS): definicja, historia budowy, moduły i kluczowe misje oraz międzynarodowa współpraca naukowa na orbicie.
Kosmiczne mikrofalowe promieniowanie tła (CMB) — definicja, odkrycie, zagadki
Mikrofalowe promieniowanie tła
Poznaj kosmiczne mikrofalowe promieniowanie tła (CMB): definicja, odkrycie Penziasa i Wilsona, misja Planck oraz tajemnicze zagadki kształtujące obraz Wszechświata.
Możliwości eksploatacji Marsa: zasoby, wyzwania i propozycje kolonizacji
Możliwości eksploatacji Marsa
Przegląd kluczowych zasobów Marsa, technicznych i etycznych wyzwań oraz propozycji organizacji i scenariuszy wykorzystania planety jako celu badań i osadnictwa.
Księżyc i inne naturalne satelity — definicja, rodzaje i przykłady
Naturalny satelita
Poznaj definicję, rodzaje i przykłady naturalnych satelitów — Księżyc, inne księżyce planetarne, mechanika orbit i fascynujące ciekawostki astronomiczne.
Neptun — charakterystyka, odkrycie i znaczenie w Układzie Słonecznym
Neptun
Przegląd Neptuna: podstawowe cechy, budowa atmosfery, pierścienie i księżyce, historia odkrycia oraz badania kosmiczne i znaczenie naukowe planety.
Neso (Neptun XIII) – najdalszy nieregularny księżyc Neptuna
Neso (księżyc)
Poznaj Neso (Neptun XIII) — najdalszy nieregularny księżyc Neptuna (~48 mln km, ~60 km średnicy). Odkryty 2002/2003, o silnie ekscentrycznej orbicie i możliwym pochodzeniu z rozpad…
New General Catalogue (NGC) — Nowy Katalog Ogólny obiektów głębokiego nieba
New General Catalogue
Kompendium 7 840 obiektów mgławic, gromad i galaktyk skompilowane przez J. L. E. Dreyera w 1888 r., podstawowe źródło dla astronomii amatorskiej i punkt odniesienia w badaniach nie…
Centaurus A (NGC 5128) — galaktyka radiowa z supermasywną czarną dziurą
NGC 5128
Centaurus A (NGC 5128) — spektakularna galaktyka radiowa z supermasywną czarną dziurą, potężnymi dyszami i śladami zderzenia galaktyk. Odkryj jej tajemnice i obserwacje.
NGC 6193 — gromada otwarta w gwiazdozbiorze Ara z masywnymi gwiazdami
NGC 6193
NGC 6193 — gromada otwarta w Ara z masywnymi gwiazdami typu O (HD 150136), wpływająca na mgławicę NGC 6188; odkryj jej strukturę, odległość i potęgę gwiazd.
NGC 6302 (Mgławica Motyl) — niezwykła mgławica planetarna w Skorpionie
NGC 6302
NGC 6302 (Mgławica Motyl) — niezwykła mgławica planetarna w Skorpionie. Odkryj gorącą centralną gwiazdę, dwubiegunową strukturę i spektakularne zdjęcia Hubble'a.
Galaktyka Barnarda (NGC 6822) — nieregularna galaktyka Lokalnej Grupy
NGC 6822
Galaktyka Barnarda (NGC 6822) — nieregularna galaktyka Lokalnej Grupy: odkrycie, rola cefeid Hubble’a w pomiarze odległości, budowa i porównanie z Małym Obłokiem Magellana.
Nix — księżyc Plutona: opis, odkrycie i misja New Horizons
Nix (księżyc)
Nix — księżyc Plutona: odkrycie, budowa, orbita i zdjęcia z misji New Horizons — poznaj historię, rozmiary i tajemnice tego małego satelity.
NML Cygni