NGC 6193 — gromada otwarta w gwiazdozbiorze Ara z masywnymi gwiazdami

NGC 6193 — gromada otwarta w Ara z masywnymi gwiazdami typu O (HD 150136), wpływająca na mgławicę NGC 6188; odkryj jej strukturę, odległość i potęgę gwiazd.

NGC 6193 to gromada otwarta licząca około 27 gwiazd, położona w gwiazdozbiorze Ara. Znajduje się w przybliżeniu w odległości około 3765 lat świetlnych (rzędu kilkuset parseków) od Ziemi i leży na niebie południowym, w pobliżu rozległych materii międzygwiazdowych tworzących mgławicę emisyjną NGC 6188. W dobrych warunkach obserwacyjnych gromada jest widoczna przy użyciu lornetki lub małego teleskopu; w bardzo ciemnych miejscach może być dostrzeżona również gołym okiem jako słaba plamka.

NGC 6193 leży w centrum asocjacji Ara OB1 i pełni rolę jednego z głównych źródeł promieniowania ultrafioletowego jonizującego pobliskie obłoki gazowo-pyłowe. Promieniowanie i wiatr gwiazdowy masywnych składników gromady wpływają na strukturę i ewolucję pobliskiej mgławicy NGC 6188, powodując m.in. tworzenie krawędzi sprzyjających powstawaniu nowych gwiazd (efekt sprzężenia zwrotnego i propagacja formowania gwiazd).

Skład i właściwości

W jej centrum znajdują się bardzo masywne gwiazdy typu O, tworzące układy wielokrotne. W szczególności w obrębie gromady widoczny jest złożony układ wielokrotny HD 150136, składający się z kilku bardzo gorących i jasnych składników. Są to gwiazdy o masach rzędu kilkudziesięciu mas Słońca (szacunki wskazują na wartości rzędu ~36–63 M☉ dla najmasywniejszych składników), o temperaturach powierzchniowych sięgających dziesiątek tysięcy kelwinów i jasności wielu tysięcy razy większej niż jasność Słońca. Te ekstremalne parametry sprawiają, że składniki HD 150136 są głównymi źródłami promieniowania jonizującego i silnych wiatrów gwiazdowych w regionie.

NGC 6193 jest gromadą młodą — jej wiek oceniany jest na kilka milionów lat — dlatego w otoczeniu obserwuje się zarówno gwiazdy świeżo osiągające ciąg główny, jak i liczne obiekty przedgłównosekwencyjne (protogwiazdy i młode gwiazdy o niskich masach). Dzięki temu obszar ten jest interesujący dla badań procesów formowania gwiazd oraz wpływu masywnych gwiazd na otoczenie.

Obserwacyjnie gromada zajmuje na niebie obszar rzędu kilku minut kątowych i jest łatwo identyfikowalna dzięki jasnym, niebieskawym gwiazdom typu O i B. W paśmie optycznym oraz w rentgenowskim wykryto silne emisje związane z aktywnością i zderzeniami wiatrów gwiazdowych masywnych składników.

Ze względu na swoją jasność i relatywną bliskość NGC 6193 jest ważnym obiektem do badań dotyczących ewolucji masywnych gwiazd, dynamiki układów wielokrotnych oraz mechanizmów sprzężenia między gwiazdami a otaczającym je obłokiem międzygwiazdowym.

Szukaj według litery