W ewolucji mozaikowej niektóre znaki w formie przejściowej są podstawowe, podczas gdy inne są niezwykle zaawansowane.
Najwyraźniej zmiany ewolucyjne zachodzą szybko w niektórych częściach ciała lub układach bez jednoczesnych zmian w innych częściach. Inna definicja to "ewolucja postaci w różnym tempie zarówno wewnątrz gatunku, jak i pomiędzy gatunkami". 408 Jego miejsce w teorii ewolucji znajduje się w długoterminowych trendach lub makroewolucji.
Ewolucja od formy podstawowej (wczesnej) do pochodnej (późniejszej) odbywa się etapami. Moduły (grupy znaków) zmieniają się pół-niezależnie od siebie. Zmieniają się one w różnym czasie, tworząc w ten sposób mozaikę cech prymitywnych i pochodnych.
Zmiany te odgrywają wiodącą rolę w głównych przemianach ewolucyjnych. Mogą one obejmować osobniki wytwarzające serie gatunków, z których tylko kilka można by znaleźć jako skamieniałości.
Ze swej natury dowody na ten pomysł pochodzą głównie z paleontologii. Nie twierdzi się, że wzór ten jest uniwersalny, ale powszechny. Obecnie istnieje szeroki wachlarz przykładów z wielu różnych taksonów.
.jpg)
