Joseph Robinette Biden Jr. (ur. 20 listopada 1942) jest amerykańskim politykiem związanym z Partią Demokratyczną, który przez wiele dekad pełnił funkcje ustawodawcze i wykonawcze na szczeblu federalnym. Pochodzi z Wilmington w Delaware i jest wyznania rzymskokatolickiego (katolik).

Krótki przegląd kariery

  • Senator Stanów Zjednoczonych z Delaware (1973–2009) — służył w Senacie dłużej niż jakikolwiek inny późniejszy wiceprezydent.
  • Wiceprezydent Stanów Zjednoczonych w latach 2009–2017 podczas prezydentury Baracka Obamy.
  • Kandydat partii demokratycznej w wyścigach prezydenckich w różnych latach, w tym w 1988, 2008 i 2020.
  • Po zakończeniu pełnienia urzędu w 2017 r. związał się z życiem akademickim, m.in. na Uniwersytecie Pensylwanii.

Wczesne życie i wykształcenie

Biden urodził się i wychował w stanie Delaware. Ukończył studia prawnicze — jego alma mater oraz inne instytucje przyznały mu później tytuły honoris causa. Jego wczesna ścieżka zawodowa obejmowała praktykę prawniczą i zaangażowanie w lokalną politykę, co doprowadziło go do startu w wyborach do Senatu.

Służba w Senacie

Jako senator z Delaware Biden zyskał rozpoznawalność w pracach nad polityką zagraniczną i sprawami sądownictwa. Reprezentował Delaware w Senacie przez ponad trzy dekady, co uczyniło go jednym z najbardziej doświadczonych ustawodawców w Kongresie.

Wiceprezydentura (2009–2017)

W 2008 roku kandydat Demokratów na prezydenta, Barack Obama, wybrał Joe Bidena na swojego kandydata na wiceprezydenta. Biden pełnił urząd wiceprezydenta przez dwie kadencje (2009–2017) i działał jako główny doradca prezydenta w wybranych obszarach polityki wewnętrznej i zagranicznej.

Starty prezydenckie

  1. 1988 — wstępny start w prawyborach Partii Demokratycznej; kampania zakończyła się bez uzyskania nominacji.
  2. 2008 — ponowny start; przed prawyborami wycofał się, a później dołączył do kampanii kandydata Baracka Obamy jako kandydat na wspomniane stanowisko wiceprezydenta.
  3. 2020 — ogłosił zamiar ubiegania się o nominację; kampanię prezydencką formalnie rozpoczął 25 kwietnia 2019 r. (kampania prezydencka) i w miarę przebiegu prawyborów uzyskał poparcie po zakończeniu kampanii kontrkandydata Bernie Sandersa. W rezultacie został uznany za wstępnie nominowanego kandydata Demokratów.

Po prezydenturze wiceprezesa — działalność akademicka i publiczna

Po odejściu z Białego Domu Biden na krótko związał się z życiem akademickim, prowadząc zajęcia i aktywność badawczą na Uniwersytecie Pensylwanii. Jego działalność obejmowała wykłady, prace badawcze oraz udział w inicjatywach dotyczących polityki publicznej.

Nagrody i wyróżnienia

  • Otrzymał kilka tytułów doktoratów honoris causa, w tym od instytucji, z którymi był związany zawodowo.
  • Laureat nagród kongresowych i innych wyróżnień; wymieniane są m.in. nagrody takie jak "Best of Congress Award".
  • Otrzymał także wyróżnienie od rządu pakistańskiego.

Życie osobiste i przekonania

Biden jest praktykującym katolikiem. Informacje o jego życiu rodzinnym, zdrowiu i poglądach politycznych są przedmiotem publicznego zainteresowania i relacjonowane przez media oraz oficjalne biogramy.

Uwagi o źródłach i statusie informacji

Niektóre wydarzenia polityczne — szczególnie dotyczące procesów nominacyjnych i wyników wyborów — zmieniają się w czasie. W artykule odwołano się do kluczowych momentów kariery Bidena, przy czym niektóre sformułowania dotyczące kampanii i nominacji odnoszą się do informacji dostępnych podczas ich trwania (kandydatury, kontekst partyjny, wybory 2020, wybory 2020). Dla szczegółowych i aktualnych danych należy sięgać do oficjalnych dokumentów oraz wiarygodnych źródeł prasowych.