Przejdź do treści
Polski Strona główna

Credo Apostołów (Apostolski symbol wiary)

Zwięzłe i starochrześcijańskie wyznanie wiary używane głównie w tradycjach zachodnich; przegląd treści, historii, zastosowań i podstawowych różnic wobec innych symboli wiary.

Ogólne wprowadzenie

Credo Apostołów, często nazywane Apostolskim Symbolem Wiary, to krótkie wyznanie wiary chrześcijańskiej, które w tradycji zachodniej pełni funkcję streszczenia podstawowych przekonań o Bogu, Jezusie Chrystusie i Kościele. W języku łacińskim znane jest jako Symbolum Apostolorum. Tekst ten często rozpoczyna się od słów „Wierzę w Boga Ojca...”, i jest stosowany zarówno w liturgii, jak i w katechezie.

Galeria obrazów

7 Obrazy

Budowa i cechy

Credo składa się tradycyjnie z dwunastu krótkich artykułów, które porządkują wyznanie wiary: wyznanie wiary w Boga Ojca, w Syna, Jego wcielenie, mękę, śmierć i zmartwychwstanie, w Ducha Świętego, Kościół święty, przebaczenie grzechów, zmartwychwstanie ciała i życie wieczne. Z tego powodu zwyczajowo nazywa się je Credo Apostołów. Nie jest to jednak dosłowny zapis autorstwa Dwunastu Apostołów, lecz tradycyjne przypisanie, które wyjaśnia liczbę artykułów.

Krótka historia i pochodzenie

Korzenie tego wyznania sięgają pierwszych wieków chrześcijaństwa, gdy krótka formuła służyła do przygotowania katechumenów do sakramentu chrztu. Tekst ewoluował stopniowo, powstając w środowisku Kościoła zachodniego i przyjmując ostateczną formę w okresie patrystycznym. Niektórzy badacze wiążą formowanie się treści z praktyką katechezy i potrzebą jednostkowego, łatwego do zapamiętania streszczenia wiary. W odróżnieniu od Credo nicejskiego, które powstało jako wynik soborów i dyskusji teologicznych, Apostolski Symbol ma bardziej katechetyczny i liturgiczny charakter. Więcej informacji o rozwoju historycznym można znaleźć w publikacjach dotyczących wczesnego chrześcijaństwa (źródło historyczne) lub w opracowaniach teologicznych (studia).

Zastosowania i znaczenie

  • W liturgii: Credo jest powszechnie odmawiane lub śpiewane podczas nabożeństw w obrządku łacińskim, m.in. w Kościele rzymskokatolickim (Rzym) i w wielu kościołach protestanckich (tradycje protestanckie).
  • W katechezie i chrzcie: służy jako formula wyznania przyjęcia doktryny chrześcijańskiej przy udzielaniu chrztu oraz jako podstawa nauczania wiernych (praktyka sakramentalna).
  • W modlitwie indywidualnej: używane bywa także w codziennych praktykach religijnych jako krótkie streszczenie wiary (modlitwa).

Różnice wobec innych symboli

Credo Apostołów różni się od Credo nicejskiego przede wszystkim długością i celem: Nicejskie Credo powstało w wyniku ekumenicznych soborów i ma charakter bardziej dogmatyczny oraz odpowiada na konkretne kontrowersje teologiczne, podczas gdy Apostolski Symbol ma prostszą, katechetyczną formę. W tradycjach wschodnich liturgia częściej korzysta z Credo nicejskiego; natomiast w Kościele zachodnim Apostolski Symbol zachował szerokie zastosowanie. Przykładowo, w niektórych obrządkach anglikańskich i luterańskich Credo pozostaje elementem centralnym nabożeństwa (Anglikanie, Luteranie).

Uwagi i ciekawostki

Legenda o tym, że każdy z Dwunastu Apostołów napisał jeden artykuł pod natchnieniem Ducha Świętego, jest elementem tradycyjnego podania, lecz nie ma potwierdzenia historycznego. Mimo to symbol ten odgrywa ważną rolę eklezjologiczną i liturgiczną: pomaga utrzymać ciągłość nauczania i jedność wyznawanych prawd. W różnych językach i rytach występują niewielkie różnice w formułowaniu niektórych zdań, co odzwierciedla rozwój lokalnej tradycji (warianty, język, liturgia). Dla chętnych do dalszej lektury dostępne są opracowania i komentarze teologiczne (komentarze, analizy, źródła). W praktyce ekumenicznej Credo Apostołów bywa używane jako punkt porozumienia między wyznaniami (ekumenia, dialog).

Pochodzenie Credo

Istnieje wiele hipotez na temat tego, kiedy i jak powstało Credo Apostołów. Wielu przypuszcza, że pochodzi ono z "symbolu starorzymskiego" z I lub II wieku, a później uległo wpływom Credo Nicejskiego (325/381).

To wyznanie wiary wydaje się być argumentem przeciwko gnostycyzmowi. Gnostycyzm był herezją we wczesnych dniach Kościoła. Gnostycy wierzyli w rzeczy, które bardzo różniły się od tego, czego nauczał Kościół katolicki. Credo Apostolskie i inne wyznania wiary zostały stworzone, aby być przykładami katolickich nauk i bronić katolickich przekonań. Można to dostrzec w prawie każdym zdaniu. Na przykład, Credo stwierdza, że Chrystus urodził się, cierpiał i umarł na krzyżu. Wydaje się to być argumentem przeciwko gnostyckim wierzeniom, które mówiły, że Chrystus tylko wydawał się stać człowiekiem, i że tak naprawdę nie cierpiał i nie umarł, ale tylko wydawało się, że tak było.

Ponieważ zostało ono napisane na bardzo wczesnym etapie historii, nie porusza niektórych kwestii, które poruszały późniejsze wyznania chrześcijańskie, takie jak Credo Nicejskie. To sprawia, że jest ono do przyjęcia dla wielu arian i unitarian.

Więcej informacji na temat pochodzenia Apostolskiego Wyznania Wiary można znaleźć w szczegółowym omówieniu w Encyklopedii Katolickiej.

Tekst Credo

Tekst łaciński

Credo in Deum Patrem omnipotentem, Creatorem caeli et terrae. Et in Iesum Christum, Filium Eius unicum, Dominum nostrum, qui conceptus est de Spiritu Sancto, natus ex Maria Virgine, passus sub Pontio Pilato, crucifixus, mortuus, et sepultus, descendit ad ínferos, tertia die resurrexit a mortuis, ascendit ad caelos, sedet ad dexteram Dei Patris omnipotentis, inde venturus est iudicare vivos et mortuos. Credo in Spiritum Sanctum, sanctam Ecclesiam catholicam, sanctorum communionem, remissionem peccatorum, carnis resurrectionem, vitam aeternam. Amen.

Tekst grecki

Wierzę w Boga Ojca Wszechmogącego, Ojca nieba i ziemi. I w Jezusie Chrystusie, Synu swoim jednorodzonym, Panu naszym, poczętym z Ducha Świętego, zrodzonym z Maryi Dziewicy, zrodzonym z Dziewicy, zrodzonym przez Poncjusza Piłata, ukrzyżowanym, umarłym i pogrzebanym, zstąpił do najniższego poziomu, trzeciego dnia zmartwychwstał, wstąpił do nieba, zasiadł po prawicy Boga Ojca Wszechmogącego, aby stamtąd sądzić żywych i umarłych. Wierzę w ducha świętego, święty kościół katolicki, świętych obcowanie, odpuszczenie grzechów, zmartwychwstanie ciała i życie wieczne. Amen. Louis: Concordia Publishing House, 1921, str. 12).

Tłumaczenia z języka angielskiego

Kościół rzymskokatolicki

Wersja angielska w Katechizmie Kościoła Katolickiego zachowuje tradycję podziału Credo na dwanaście artykułów:

Wierzę w Boga, Ojca wszechmogącego,

stwórca nieba i ziemi.

I w Jezusie Chrystusie, jedynym Synu swoim, Panu naszym.

Został poczęty przez Ducha Świętego

Zrodzony z Maryi Dziewicy.

Cierpiał pod Poncjuszem Piłatem,

został ukrzyżowany, umarł i został pochowany.

On zstąpił do piekła.

Trzeciego dnia zmartwychwstał.

Wstąpił do nieba

i siedzi po prawicy Ojca.

On przyjdzie ponownie, aby sądzić żywych i umarłych.

Wierzę w Ducha Świętego,

Święty Kościół Katolicki,

komunia świętych,

odpuszczenie grzechów,

zmartwychwstanie ciała,

i życie wieczne.

Amen.

Kościół Anglii

W Kościele Anglii istnieją obecnie dwie autoryzowane formy wyznania wiary. Jedna znajduje się w Księdze Wspólnej Modlitwy (1662). Druga znajduje się w Common Worship (2000).

Księga Powszechnej Modlitwy

Wierzę w Boga Ojca Wszechmogącego

Stwórca nieba i ziemi

I w Jezusie Chrystusie, jedynym Synu jego, Panu naszym,

Który został poczęty przez Ducha Świętego,

Zrodzony z Maryi Dziewicy,

Cierpiał pod Poncjuszem Piłatem,

Został ukrzyżowany, umarł i został pochowany,

On zstąpił do piekła;

Trzeciego dnia zmartwychwstał,

On wstąpił do nieba,

I siedzi po prawicy Boga Ojca Wszechmogącego;

Stamtąd przyjdzie, aby sądzić szybkich i umarłych.

Wierzę w Ducha Świętego;

Święty Kościół Katolicki;

Komunia Świętych;

Odpuszczenie grzechów;

Zmartwychwstanie ciała,

I życie wieczne.

Amen.

Wspólne uwielbienie

Wierzę w Boga, Ojca wszechmogącego,

stwórca nieba i ziemi.

Wierzę w Jezusa Chrystusa, Jego jedynego Syna, naszego Pana,

który został poczęty przez Ducha Świętego,

zrodzony z Maryi Dziewicy,

cierpiał pod Poncjuszem Piłatem,

został ukrzyżowany, umarł i został pochowany;

zstąpił do piekła.

Trzeciego dnia zmartwychwstał;

wstąpił do nieba,

siedzi po prawicy Ojca,

i przyjdzie, aby sądzić żywych i umarłych.

Wierzę w Ducha Świętego,

Święty Kościół Katolicki,

komunia świętych,

odpuszczenie grzechów,

zmartwychwstanie ciała,

i życie wieczne.

Amen.

Zjednoczony Kościół Metodystyczny

Zjednoczeni Metodyści powszechnie włączają Wyznanie Wiary Apostołów do swoich nabożeństw. Ich wersja Credo jest szczególna, ponieważ nie zawiera wersu "zstąpił do piekieł". Z wyjątkiem tego, jest ona bardzo podobna do wersji zawartej w Modlitewniku Powszechnym (Book of Common Prayer).

Wierzę w Boga Ojca Wszechmogącego,

stwórca nieba i ziemi;

I w Jezusie Chrystusie, jedynym Synu jego, Panu naszym:

który został poczęty przez Ducha Świętego,

zrodzony z Maryi Dziewicy,

cierpiał pod Poncjuszem Piłatem,

został ukrzyżowany, umarł i pogrzebany;

trzeciego dnia powstał z martwych;

wstąpił do nieba,

i siedzi po prawicy Boga Ojca Wszechmogącego;

Stamtąd przyjdzie, aby sądzić żywych i umarłych.

Wierzę w Ducha Świętego,

święty kościół katolicki,

komunia świętych,

odpuszczenie grzechów,

zmartwychwstanie ciała,

i życie wieczne. Amen.

United Methodist Hymnal zawiera również (pod numerem 882) to, co nazywa "Ekumeniczną Wersją" Wyznania Wiary. Wersja ta jest identyczna z tą, która znajduje się w aktualnej Księdze Wspólnej Modlitwy Kościoła Episkopalnego. Ta forma Apostolskiego Wyznania Wiary jest włączona do śpiewnika, aby była używana podczas Eucharystii i chrztów. Z tego powodu staje się ona coraz bardziej popularna.

Ekumeniczna wersja angielskojęzycznej konsultacji liturgicznej

English Language Liturgical Consultation (ELLC) jest międzynarodową grupą, której celem jest dostarczanie tekstów, które mogą być używane i akceptowane przez ludzi z każdego wyznania chrześcijańskiego. W 1988 r. stworzyła ona tłumaczenie Wyznania Wiary Apostolskiej. Jedną z głównych zmian w tej wersji jest to, że nie używa się w niej słowa "jego", gdy mówi się o Bogu. Tekst brzmi następująco:[3]

Wierzę w Boga, Ojca wszechmogącego,

stwórca nieba i ziemi.

Wierzę w Jezusa Chrystusa, jedynego Syna Bożego, naszego Pana,

który został poczęty przez Ducha Świętego,

zrodzony z Maryi Dziewicy,

cierpiał pod Poncjuszem Piłatem,

został ukrzyżowany, umarł i został pochowany;

zstąpił do zmarłych.

Trzeciego dnia zmartwychwstał;

wstąpił do nieba,

siedzi po prawicy Ojca,

i przyjdzie, aby sądzić żywych i umarłych.

Wierzę w Ducha Świętego,

Święty Kościół Katolicki,

komunia świętych,

odpuszczenie grzechów,

zmartwychwstanie ciała,

i życie wieczne. Amen.

Powiązane strony

Pytania i odpowiedzi

P: Co to jest Wyznanie Wiary Apostołów?

O: Credo Apostołów to wczesne wyznanie wiary chrześcijańskiej, znane również jako credo lub "symbol", które jest powszechnie używane przez wiele wyznań chrześcijańskich.

P: Gdzie Credo Apostołów jest powszechnie używane?

O: Credo Apostołów jest najczęściej używane podczas ceremonii w kościołach tradycji zachodniej, w tym w obrządku łacińskim Kościoła rzymskokatolickiego, luteranizmu, Wspólnoty Anglikańskiej i zachodniego prawosławia.

P: Jakie inne wyznania używają Credo Apostołów?

O: Credo Apostołów jest również używane przez ewangeliczne wyznania protestanckie, takie jak prezbiterianie, metodyści, kongregacjonaliści i wielu baptystów.

P: Dlaczego Wyznanie Wiary Apostołów nosi taką nazwę?

O: Credo Apostołów zostało nazwane Credo Apostołów, ponieważ składa się z dwunastu artykułów, o których ludzie wierzyli, że Bóg natchnął każdego z dwunastu Apostołów Jezusa do napisania jednego artykułu po Zesłaniu Ducha Świętego.

P: Jaki jest cel Credo Apostołów?

O: Celem Credo Apostołów jest przedstawienie streszczenia wierzeń chrześcijańskich.

P: Kiedy używa się Credo Apostołów?

O: Credo Apostołów jest powszechnie używane podczas ceremonii religijnych.

P: W jakim języku zostało napisane Credo Apostołów?

O: Wyznanie Wiary Apostołów jest pierwotnie napisane po łacinie i czasami nosi tytuł Symbol Apostołów.

Źródła

Powiązane artykuły

Autor

AlegsaOnline.com Credo Apostołów (Apostolski symbol wiary)

URL: https://pl.alegsaonline.com/art/4937

Udostępnij