Pokémon to japońska franczyza gier wideo i multimediów stworzona przez Satoshi Tajiri, rozwijana głównie przez studio Game Freak i wydawana przez Nintendo w latach 90. W Japonii seria znana jest pod nazwą Pocket Monsters. Franczyza obejmuje gry wideo, animowane programy telewizyjne (anime), mangi, kolekcjonerską grę karcianą, zabawki oraz szeroką gamę gadżetów i produktów licencyjnych.

Początki i rozwój

Pierwsze gry — Pokémon Red i Green — ukazały się w Japonii w 1996 roku na konsolę Game Boy. Pierwotnie w świecie gry istniało 151 gatunków, włączając w to Mew; późniejsze japońskie wydania (m.in. niebieska wersja.) i lokalizacje zwiększały dostępność oraz popularność serii poza Japonią. W kolejnych dekadach pojawiły się kolejne generacje Pokémonów oraz nowe gry (np. seria Pokémon X i Y), a maskotką stał się rozpoznawalny na całym świecie Pikachu.

Co to są Pokémony i mechanika gier

W grach Pokémon gracz przemierza fikcyjny świat, łapie i trenuje stworki zwane Pokémonami (potworami), uczy je nowych umiejętności i wykorzystuje w walkach z innymi trenerami. Pokémony mogą ewoluować w silniejsze formy, zdobywając doświadczenie lub spełniając określone warunki. Możliwe jest również handlowanie i wymiana Pokémonów między graczami, co było jednym z kluczowych elementów projektu, mającym promować interakcję społeczności. W uniwersum gry Pokémony w walce nie krwawią i nie giną w sensie śmiertelnym — po utracie zdrowia zemdleją i przestaną walczyć.

Specjalne i zmodyfikowane formy

W niektórych odsłonach serii wprowadzono zmodyfikowane formy Pokémonów, np. tzw. Shadow Pokémon, które w fabule zostały odcięte od pozytywnych uczuć lub specjalnie „zatrute” — ich „drzwi do serc” bywają w narracji sztucznie zamknięte. Różne gry eksperymentowały też z formami regionalnymi, gigantyzacją czy fuzjami gatunków.

Popularność, sprzedaż i wpływ

Hasło promujące serię w Stanach Zjednoczonych brzmiało "Gotta catch 'em all!", choć z czasem jego użycie stało się mniej powszechne; japońskie hasła reklamowe bywają tłumaczone jako "Let's get Pokémon". Seria sprzedała się na przestrzeni lat w ogromnych nakładach — gry wideo sprzedały się w setkach milionów egzemplarzy na całym świecie, a sama franczyza stała się jedną z najbardziej dochodowych w historii mediów (wiele źródeł podaje, że całkowite przychody przekroczyły miliardy dolarów). Oprócz gier mobilnych i konsolowych powstały także tytuły wydane na konsole stacjonarne, w tym projekty dla Nintendo 64 i Nintendo GameCube. W zestawieniu najlepiej sprzedających się serii gier wideo Pokémony znajdują się tuż obok klasycznych serii, takich jak Mario firmy Nintendo.

Anime, filmy i inne media

Serial anime jest emitowany od końca lat 90. i doczekał się wielu sezonów, sag i różnych wersji regionalnych; programy te były i są nadawane w stacjach m.in. takich jak Kids WB czy Cartoon Network. Oprócz serialu powstało także ponad dwadzieścia pełnometrażowych filmów, a nowe produkcje kinowe i telewizyjne ukazują się cyklicznie, często towarzysząc premierom gier.

Rozszerzenie franczyzy

Oprócz głównych gier RPG powstały liczne spin-offy (m.in. strategie, bijatyki, gry przygodowe) oraz zjawiskowe tytuły jak mobilne Pokémon GO, które na nowo spopularyzowało serię. Kolekcjonerska gra karciana, mangi oraz setki linii zabawek i ubrań uczyniły z Pokémonów element popkultury rozpoznawalny globalnie.

Pokémon pozostaje żywą i rozwijającą się franczyzą: kolejne generacje gier i nowych gatunków pojawiają się z czasem, a uniwersum wciąż przyciąga graczy i fanów na całym świecie.