Penis — definicja, budowa i funkcje w anatomii oraz rozmnażaniu

Penis — definicja, budowa i funkcje: kompleksowy przewodnik po anatomii, fizjologii oraz roli w rozrodczości i zdrowiu seksualnym mężczyzn.

Autor: Leandro Alegsa

Penis jest męską częścią ciała znajdującą się na zewnątrz ciała. Pełni dwie podstawowe funkcje: pozwala na oddawanie moczu oraz uczestniczy w rozmnażaniu płciowym. Główną funkcją seksualną penisa jest wprowadzenie go do pochwy kobiety i dostarczenie nasienia, które może spowodować ciążę. Czynność ta nazywana jest stosunkiem płciowym. Poza funkcjami reprodukcyjnymi i wydalniczymi penis jest też organem odczuwania przyjemności seksualnej.

Budowa

Penis składa się z kilku podstawowych części:

  • korzeń (część wewnętrzna przytwierdzona do miednicy),
  • trzon (trzon/łodyga) — część widoczna na zewnątrz,
  • żołądź (głowa) — rozszerzony koniec penisa, często pokryty napletkiem u osób nieobrzezanych,
  • napletek — fałd skóry przykrywający żołądź u osób nieobrzezanych.
Anatomicznie w prąciu występują trzy ciała erekcyjne: dwa ciała jamiste (corpora cavernosa) oraz jedno ciało gąbczaste (corpus spongiosum), wewnątrz którego przebiega cewka moczowa umożliwiająca przepływ moczu i nasienia. Penis jest unaczyniony i unerwiony — naczynia krwionośne oraz nerwy odgrywają kluczową rolę w mechanizmach erekcji i czucia.

Funkcje i mechanizmy

Główne funkcje penisa to:

  • oddawanie moczu — przez cewkę moczową;
  • kopulacja i dostarczenie nasienia — umożliwianie zapłodnienia;
  • odczuwanie bodźców seksualnych — udział w doznaniach erotycznych.
Erekcja powstaje, gdy naczynia krwionośne w ciałach jamistych wypełniają się krwią, co powoduje powiększenie i usztywnienie prącia. Proces ten jest regulowany głównie przez układ nerwowy i naczyniowy (w tym mechanizmy naczyniowo-mięśniowe i mediatory takie jak tlenek azotu). Wytrysk i ejakulacja to złożony odruch, w którym biorą udział układ sympatyczny i somatyczny — z organizmu uwalniane są plemniki wraz z płynami pochodzącymi z pęcherzyków nasiennych, gruczołu krokowego i innych gruczołków, tworząc nasienie.

Rozwój, różnice i zaburzenia

Wielkość, kształt i kolor penisa różnią się między osobnikami i w większości przypadków mieszczą się w granicach normy. Możliwe nieprawidłowości to m.in.:

  • anomalia wrodzona (np. hipospadia, epispadia, wrodzony zbyt mały rozmiar — tzw. mikropenis),
  • zaburzenia erekcji — trudności z uzyskaniem lub utrzymaniem erekcji,
  • stany zapalne i infekcje (w tym choroby przenoszone drogą płciową),
  • choroba Peyroniego — patologiczne zagięcie penisa związane z włóknieniem tkanek,
  • rak prącia — rzadka, ale poważna choroba, wymagająca diagnostyki i leczenia.
Niektóre zabiegi i praktyki dotyczące penisa to obrzezanie (usunięcie napletka), wykonywane z powodów religijnych, kulturowych lub medycznych.

Higiena i zdrowie seksualne

Podstawowe zasady dbania o zdrowie penisa:

  • regularna higiena — u osób nieobrzezanych ważne jest odciągnięcie napletka i oczyszczenie żołędzi,
  • stosowanie zabezpieczeń podczas kontaktów seksualnych (prezerwatywy) w celu ograniczenia ryzyka chorób przenoszonych drogą płciową i nieplanowanej ciąży,
  • regularne badania i konsultacje lekarskie w razie bólu, zmian skórnych, wydzieliny, trudności z oddawaniem moczu lub zaburzeń erekcji,
  • szczepienia i badania przesiewowe tam, gdzie wskazane (np. HPV, badania w kierunku infekcji).
Skontaktuj się z lekarzem, jeżeli wystąpią nagłe bóle, krwawienie, guzki, uporczywy obrzęk, zmiany skórne lub trwałe problemy z funkcją seksualną.

Język i słownictwo

Istnieje wiele określeń odnoszących się do penisa. W kontekstach medycznych i formalnych używa się słów takich jak „penis”, „prącie” lub „członek”. Istnieją też liczne określenia potoczne i wulgarne — slangowych nazw bywa bardzo wiele i różnią się one stylem oraz nacechowaniem. Przykłady potocznych określeń to: prącie, członek, kutas, fiut. Warto pamiętać o kontekście: w rozmowie medycznej czy formalnej lepiej stosować neutralne terminy, natomiast określenia wulgarne mogą być obraźliwe lub nieodpowiednie.

Informacje zawarte powyżej mają charakter ogólny. W przypadku wątpliwości dotyczących budowy, funkcji lub dolegliwości związanych z penisem najlepiej skonsultować się z lekarzem — urologiem lub lekarzem pierwszego kontaktu.

Zwiotczały, nieobrzezany ludzki penisZoom
Zwiotczały, nieobrzezany ludzki penis

Struktura

Ludzki penis zbudowany jest z trzech rodzajów tkanek. Ma dwa ciała jamiste (specjalne kawałki mięśni) obok siebie i ciało gąbczaste (mięsień gąbczasty) pomiędzy nimi.

Koniec ciałka gąbczastego tworzy żołądź penisa, która znajduje się pod napletkiem u nieobrzezanych mężczyzn. Obszar na spodzie penisa, gdzie napletek jest przymocowany u nieobrzezanych mężczyzn, znany jest jako wędzidełko. Cewka moczowa, przewód, przez który przepływa mocz i nasienie, biegnie w dół ciała gąbczastego (tkanka gąbczasta) i otwiera się na czubku penisa. Plemniki są wytwarzane w jądrach (narządach przypominających kulę) i przechowywane w najądrzach (warstwa tkanki) wokół jąder. Podczas wytrysku, plemniki są wypychane w górę nasieniowodów. Do nasienia dodawane są płyny przez pęcherzyki nasienne, gruczoł krokowy i gruczoły opuszkowo-cewkowe.

Erekcja

Penis może znaleźć się w stanie erekcji, jeśli mężczyzna jest pobudzony seksualnie (lub czasami podczas snu, nawet jeśli nie ma stymulacji seksualnej). W erekcji, penis wypełnia się krwią. Krew sprawia, że penis staje się dłuższy, grubszy i twardszy. Żyły odprowadzające krew z penisa stają się mniejsze, więc mniej krwi jest przez nie przepuszczane. Tętnice doprowadzające krew do penisa stają się szersze, doprowadzając więcej krwi do penisa.

Ogolony penis w różnych rozmiarach od wiotkiego do wzwiedzionegoZoom
Ogolony penis w różnych rozmiarach od wiotkiego do wzwiedzionego

Ejakulacja

Ejakulacja jest wtedy, gdy nasienie jest wypychane z penisa. Zwykle dzieje się to podczas orgazmu. Mężczyźni mogą mieć wytrysk podczas stosunku seksualnego lub poprzez masturbację.

W reprodukcyjnym stosunku płciowym między mężczyzną a kobietą, wzwiedziony penis jest wkładany do pochwy i poruszany w tę i z powrotem. Pochwa wywiera nacisk na penisa, co może wywołać u mężczyzny orgazm i wytrysk do pochwy, powodując zapłodnienie.

Inne formy seksu, takie jak seks analny i oralny, również mogą powodować stymulację, a tym samym orgazm i wytrysk. Podczas masturbacji mężczyzna może stymulować penisa i inne wrażliwe obszary ciała, takie jak moszna, pocierając okolice narządów płciowych. Do wytrysku może dojść również podczas snu (tzw. "mokry sen"). Zanim dojdzie do wytrysku, mężczyzna musi rozpocząć okres dojrzewania. Podczas orgazmu, mięśnie wypychają nasienie z penisa. Nasienie przemieszcza się przez cewkę moczową i wychodzi z otworu na czubku penisa.

Wielkość penisa u ludzi

Długość i grubość penisa jest różna dla różnych ludzi. Rozmiar miękkiego penisa (nie wzwiedzionego) jest znacznie mniejszy niż w stanie wzwodu. Niektóre penisy rosną bardziej, gdy stają się twarde, niż inne. W większości przypadków, czy penis jest duży czy mały, nadal może być używany do seksu. Przeciętnie ma on około 3 do 6 cali długości, gdy nie jest w stanie wzwodu. Średni rozmiar wzwiedzionego ludzkiego penisa wynosi pomiędzy 13 - 16 cm (5.1- 6 in). Średni obwód penisa w stanie pełnej erekcji wynosi 12,3 cm (4,85 in). Penis powiększa się w okresie dojrzewania. Na początku okresu dojrzewania, średnia długość penisa wynosi 6 centymetrów (2,4 cala). Penis osiąga rozmiar dorosłego człowieka około 5 lat później. Badanie przeprowadzone w 1996 roku wykazało, że średnia długość penisa dorosłego mężczyzny wynosi 89 milimetrów (3,5 cala), gdy nie jest on w stanie wzwodu. Średnia długość penisa w stanie wzwodu wynosi około 12,9 do 15 centymetrów (5,1 do 5,9 cala).

Rozkład wielkości ludzkich penisówZoom
Rozkład wielkości ludzkich penisów

Obrzezanie

Napletek jest fałdem skóry, który pokrywa koniec penisa. Odcięcie napletka nazywane jest obrzezaniem. Napletek jest połączony z główką penisa. Podczas obrzezania, napletek jest usuwany z penisa. Obrzezanie jest zwykle wykonywane u noworodków z powodów medycznych, religijnych lub kulturowych. Obrzezanie jest powszechne w niektórych częściach świata, takich jak Stany Zjednoczone i Bliski Wschód, ale nie jest powszechne w innych częściach świata, takich jak Europa i Chiny.

Niektórzy mężczyźni mają napletek odcięty, gdy są dorośli, ponieważ mają problemy z napletkiem. Niektórzy mężczyźni mają napletek odcięty, ponieważ chcą zmienić wygląd swojego penisa.

W mowie potocznej można powiedzieć, że ktoś jest obcięty lub nieobcięty, czyli obrzezany lub nieobrzezany.

W niektórych religiach niemowlętom i młodym chłopcom obcina się napletek. Jest to oczekiwane w Islamie i Judaizmie. Nie jest to wymagane w chrześcijaństwie. W judaizmie niemowlęta płci męskiej muszą mieć usunięty napletek na znak przymierza (starożytnej obietnicy) zawartego z Bogiem.

Porównanie obrzezania, przed (po lewej) i po (po prawej)Zoom
Porównanie obrzezania, przed (po lewej) i po (po prawej)

Kolor skóry

Skóra penisa młodego chłopca jest tego samego koloru co jego reszta skóry. Około 12-15 roku życia, skóra penisa chłopca staje się nieco ciemniejsza. Jest to normalne zjawisko związane z okresem dojrzewania. Jest to spowodowane przez hormony płciowe (naturalne substancje chemiczne), zwłaszcza testosteron. Testosteron wytwarza więcej melaniny. Melanina jest aminokwasem, który powoduje kolor skóry. (Światło słoneczne również powoduje zwiększenie ilości melaniny, więc skóra się opala). Zazwyczaj skóra po stronie penisa u nastolatka lub mężczyzny jest nieco ciemniejsza niż inna skóra na jego ciele. Czubek (żołądź) penisa jest zazwyczaj różowy lub czerwony, nawet jeśli skóra od strony penisa jest ciemna. Jeśli mężczyzna nie jest obrzezany, czubek jest zwykle przykryty napletkiem. Napletek jest mniej więcej tego samego koloru, co skóra z boku penisa.

Jeśli skóra penisa mężczyzny zmienia kolor i nie wie on dlaczego, powinien udać się do lekarza. Może on mieć infekcję, cukrzycę lub raka. Oparzenie słoneczne na penisie może nastąpić szybko. Jeśli mężczyzna jest na zewnątrz bez ubrania, będzie się opalał. Jest to normalne. Zbyt dużo słońca powoduje oparzenia słoneczne. Lekarze zalecają stosowanie kremu z filtrem (kremu przeciwsłonecznego) przed i po pływaniu nago. Oparzenie słoneczne może nastąpić w ciągu kilku minut w bardzo słoneczny dzień.

Kultura

Od najstarszych kultur penis zyskał duże znaczenie jako symbol płodności, używany także w ceremoniach religijnych do przebłagania zdolności rozrodczych mężczyzn i zwierząt. Na przykład, w pogaństwie rzymskim bóg Priapus charakteryzuje się ogromnym penisem.

Na penisa można nakładać piercingi, można go też tatuować jako formę body art.

Nieobrzezany penis z tatuażemZoom
Nieobrzezany penis z tatuażem

Powiązane strony



Przeszukaj encyklopedię
AlegsaOnline.com - 2020 / 2025 - License CC3