The Godfather to amerykański film z 1972 roku w reżyserii Francisa Forda Coppoli. Oparty jest na powieści Mario Puzo o tym samym tytule, w którym występują Marlon Brando i Al Pacino. Historia filmu toczy się od 1945 do 1955 roku.

Fabuła śledzi losy rodziny przestępczej Corleone — jej patriarchą jest Don Vito Corleone (Marlon Brando). Po próbie zamachu na życie Dona rodzina i organizacja doznają przemian: synowie, zwłaszcza Michael Corleone (Al Pacino), stopniowo przejmują kierownictwo i przekształcają działalność mafijną, co prowadzi do konfliktów, zdrad i eskalacji przemocy. Film porusza tematy władzy, lojalności rodzinnej, amerykańskiego snu oraz moralnych kosztów życia przestępczego.

Obsada i twórcy

Poza Brando i Pacino w filmie wystąpili m.in. James Caan, Al Pacino (w roli Michaela), Robert Duvall, Diane Keaton oraz John Cazale. Scenariusz został opracowany przez Francisa Forda Coppolę i Mario Puzo; zdjęcia wykonał Gordon Willis, znany z charakterystycznej, intymnej gry światłem i cieniem. Muzykę skomponował Nino Rota — temat przewodni stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych motywów filmowych.

Produkcja i styl

Produkcja filmu była burzliwa — Coppola, który początkowo nie cieszył się pełnym zaufaniem studia, walczył o artystyczną wizję obrazu i dobór obsady. Film wyróżnia się realizmem kostiumów i scenografii oraz stonowaną, mroczną estetyką zdjęć Willis'a, która podkreśla intymność i brutalność świata przedstawionego. Aktorskie kreacje, szczególnie Brando i Pacino, uznawane są za jedne z najlepszych w historii kina, a dialogi i cytaty z filmu weszły do powszechnego użycia.

Nagrody, przyjęcie i wpływ

Ojciec Chrzestny zdobył trzy nagrody Akademii: Najlepszy film, najlepszy aktor (Marlon Brando — nagrodę tę ostatecznie odmówił przyjmując protest poprzez Sacheen Littlefeather) oraz najlepszy adaptowany scenariusz (Francis Ford Coppola i Mario Puzo). Film został także wysoko oceniony przez krytykę i publiczność, odniósł duży sukces komercyjny, a jego wpływ na kulturę popularną i kino jest ogromny.

Ponadto, wielu nazywało go najlepszym filmem wszechczasów; pojawia się również na wielu takich listach, w tym na liście 100 latAFI100 filmów. W 1990 roku film został wpisany na listę National Film Registry Biblioteki Kongresu USA jako dzieło „kulturowo, historycznie lub estetycznie znaczące”.

Druga część, Ojciec chrzestny, została wydana w 1974 roku i zdobyła kolejnego Oscara za najlepszy film. Była to jedyna kontynuacja do 2003 roku, kiedy to ukazał się film Władca pierścieni: Powrót Króla. Trzeci film w trylogii "Ojciec chrzestny", część III, ukazał się w 1990 roku. Krytycy uważali, że nie był on tak dobry jak dwa pozostałe filmy.

Znaczenie

Ojciec Chrzestny zmienił sposób, w jaki kino pokazywało świat zorganizowanej przestępczości — od hollywoodzkich schematów ku bardziej zniuansowanym, „ludzkim” portretom postaci. Film wywarł wpływ na kolejne pokolenia reżyserów i scenarzystów oraz stał się punktem odniesienia w dyskusjach o moralności, władzy i rodzinie w kulturze masowej.