Nevermind to drugi studyjny album amerykańskiego zespołu rockowego Nirvana. Został wydany 24 września 1991 roku przez DGC Records. Wyprodukowany został przez Butcha Viga i był pierwszym wydawnictwem zespołu w tej wytwórni. Było to również pierwsze nagranie zespołu z perkusistą Dave'em Grohlem, który dołączył do Nirvany w 1990 roku.

Nagranie i produkcja

Nagrania do Nevermind odbyły się na wiosnę 1991 roku w profesjonalnym studiu (m.in. Sound City Studios) i trwały kilka tygodni. Produkcja Butcha Viga oraz późniejszy miks Andy'ego Wallace'a nadały płycie wyraźniejsze, bardziej „wyczyszczone” brzmienie w porównaniu z surowym soundem debiutu Bleach. Charakterystyczne dla albumu jest użycie kontrastów dynamicznych — spokojniejsze zwrotki przechodzą w głośne, rozbuchane refreny, co stało się znakiem rozpoznawczym stylu Kurta Cobaina i całej płyty.

Single, sukces komercyjny i odbiór

Choć przed wydaniem niewiele osób spodziewało się masowego sukcesu, Nevermind stał się fenomenem. 11 stycznia 1992 roku album dotarł do pierwszego miejsca na liście Billboard 200 w USA. Główny singiel, "Smells Like Teen Spirit", odniósł ogromny rozgłos — trafił m.in. na szóste miejsce na liście BillboardHot 100 i stał się hitem radiowym oraz ikoną stacji MTV dzięki pamiętnemu teledyskowi. Pozostałe single z płyty to: "Come as You Are", "Lithium" oraz "In Bloom". W okresie największej popularności, w latach 1991–1992, płyta sprzedawała się w setkach tysięcy egzemplarzy tygodniowo.

Sprzedaż i wpływ

Nevermind sprzedał się w ponad 30 milionach egzemplarzy na całym świecie, co czyni go jednym z najlepiej sprzedających się albumów w historii. Płyta znacząco przyczyniła się do spopularyzowania zarówno muzyki grunge, jak i rocka alternatywnego, wynosząc te nurty do głównego nurtu mediów i stacji radiowych. Krytycy muzyczni uznali album za przełomowy — często pojawia się on w zestawieniach najlepszych albumów wszech czasów i jest wskazywany jako jedno z najważniejszych wydawnictw lat 90.

Okładka i kontrowersje

Okładka Nevermind przedstawia niemowlę unoszące się pod wodą i płynące w kierunku banknotu przyczepionego do haczyka. Ten kontrowersyjny, zapadający w pamięć obraz stał się niemal symbolem płyty i był przedmiotem dyskusji na temat granic artystycznych i komercyjnych. W późniejszych latach okładka wzbudzała różne reakcje, od pochwał za siłę wizualną po krytykę związaną z wykorzystaniem wizerunku dziecka.

Skład zespołu i twórcy

  • Kurt Cobain – wokal, gitara, główny autor piosenek
  • Krist Novoselic – gitara basowa
  • Dave Grohl – perkusja (pierwsze pełne wydawnictwo z nim w składzie)
  • Produkcja: Butch Vig
  • Miks: Andy Wallace

Dziedzictwo

Wpływ Nevermind jest widoczny w rozwoju muzyki rockowej lat 90. Płyta nie tylko uruchomiła komercyjny sukces Nirvany, ale też otworzyła drzwi dla wielu zespołów alternatywnych i grunge'owych, które wcześniej miały ograniczony dostęp do masowego rynku. Do dziś utwory z albumu są grane w radiu, pojawiają się w filmach i programach kultury popularnej, a sama płyta pozostaje punktem odniesienia dla kolejnych pokoleń muzyków i fanów.