Cotton Club był nowojorskim klubem nocnym, który zyskał międzynarodową sławę w latach 1920. i 1930. XX wieku. Powstał w sercu czarnego Harlemu, przy 142nd St & Lenox Ave, i działał w tej lokalizacji od 1923 do 1935 roku; następnie przez krótki okres, od 1936 do 1940 roku, funkcjonował w Śródmiejskiej Dzielnicy Teatralnej (Midtown). Klub odniósł ogromny sukces w czasie amerykańskiej ery prohibicji, łącząc rozrywkę na najwyższym poziomie z atmosferą nocy i „zakazanego” blichtru tamtych lat.
Historia i właściciele
Klub założył słynny bokser Jack Johnson, lecz już w 1923 roku lokal został przejęty przez gangstera Owneya Maddena (znanego jako Owney Madden), urodzonego w Yorkshire. Johnson pozostał związany z przedsięwzięciem jako menadżer. Maddena i jego współpracownicy wykorzystywali znajomości z podziemiem prohibicyjnym, co przyczyniło się do szybkiego rozwoju i rozgłosu klubu.
Repertuar, formuła sceniczna i artyści
Cotton Club słynął z efektownych rewii scenicznych: orkiestry i zespoły wykonywały jazz i swing, a do pokazów angażowano liczne chóry oraz tzw. „Cotton Club girls” — występy miały często wielkie, widowiskowe choreografie i dekoracje stylizowane na egzotyczne „jungle” (zwykle nacechowane stereotypami rasowymi). Klub był także miejscem transmisji radiowych i nagrań, dzięki czemu występujący tam artyści zdobywali ogólnokrajową rozpoznawalność.
Wśród wybitnych muzyków i grup, które występowały w klubie, byli m.in.: (muzycy) Cab Calloway, Andrew Preer, Fletcher Henderson, Duke Ellington, Jimmie Lunceford, Louis Armstrong, Count Basie, Fats Waller; (wokaliści) Adelaide Hall, Lottie Gee, Ethel Waters, Avon Long, Aida Ward, Edith Wilson, Siostry Dandridge, Avis Andrews, Chór Will Vodery, Berry Brothers, Nina Mae McKinney, Billie Holiday, Lena Horne; (tancerze) Bill Robinson, The Nicholas Brothers, Stepin Fetchit, Butterbeans i Suzy, Earl Snakehips Tucker i Evelyn Welch. Występy tych artystów w Cotton Club przyniosły im rozgłos, a także wpłynęły na rozwój jazzu i kultury popularnej w USA.
Klientela, polityka rasowa i kontrowersje
Pomimo że scena i zespół były w dużej mierze czarnoskóre, klub prowadził politykę przyjmowania wyłącznie białych klientów, co wzbudzało kontrowersje i sprzeciw. Ta segregacyjna praktyka była jednym z najbardziej krytykowanych aspektów działalności Cotton Club — wielu artystów czarnoskórych odnosiło sukces komercyjny, jednocześnie doświadczając dyskryminacji poza sceną.
W okresie świetności Cotton Club był też ulubionym miejscem spotkań celebrytów i wpływowych postaci kultury. W ramach tzw. „Noce Gwiazd” (często odbywających się w niedziele) gościli tam tacy sławni jak Jimmy Durante, George Gershwin, Sophie Tucker, Paul Robeson, Al Jolson, Mae West, Richard Rodgers, Irving Berlin, Eddie Cantor, Fanny Brice, Langston Hughes, Judy Garland, Moss Hart oraz burmistrz Jimmy Walker.
Zamknięcie i dziedzictwo
Cotton Club zamknięto ostatecznie wraz z końcem działalności w latach 30. i pierwszych latach 40. XX wieku; jego pierwotna lokalizacja w Harlemie stała się symbolem epoki i przemian społecznych międzywojnia. Mimo że klub już nie istnieje w pierwotnej formie, jego wpływ na muzykę (zwłaszcza jazz i swing), styl sceniczny oraz popularyzację wielu artystów pozostaje istotny. Cotton Club stał się także tematem licznych opracowań, filmów i wspomnień — przywoływany jest zarówno jako miejsce wielkiej muzyki, jak i przykład napięć rasowych i nierówności tamtych czasów.
Do dziś nazwa „Cotton Club” pozostaje synonimem przepychu scenicznych rewii ery jazzu i jest często przywoływana w kulturze popularnej jako symbol złotej ery Harlemu oraz skomplikowanej historii rasowej i rozrywkowej Ameryki lat 20. i 30.
