Viola da gamba

Altówka (rymuje się z "mila") jest instrumentem strunowym, na którym gra się za pomocą smyczka. Altówka była popularnym instrumentem od XV do XVIII wieku. Małe altówki trzyma się na kolanach, a większe między kolanami, od czego wzięła się ich nazwa "viol da gamba", czyli viol na nogach. Smyczek trzymany jest dłonią skierowaną ku górze: odwrotnie niż w przypadku dzisiejszych skrzypiec, altówek czy wiolonczel. Altówka jest instrumentem o łagodnym brzmieniu. Kiedy w XVII wieku rodzina skrzypiec stała się popularna, a ludzie zaczęli chodzić na koncerty do dużych sal koncertowych i do oper, altówki straciły na znaczeniu. Nigdy nie były używane w orkiestrach.

Rysunek przedstawiający różnej wielkości altówki, z Syntagma musicum Michaela Praetoriusa (1618)Zoom
Rysunek przedstawiający różnej wielkości altówki, z Syntagma musicum Michaela Praetoriusa (1618)

Opis

Altówki są wykonane z drewna i są podobne do rodziny skrzypiec. Większość altówek ma sześć strun, choć liczba ta zmieniała się w ciągu wieków. Struny wykonane są z jelita i nie są tak napięte jak w skrzypcach. Podstrunnica ma fretki jak w gitarze, z tą różnicą, że one również były wykonane z jelita. Były one przywiązane wokół podstrunnicy, i mogą być przesuwane do strojenia. Fretki te pomagają graczowi znaleźć dokładne miejsce, w którym powinien umieścić palce. Czasami górna część zwojów na podstrunnicy była pięknie zdobiona. Instrumenty te mają pochyłe ramiona i płaski tył. Altówka, podobnie jak vihuela, z której się wywodzi, ma mostek bardziej płaski niż mostek współczesnych skrzypiec. Ułatwia to granie akordów. Smyczek miał kształt wypukły, podczas gdy smyczek skrzypcowy jest wklęsły.

Rozmiary

Altówki były produkowane w różnych rozmiarach. Zestaw altówek o różnych rozmiarach - być może cztery lub pięć instrumentów - były czasami przechowywane razem w skrzyni (dużej skrzyni), dlatego też nazywano je "skrzynią altówek". Kiedy grano na nich razem, mówiono o "consort of viols". Konsorcjum zwykle składało się z co najmniej jednego instrumentu sopranowego, tenorowego i basowego. Zepsuty konsort" oznaczał mieszankę różnych instrumentów: altówek, fletów itd. Lutnia i altówka basowa były często grane razem. Były one strojone w kwintach, z tercją wielką pośrodku.

Struny altówki basowej (odpowiednik wiolonczeli we współczesnej rodzinie skrzypiec) są nastrojone (od najniższej nuty, prawie dwie oktawy poniżej środkowego C, w górę) na D - G - C - E - A -D. Altówka tenorowa była często nazywana viola da gamba (dosłownie: "altówka nogi"). Był to najbardziej popularny rozmiar dla muzyki solowej i wielu kompozytorów napisało sonaty na violę da gamba. Największa altówka nazywana jest violone. Rozwinęła się ona we współczesny kontrabas. To dlatego kontrabas ma nieco inny kształt niż skrzypce, altówka i wiolonczela. Niektórzy kontrabasiści trzymają dziś smyczek dłonią (wewnętrzną stroną) skierowaną ku górze, tak jak altowioliści.

Historia

Captaine Tobias Hume (1569-1645) - Tytoń, nr 3 z pierwszej części Ayres albo Humorów muzycznych (1605)

Występuje Phillip W. Serna


Problemy z odsłuchiwaniem tego pliku? Zobacz pomoc dla mediów.

 

Marin Marais (1656-1728) - Pieces a Une Viole z pierwszej księgi (1686) - Preludium - Fantazja - Allemande - Podwójne - Courante - Podwójne - Sarabanda - Gigue - Podwójne

Występuje New Comma Baroque


Problemy z odsłuchiwaniem tego pliku? Zobacz pomoc dla mediów.

 

Marin Marais (1656-1728) - Sonnerie de Sainte-Geneviève du Mont de Paris "Dzwony św. Genowefy" z La Gamme et Autres Morceaux de Symphonie (1723)

Występuje New Comma Baroque


Problemy z odsłuchiwaniem tego pliku? Zobacz pomoc dla mediów.

 

Carl Friedrich Abel (1723-1787) - Allegro, WKO 205 z 27 utworów na violę da gamba bez akompaniamentu

Występuje Phillip W. Serna


Problemy z odsłuchiwaniem tego pliku? Zobacz pomoc dla mediów.

Skrzypce były popularne w domach bogatych ludzi, a także na dworze królewskim. Za panowania Elżbiety I, a później króla Karola I kompozytorzy tacy jak William Byrd, John Dowland, Orlando Gibbons, John Jenkins i William Lawes pisali muzykę na violę. Sonaty solowe pisało wielu kompozytorów, w tym Marin Marais, Johann Sebastian Bach i Karl Friedrich Abel. Niektóre z ostatnich i największych fantazji na viol consort zostały napisane przez Henry'ego Purcella.

Po połowie XVIII wieku ludzie zapomnieli o violach aż do XX wieku, kiedy to pojawiło się nowe zainteresowanie muzyką dawną i ludzie tacy jak Arnold Dolmetsch zaczęli je ponownie produkować, aby można było grać muzykę renesansową i barokową. Dziś istnieje wiele towarzystw dla osób zainteresowanych grą na altówce.

Obecnie istnieje wiele towarzystw zrzeszających osoby zainteresowane grą na altówce. Jedno z nich, The Viola da Gamba Society ma ogólnoświatowych członków. John Tavener, Sally Beamish, Thea Musgrave, Tan Dun i Poul Ruders. Istnieje grupa Fretwork, która wykonuje muzykę na violę.

Violone lub wielkie skrzypce basowe. Obraz autorstwa Sir Petera Lely, ok. 1640, urodzonego w Holandii angielskiego malarza epoki baroku. Instrument jest bardzo duży, o dość włoskim kształcie, ma kwadratowe ramiona i nowoczesne otwory F.Zoom
Violone lub wielkie skrzypce basowe. Obraz autorstwa Sir Petera Lely, ok. 1640, urodzonego w Holandii angielskiego malarza epoki baroku. Instrument jest bardzo duży, o dość włoskim kształcie, ma kwadratowe ramiona i nowoczesne otwory F.


AlegsaOnline.com - 2020 / 2022 - License CC3