Armia Unii na Zachodzie

Zanim rozpoczęła się wojna secesyjna, Missouri było już zaangażowane w wojnę graniczną między siłami wolnomularskimi i pro-niewolniczymi o przynależność państwową sąsiedniego Kansas. Obie strony napadały na siebie po obu stronach granicy. W regionie panowało wielkie bezprawie i panika. Kiedy rozpoczęła się wojna secesyjna, problemem stało się to, czy Missouri przyłączy się do Konfederacji, czy pozostanie lojalne wobec Unii. Nowo wybranym gubernatorem w 1860 roku był Claiborne Fox Jackson. Chociaż otwarcie nie nawoływał do secesji z Unii, snuł plany przyłączenia Missouri do Konfederacji. Wiedział, że najważniejszym zasobem stanu był federalny arsenał w St. Louis. Louis. Arsenał był strzeżony przez niewielki oddział żołnierzy Unii pod dowództwem kapitana Lyona. Jackson wezwał swoją milicję stanową.

Tymczasem sekretarz wojny Stanów Zjednoczonych, Simon Cameron, wysłał do Lyona, tymczasowego dowódcy arsenału, list upoważniający go do zebrania kolejnych kompanii żołnierzy Unii. Pismo to zostało poparte przez prezydenta Abrahama Lincolna i generała porucznika Winfielda Scotta. 10 maja 1861 roku Lyon otoczył obóz Milicji Missouri i aresztował wszystkich jej członków. Więźniów przemaszerował ulicami St. Louis do arsenału. Kiedy południowi sympatycy w St. Louis wszczęli zamieszki, Lyon szybko je stłumił. Wielu z nich zostało zabitych.

Generał brygady William S. Harney, który pozostawił Lyonowi tymczasowe dowództwo, powrócił do St. Louis z dwiema kompaniami artylerii Unii i dwiema kompaniami piechoty Unii. Zapewnił mieszkańców St. Louis, że armia Unii będzie ich bronić. Potępił działania stanowej legislatury i gubernatora, którzy nie podejmowali żadnych wysiłków, by przyłączyć się do sprawy Południa. Napisał również do generała Scotta, że popiera działania Lyona. W dniu 17 maja 1861 roku Lyon został awansowany do stopnia generała brygady, z datą 18 maja.

Historia Armii Unii na Zachodzie rozpoczyna się wraz z awansem Lyona na generała brygady i powierzeniem mu ogólnego dowództwa. Jego siły składały się z kombinacji regularnej Armii Stanów Zjednoczonych i jednostek ochotniczych z Missouri, Iowa i Kansas. Armia Zachodu składała się z następujących brygad:

• 1. Brygada, dowodzona przez majora Samuela D. Sturgisa. Dwie kompanie piechoty, jedna kompania dragonów (piechota konna) i jedna kompania artylerii, w sumie 184 ludzi.
• 2 Brygada, dowodzona przez pułkownika Franza Sigela. Po jednej kompanii piechoty, kawalerii, dragonów (piechoty konnej) i artylerii w łącznej liczbie 1200 ludzi.
• 3. Brygada, dowodzona przez podpułkownika George'a L. Andrewsa. Dwie kompanie piechoty i jedna kompania artylerii, w sumie 1 116 ludzi.
• 4. Brygada, dowodzona przez pułkownika George'a W. Deitzlera. Cztery kompanie piechoty, w sumie 2,400 ludzi.

13 czerwca 1861 roku, po nieudanych negocjacjach z gubernatorem Jacksonem, Lyon szybko ruszył ze swoją armią, by zaatakować siły prokonfederackie w Jefferson City, stolicy stanu Missouri. Poruszał się na tyle szybko, że złapał ich nieprzygotowanych. 15 czerwca Armia Zachodu zajęła Jefferson City. 17 czerwca obie strony stoczyły bitwę pod Boonville, która trwała tylko około 30 minut. Siły Unii całkowicie rozgromiły prokonfederatów. Jackson i większość jego milicji wycofali się na południowo-zachodni kraniec Missouri, w pobliże konfederackiej pomocy z Arkansas.

W drugim tygodniu lipca 1861 roku Armia Zachodu obozowała w Springfield, w stanie Missouri. W sumie Lyon miał pod swoją komendą około 5.400 żołnierzy. Około 75 mil na południowy zachód od Springfield obozowała milicja pro-południowa. Były one dowodzone przez generała majora Sterlinga Price'a. Do Price'a dołączyli konfederaccy generałowie Benjamin McCulloch i Nicholas Bartlett Pearce. Łącznie ich siły liczyły około 12 000 ludzi. Pod koniec lipca obie siły zaczęły zbliżać się do siebie pod dowództwem McCullocha.

9 sierpnia 1861 roku Lyon pomaszerował ze Springfield do miejsca, gdzie Konfederaci obozowali przy Wilson Creek. Jego plan zakładał, że pułkownik Sigel wykona manewr oskrzydlający Konfederatów i zaatakuje ich od tyłu. Reszta sił Lyona miała zaatakować od północy. 10 sierpnia rozpoczęła się (pierwsza) bitwa nad Wilson's Creek, która rozpoczęła się od manewru oskrzydlającego Sigela, który zaskoczył armię konfederacką. Pozwolił on armii Unii na wczesne uzyskanie przewagi. Obie armie toczyły zacięte walki na polach i wzgórzach wokół Wilson's Creek. Po sześciu godzinach walki i licznych ofiarach po obu stronach, siły Unii wycofały się. W czasie bitwy Lyon zginął, a jego miejsce zajął major Sturgis. Konfederaci trzykrotnie atakowali linię Unii i za każdym razem nie udało im się przebić. Po trzecim ataku, około godziny 11:00, Konfederaci wycofali się. Z kończącą się amunicją i wyczerpanymi ludźmi Sturgis wycofał się do Springfield. Zbyt zdezorganizowana armia Konfederatów nie podążyła za nim. Choć było to techniczne zwycięstwo Konfederatów, armia Unii zachowała kontrolę nad Missouri do końca wojny.

Po bitwie Armia Zachodu wycofała się do Rolla w stanie Missouri, a następnie z powrotem do St. Stamtąd poszczególne jednostki zostały rozesłane do innych komend. 19 sierpnia 1861 roku Armia Zachodu została oficjalnie rozwiązana.

• 17 maja - 10 sierpnia 1861 r. - generał brygady Nathaniel Lyon.
• 10 sierpnia - 19 sierpnia 1861 r. - generał brygady Samuel D. Sturgis

• Amerykańska wojna domowa
• Bitwa pod Wilson's Creek
• Armia Zachodu (1862) (Armia Konfederacji)