Aesculus glabra lub Ohio buckeye jest gatunkiem drzewa należącym do rodziny mydleńcowatych (Sapindaceae). To średniej wielkości drzewo liściaste, zwykle osiągające od 15 do 25 metrów wysokości. Naturalnie występuje w części wschodniej i środkowej Ameryki Północnej — notowany jest m.in. w stanach takich jak Pensylwania, Ohio, Nebraska, Teksas i Georgia, a także w południowo-zachodniej części Ontario. Występowanie bywa miejscami rozproszone, zwykle związane z wilgotnymi dolinami i brzegami cieków.

Charakterystyka morfologiczna

Liście są dłoniaste z 5 lub 7 listkami, każdy listek ma zwykle od 8 do 16 centymetrów długości. Kora drzewa jest gładka u młodych osobników, z czasem pęka i staje się bardziej szczeciniasta. Na wiosnę pojawiają się grona żółtych kwiatów, które są atrakcyjne dla owadów zapylających. Owocem jest kulista, kolczasta lub nieznacznie kolczasta skorupka, wewnątrz której znajduje się 1–3 nasion — tzw. orzechy, nazywane buckeyes.

Kwiaty i owoce

Kwiaty tworzą wiechy i pojawiają się wczesną wiosną, przed lub w czasie rozwijania liści. Po przekwitnieniu powstają owoce o twardej otoczce, która pęka, uwalniając glansowate nasiona. Orzechy te mają charakterystyczny połysk i brązowo‑jasne „oczko”, co przyczyniło się do ich nazwy — według podań nazwa buckeye pochodzi od rdzennych Amerykanów, którzy uważali, że wygląda ona jak oko jelenia (samca).

Siedlisko i uprawa

Ohio buckeye rośnie najlepiej na żyznych, wilgotnych, ale dobrze przepuszczalnych glebach. Występuje w zaroślach i lasach liściastych, często w dolinach rzecznych. Jest stosunkowo tolerancyjne na cień i może być sadzone jako drzewo ozdobne w parkach i większych ogrodach. Rozmnaża się łatwo z nasion — nasiona zwykle wymagają okresu chłodnej stratyfikacji, aby skiełkować.

Zastosowanie i znaczenie kulturowe

Ohio buckeye ma znaczenie symboliczne w stanie Ohio — jest to drzewo stanowe tego stanu. Nazwa „Buckeye” stała się także przydomkiem maskotki i zespołu sportowego Uniwersytetu Stanowego Ohio, a słowo „Buckeye” bywa używane wobec osób związanych z tym uniwersytetem. Orzechy buckeye bywają także noszone jako talizmany lub pamiątki. Drewno jest miękkie i łatwe do obróbki, używane czasami do drobnych wyrobów i rzeźb.

Toksyny i bezpieczeństwo

Orzechy buckeye nie nadają się do spożycia przez ludzi. Zawierają związki toksyczne — m.in. glikozydy triterpenowe (escynę) i esculinę — które mogą powodować objawy zatrucia, takie jak nudności, wymioty i bóle brzucha u ludzi i wielu zwierząt. Z tego powodu należy unikać spożywania surowych nasion i trzymać je z dala od zwierząt gospodarskich.

Uwagi praktyczne

  • W uprawie warto zapewnić drzewu miejsca z większą ilością wilgoci w podłożu, ale bez długotrwałego zastoiska wody.
  • Ze względu na duże owoce i liście, przy nasadzeniach przy drogach i chodnikach warto uwzględnić gospodarkę przestrzenną i regularne przycinanie.
  • Pomimo toksyczności nasion, roślina jest ceniona jako drzewo ozdobne ze względu na wiosenne kwitnienie i dekoracyjne liście.