Wattieza — najwcześniejsze znane drzewo ze środkowego dewonu (skamieniałości)
Wattieza — najwcześniejsze drzewo świata: odkryte skamieniałości ze środkowego dewonu (385 mln lat) z Nowego Jorku; ogromne paprociopodobne drzewa osiągające 8 m.
Wattieza jest najwcześniejszym znanym drzewem.
Jej skamieliny odkryto w rejonie tzw. Gilboa Fossil Forest w stanie Nowy Jork. Rośliny te osiągały wysokość rzędu około 8 m (ok. 26 stóp) lub nieco więcej i miały wygląd przypominający współczesne paprocie drzewiaste — z wyraźną, prostą osią pnia i koroną z rozgałęzionych frondów.
Żyły w środkowym dewonie, czyli około 385 milionów lat temu. Należały do grupy kladoksylopidów (cladoxylopsids) — wczesnych roślin naczyniowych, będących bliskimi krewnymi współczesnych paproci i skrzypów. Były jednymi z pierwszych roślin, które wykształciły formę przypominającą współczesne drzewa i mogły znacząco wpływać na ówczesne ekosystemy.
Ważnym odkryciem było połączenie korony z wcześniej znanym pniem: korona Wattieza, odnaleziona w 2005 roku, została powiązana z opisanym już od XIX wieku korzeniem i pniem — fragmentami znanymi jako „pniaki z Gilboa”. Same skamieniałe pnie tego typu opisywano wcześniej jako Eospermatopteris, ale kompletna roślina pozostawała nieznana, dopóki nie znaleziono korony umożliwiającej rekonstrukcję całego organizmu.
Wattieza nie miała typowych liści (megafyllów) takich jak u większości dzisiejszych drzew; zamiast tego posiadała rozgałęzione frondy — duże, pierzaste organy fotosyntetyczne — i rozmnażała się za pomocą zarodników, tak jak współczesne paprocie. Budowa wewnętrzna tych roślin i ich system korzeniowy różniły się od anatomii współczesnego drewna, ale umożliwiały osiągnięcie znacznej wysokości.
Znaczenie paleobotaniczne
- Historyczne znaczenie: Odkrycie Wattieza dostarcza bezpośrednich dowodów na istnienie wczesnych lasów w dewonie i pomaga zrozumieć, jak rozwijała się budowa drzew.
- Wpływ na środowisko: Pojawienie się drzewiastych form roślin mogło przyczynić się do zmian w cyklu węglowym, erozji gleby i powstawania bogatszych habitatów dla innych organizmów.
- Rekonstrukcja ekosystemów: Dzięki powiązaniu pni, korzeni i koron naukowcy mogli zrekonstruować wygląd dewońskich lasów i lepiej zrozumieć strukturę ich ówczesnych społeczności roślinnych.
Badania Wattieza i innych kladoksylopidów nadal dostarczają informacji o przejściu od niskich roślin lądowych do złożonych, drzewiastych ekosystemów — kluczowego etapu w historii roślin i kształtowaniu się dzisiejszej biosfery.
Przeszukaj encyklopedię