Babilon — starożytne miasto-państwo Mezopotamii
Babilon — fascynujące starożytne miasto-państwo Mezopotamii: historia Hammurabiego, stolica Neo-Babilonii i legendarny cud Wiszących Ogrodów.
Babilon był miastem-państwem w starożytnej Mezopotamii, w dzisiejszym Iraku, około 85 kilometrów (55 mil) na południe od Bagdadu. Wszystko, co pozostało z pierwotnego starożytnego miasta Babilon jest dziś kopcem zniszczonych budynków z cegły mułowej i gruzu na żyznej równinie mezopotamskiej między rzekami Tygrys i Eufrat.
Położenie i początki
Babilon powstał jako osada na początku trzeciego tysiąclecia przed naszą erą. Dzięki położeniu na bogatych wody gruntowe i żyznych glebach irygacyjnych oraz na ważnych szlakach handlowych miasto szybko rosło i zyskiwało znaczenie polityczne i religijne w regionie.
Okresy historyczne i polityka
Miasto rozkwitło w różnych okresach swojej historii i stało się jednym z najważniejszych ośrodków Mezopotamii. Babilon przyćmił Nippur jako „święte miasto” regionu w poszczególnych epokach jego dziejów. W XIX–XVIII wieku p.n.e. znaczącą rolę odegrał król Hammurabi — Hammurabi po raz pierwszy zjednoczył wówczas większe obszary państw babilońskich (babilońskie), a jego słynny kodeks prawny stał się punktem odniesienia dla prawa w regionie. W późniejszym okresie, zwłaszcza w dobie Neo-Babilońskiego Imperium (szczyt potęgi przypada na wiek VII–VI p.n.e.), Babilon ponownie osiągnął wielkość polityczną i monumentalną, stając się stolicą Imperium pod władzą suchych władców, takich jak Nabuchodonozor II.
Kultura, religia i nauka
Babilończycy rozwijali literaturę, prawo, astronomię i matematykę. W mieście działały świątynie poświęcone bogom, z Mardukiem jako najważniejszym bóstwem w okresie późniejszym. Pismo klinowe i zapisy na glinianych tabliczkach pozwoliły zachować dla potomnych teksty administracyjne, prawne, religijne i naukowe.
Architektura i słynne budowle
Babilon słynął z potężnych murów obronnych, bram pokrytych kolorową cegłą i reliefami oraz monumentalnych świątyń. Do najczęściej przywoływanych zabytków należał ziggurat Etemenanki — wysoka, stopniowana budowla religijna — oraz monumentalna Brama Isztar (częściowo zrekonstruowana i eksponowana w Muzeum Pergamońskim w Berlinie). Wiszące Ogrody Babilonu były wymieniane jako jeden z siedmiu cudów świata starożytnego; ich istnienie i dokładna lokalizacja są jednak przedmiotem dyskusji wśród badaczy — nie zachowały się jednoznaczne dowody archeologiczne potwierdzające opisane w źródłach ogrody.
Upadek i badania archeologiczne
W 539 p.n.e. Babilon został zdobyty przez Cyrusa II Wielkiego i włączony do imperium perskiego. Przez wieki miasto traciło na znaczeniu, a jego monumentalne budowle ulegały zaniedbaniu lub rozbiórce — cegły z Babilonu wielokrotnie wykorzystywano do budowy w okolicy. Systematyczne wykopaliska rozpoczęły się na przełomie XIX i XX wieku (m.in. prace pod kierunkiem Roberta Koldewega), które ujawniły plan miasta, mury, pałace i świątynie oraz przyniosły liczne zabytki. Część znalezisk trafiła do muzeów na świecie, inne pozostają w zbiorach irańskich i irańsko-irackich instytucji.
Stan zachowania i ochrona
Dzisiejsze stanowisko archeologiczne Babilonu znajduje się niedaleko współczesnego miasta Al-Hillah. Ruiny są narażone na wpływ erozji, warunków atmosferycznych, działalność rolniczą i wpływy humanitarne. Współczesne prace konserwatorskie oraz międzynarodowe inicjatywy mają na celu ochronę i dokumentację tego dziedzictwa. Babilon został także uznany za wartość światowego dziedzictwa kulturowego i objęty międzynarodowymi programami ochrony.
Dziedzictwo
Babilon pozostawił trwały ślad w historii jako centrum polityczne, religijne i kulturalne starożytnego Bliskiego Wschodu. Jego osiągnięcia w prawie, architekturze i astronomii wpłynęły na późniejsze cywilizacje. Większość tego, co znamy o Babilonie, pochodzi z rozmaitych źródeł pisanych i wyników badań archeologicznych — dzięki nim to starożytne miasto wciąż inspiruje badaczy i turystów.
Mapa przedstawiająca terytorium Babilonu w momencie wstąpienia Hammurabiego na tron w 1792 r. p.n.e. i po jego śmierci w 1750 r. p.n.e.
Szczegół Bramy Isztar
Okres asyryjski
Za panowania Asyryjczyka Sennacheryba Babilonia była w stanie ciągłego buntu, który został spacyfikowany dopiero przez całkowite zniszczenie miasta Babilon. W 689 r. p.n.e. jego mury, świątynie i pałace zostały zrównane z ziemią, a gruzy wrzucono do Arakhtu, rzeki na południowym brzegu miasta. Czyn ten wstrząsnął sumieniem religijnym Mezopotamii. Po zamordowaniu Sennacheryba przez dwóch jego synów, jego następca Ezarhaddon pospieszył z odbudową starego miasta. Tam został koronowany i tam też mieszkał przez część roku.W późniejszym obaleniu imperium asyryjskiego Babilończycy zobaczyli kolejny przykład boskiej zemsty.
neobabilońskie imperium chaldejskie
Babilon zrzucił asyryjskie panowanie w 612 r. p.n.e. i stał się stolicą neobabilońskiego imperium chaldejskiego.Po odzyskaniu przez Babilon niepodległości nastąpiła nowa era budownictwa, a Nabuchodonozor II (604-561 p.n.e.) uczynił z Babilonu jeden z cudów starożytnego świata. Nabuchodonozor nakazał całkowitą rekonstrukcję terenów cesarskich, w tym odbudowę zigguratu Etemenanki i budowę Bramy Isztar - najbardziej spektakularnej z ośmiu bram, które otaczały Babilon. Z pierwotnej bramy Isztar odnaleziono jedynie fundamenty i rozrzucone cegły.
Nabuchodonozorowi przypisuje się również budowę Wiszących Ogrodów Babilonu (jednego z siedmiu cudów świata starożytnego), które podobno zostały zbudowane dla jego tęskniącej za domem żony Amyitis. Kwestią sporną jest to, czy ogrody rzeczywiście istniały. Historycy nie zgadzają się co do ich lokalizacji, a niektórzy uważają, że mogły zostać pomylone z ogrodami w Niniwie.
Persja zdobywa Babilon
W 539 r. p.n.e. imperium neobabilońskie padło łupem Cyrusa Wielkiego, króla Persji, w bitwie pod Opis. Mury Babilonu były bardzo wysokie i bardzo grube. Jedyna droga do miasta prowadziła przez jedną z wielu bram. Obok murów płynął Eufrat i Cyrus postanowił wykorzystać tę rzekę, by dostać się do miasta. Wojska Cyrusa zmieniły bieg rzeki Eufrat. Spowodowało to obniżenie poziomu rzeki, dzięki czemu żołnierze mogli wejść do miasta.Tego wieczoru Babilończycy urządzili uroczystość. Armia perska zajęła większość miasta, zanim Babilończycy zdążyli się zorientować, że Persowie dostali się do miasta. Relacja ta została opisana przez Herodota i jest również wspomniana w Biblii Hebrajskiej. Cyrus zajął miasto, przechodząc przez bramy Babilonu bez najmniejszego oporu ze strony pijanych Babilończyków.
Cyrus wydał później dekret zezwalający ludziom, w tym Żydom, na powrót do ich własnej ziemi. To jest wspomniane w Starym Testamencie. Pozwoliło to Żydom na odbudowę świątyni w Jerozolimie.
Za czasów Cyrusa i późniejszego króla perskiego Dariusza Wielkiego Babilon stał się stolicą IX satrapii (Babilonia na południu i Athura na północy). Był ośrodkiem nauki i postępu naukowego. W Persji Achemenidów babilońskie sztuki astronomiczne i matematyczne zostały ożywione. Babilońscy uczeni sporządzali mapy gwiazdozbiorów. Miasto było administracyjną stolicą imperium perskiego. Imperium to było najpotężniejsze w ówczesnym znanym świecie. Dokonano wielu ważnych odkryć archeologicznych, które poprawiają naszą wiedzę o tej epoce.
Wcześni królowie perscy starali się zachować religijne ceremonie Marduka. Za panowania Dariusza III nadmierne podatki i liczne wojny doprowadziły do zniszczenia głównych świątyń i kanałów Babilonu, a także do rozpadu regionu. Pomimo trzech buntów w 522 p.n.e., 521 p.n.e. i 482 p.n.e., ziemia i miasto Babilon pozostały pod panowaniem perskim przez dwa stulecia. W 331 r. p.n.e. władzę przejął Aleksander Wielki. Pod rządami Imperium Partów Babilon nadal się kurczył i tracił na znaczeniu.
Pytania i odpowiedzi
P: Gdzie znajdował się Babilon?
A: Babilon znajdował się w dzisiejszym Iraku, około 85 kilometrów na południe od Bagdadu.
P: Co pozostało z pierwotnego starożytnego miasta Babilon?
A: Wszystko, co pozostało z pierwotnego starożytnego miasta Babilon, to kopiec zniszczonych budynków z cegły mułowej i gruzu na żyznej mezopotamskiej równinie między rzekami Tygrys i Eufrat.
P: Kiedy Babilon po raz pierwszy stał się miastem?
O: Babilon po raz pierwszy stał się miastem na początku III tysiąclecia p.n.e.
P: Kiedy Babilon stał się ważniejszy od Nippur?
A: Babilon przyćmił Nippur jako "święte miasto" Mezopotamii około 612 do 539 roku p.n.e.
P: Kto pierwszy zjednoczył imperium babilońskie?
O: Hammurabi jako pierwszy zjednoczył imperium babilońskie.
P: Co było stolicą imperium neobabilońskiego?
A: Babilon był stolicą imperium neobabilońskiego.
P: Czym były Wiszące Ogrody Babilonu?
A: Wiszące Ogrody Babilonu były jednym z siedmiu cudów świata starożytnego.
Przeszukaj encyklopedię