Babilon był miastem-państwem w starożytnej Mezopotamii, w dzisiejszym Iraku, około 85 kilometrów (55 mil) na południe od Bagdadu. Wszystko, co pozostało z pierwotnego starożytnego miasta Babilon jest dziś kopcem zniszczonych budynków z cegły mułowej i gruzu na żyznej równinie mezopotamskiej między rzekami Tygrys i Eufrat.

Położenie i początki

Babilon powstał jako osada na początku trzeciego tysiąclecia przed naszą erą. Dzięki położeniu na bogatych wody gruntowe i żyznych glebach irygacyjnych oraz na ważnych szlakach handlowych miasto szybko rosło i zyskiwało znaczenie polityczne i religijne w regionie.

Okresy historyczne i polityka

Miasto rozkwitło w różnych okresach swojej historii i stało się jednym z najważniejszych ośrodków Mezopotamii. Babilon przyćmił Nippur jako „święte miasto” regionu w poszczególnych epokach jego dziejów. W XIX–XVIII wieku p.n.e. znaczącą rolę odegrał król Hammurabi — Hammurabi po raz pierwszy zjednoczył wówczas większe obszary państw babilońskich (babilońskie), a jego słynny kodeks prawny stał się punktem odniesienia dla prawa w regionie. W późniejszym okresie, zwłaszcza w dobie Neo-Babilońskiego Imperium (szczyt potęgi przypada na wiek VII–VI p.n.e.), Babilon ponownie osiągnął wielkość polityczną i monumentalną, stając się stolicą Imperium pod władzą suchych władców, takich jak Nabuchodonozor II.

Kultura, religia i nauka

Babilończycy rozwijali literaturę, prawo, astronomię i matematykę. W mieście działały świątynie poświęcone bogom, z Mardukiem jako najważniejszym bóstwem w okresie późniejszym. Pismo klinowe i zapisy na glinianych tabliczkach pozwoliły zachować dla potomnych teksty administracyjne, prawne, religijne i naukowe.

Architektura i słynne budowle

Babilon słynął z potężnych murów obronnych, bram pokrytych kolorową cegłą i reliefami oraz monumentalnych świątyń. Do najczęściej przywoływanych zabytków należał ziggurat Etemenanki — wysoka, stopniowana budowla religijna — oraz monumentalna Brama Isztar (częściowo zrekonstruowana i eksponowana w Muzeum Pergamońskim w Berlinie). Wiszące Ogrody Babilonu były wymieniane jako jeden z siedmiu cudów świata starożytnego; ich istnienie i dokładna lokalizacja są jednak przedmiotem dyskusji wśród badaczy — nie zachowały się jednoznaczne dowody archeologiczne potwierdzające opisane w źródłach ogrody.

Upadek i badania archeologiczne

W 539 p.n.e. Babilon został zdobyty przez Cyrusa II Wielkiego i włączony do imperium perskiego. Przez wieki miasto traciło na znaczeniu, a jego monumentalne budowle ulegały zaniedbaniu lub rozbiórce — cegły z Babilonu wielokrotnie wykorzystywano do budowy w okolicy. Systematyczne wykopaliska rozpoczęły się na przełomie XIX i XX wieku (m.in. prace pod kierunkiem Roberta Koldewega), które ujawniły plan miasta, mury, pałace i świątynie oraz przyniosły liczne zabytki. Część znalezisk trafiła do muzeów na świecie, inne pozostają w zbiorach irańskich i irańsko-irackich instytucji.

Stan zachowania i ochrona

Dzisiejsze stanowisko archeologiczne Babilonu znajduje się niedaleko współczesnego miasta Al-Hillah. Ruiny są narażone na wpływ erozji, warunków atmosferycznych, działalność rolniczą i wpływy humanitarne. Współczesne prace konserwatorskie oraz międzynarodowe inicjatywy mają na celu ochronę i dokumentację tego dziedzictwa. Babilon został także uznany za wartość światowego dziedzictwa kulturowego i objęty międzynarodowymi programami ochrony.

Dziedzictwo

Babilon pozostawił trwały ślad w historii jako centrum polityczne, religijne i kulturalne starożytnego Bliskiego Wschodu. Jego osiągnięcia w prawie, architekturze i astronomii wpłynęły na późniejsze cywilizacje. Większość tego, co znamy o Babilonie, pochodzi z rozmaitych źródeł pisanych i wyników badań archeologicznych — dzięki nim to starożytne miasto wciąż inspiruje badaczy i turystów.