Australian Labor Party (NSW) była australijską partią polityczną znaną powszechnie jako Lang Labor. Był to oddział Australijskiej Partii Pracy w Nowej Południowej Walii, który oderwał się od partii krajowej i działał niezależnie w latach 1931–1936. Ruch ten wyłonił się w odpowiedzi na kryzys gospodarczy i spory o politykę oszczędnościową oraz spłat zagranicznych zobowiązań.

Tło i Plan Langa

W 1931 roku Jack Lang, premier Nowej Południowej Walii, zaproponował tzw. „Plan Langa” jako sposób na złagodzenie skutków Wielkiego Kryzysu. Plan zakładał m.in. zaprzestanie spłacania części pożyczek zagranicznych (szczególnie długów zaciągniętych u banków zagranicznych), zwiększenie wydatków publicznych na pomoc bezrobotnym oraz programy robót publicznych, mające na celu złagodzenie skutków masowego bezrobocia. Propozycje Langa były ostro skonfrontowane z polityką rządu federalnego pod przywództwem Jamesa Scullina, który opowiadał się za bardziej zrównoważonymi rozwiązaniami i współpracą z kredytodawcami zagranicznymi.

Rozłam w partii

Spór o Plan Langa doprowadził do głębokiego rozłamu między północnymi (federalnymi) a stanowymi przywódcami Partii Pracy. Zwolennicy Langa, w tym Jack Beasley i Eddie Ward, zostali odsunięci od działalności wewnątrz federalnego Kaukazu. W proteście wobec polityki federalnej, w 1931 r. zwolennicy Langa głosowali w Izbie Reprezentantów razem z opozycyjną Partią Zjednoczoną Australii za obaleniem rządu Scullina, co doprowadziło do wcześniejszych wyborów federalnych. Skutkiem było formalne funkcjonowanie w NSW dwóch konkurencyjnych nurtów: oddziału Lang (znanego jako „Lang Labor”) i zwolenników federalnego kierownictwa (kandydatów Federalnej Partii Pracy), których w Nowej Południowej Walii reprezentowali m.in. Ted Theodore i Ben Chifley.

Wybory i skutki polityczne

Wybory federalne w 1931 roku okazały się katastrofą dla Partii Pracy na szczeblu krajowym — rozłam oraz kryzys gospodarczy przyczyniły się do zdecydowanego zwycięstwa Partii Zjednoczonej Australii prowadzonej przez Josepha Lyonsa. Mimo ogólnego upadku poparcia dla Labour, wielu działaczy Lang Labor utrzymało swoje pozycje w miejscach o silnym zapleczu robotniczym. Eddie Ward został nieznacznie pokonany w East Sydney, lecz triumfował ponownie w wyborach uzupełniających w 1932 roku. Ted Theodore i Ben Chifley stracili wówczas swoje mandaty w NSW, a Federal Labor zdobył jedynie kilka miejsc w stanie (w kolejnych wyborach federalnych w 1934 roku Federal Labor uzyskało w Nowej Południowej Walii tylko jedno miejsce — Newcastle).

Pojednanie i dziedzictwo

W 1935 roku John Curtin został nowym federalnym przywódcą Partii Pracy. Pod jego kierunkiem, w lutym 1936 r. doszło do pojednania między federalnym kierownictwem a oddziałem w Nowej Południowej Walii, co zakończyło formalny rozłam. Od wyborów w 1937 r. Labor występowała ponownie jako zjednoczona partia w NSW.

Rozłam Lang Labor miał istotne konsekwencje dla australijskiej polityki lat 30.: osłabił pozycję Partii Pracy na szczeblu federalnym, przyczynił się do długotrwałego okresu rządów konserwatywnych w latach 1931–1941 oraz wpłynął na kariery takich postaci jak Ben Chifley, John Curtin czy Eddie Ward. Dyskusje wokół polityki fiskalnej i stosunku do spłaty długów zagranicznych, zapoczątkowane w tej epoce, pozostawiły trwały ślad w debacie publicznej i praktyce rządzenia w Australii.