Josef Škvorecký (27 września 1924–3 stycznia 2012) był czeskim pisarzem i wydawcą z siedzibą w Kanadzie. Po inwazji sowieckiej na Czechosłowację w 1968 roku wyemigrował z kraju. Skvorecký pomagał czeskim autorom w wydawaniu ich zakazanych na miejscu książek na emigracji, a także organizował ich przemycanie z powrotem do kraju, dzięki czemu wiele tekstów objętych cenzurą mogło trafić do czytelników w Polsce i w Czechosłowacji.

Urodził się w Náchod. Podczas II wojny światowej pracował w fabryce produkującej samoloty marki Messerschmitt (Messerschmitt). Po wojnie studiował filozofię na Uniwersytecie Karola w Pradze. Przez pewien czas pracował dla wydawnictwa państwowego, gdzie jego zadaniem było tłumaczenie na język czeski książek takich autorów jak Ernest Hemingway, William Faulkner i Raymond Chandler. Równocześnie zaczął tworzyć własne utwory — od opowiadań kryminalnych z postacią porucznika Borůvky po powieści i eseje. W jego twórczości często pojawiają się motywy amerykańskiej kultury, jazzu, ironii i sceptycznego spojrzenia na bohaterstwo.

Jego pierwsza powieść, Tchórze (oryg. Zbabělci, 1958), została zakazana w Czechosłowacji, ponieważ jej obraz okupacji i zachowań ludzi podczas wojny nie odpowiadał oficjalnej, heroizującej narracji rządowej. Książka nie gloryfikowała komunistycznego oporu ani masowego heroizmu, lecz opisywała młodych ludzi zainteresowanych dziewczynami i jazzem, co zderzało się z oczekiwaniami ówczesnej cenzury. Kolejna ważna powieść Škvoreckého, Batalion czołgów (oryg. Tankový prapor), powstała w latach 60. i jest jednym z jego najbardziej znanych dzieł; czas powstania i publikacji zbiegł się z okresem politycznych zawirowań, po których autor wyemigrował.

Po wyjeździe do Kanady Skvorecký wraz z żoną, pisarką Zdeną Salivarovou (Zdenou Škvorecką), otrzymał propozycję pracy na Uniwersytecie w Toronto, gdzie wykładał literaturę czeską i zajmował się badaniem literatury emigracyjnej. W Toronto małżonkowie założyli własne wydawnictwo — znane jako 68 Publishers — które specjalizowało się w drukowaniu książek zakazanych i trudno dostępnych w krajach bloku wschodniego. Wydawnictwo przedrukowywało m.in. anglojęzyczne tłumaczenia i wydania czeskich tekstów; kopie trafiały do Czech i na Słowację, część egzemplarzy była także przemycana z powrotem do Czechosłowacji. Dzięki tej działalności Škvorecký i jego wydawnictwo odegrali istotną rolę w podtrzymywaniu życia literackiego i kulturowego wśród emigracji oraz w przełamywaniu cenzury.

Przez całe życie Škvorecký łączył działalność pisarską z krytyką literacką, tłumaczeniem i pracą wydawniczą. Jego utwory były tłumaczone na wiele języków, a on sam był uważany za jednego z ważniejszych głosów czeskiej literatury XX wieku, zwłaszcza w kontekście literatury emigracyjnej i przeciwstawiania się cenzurze.

Wyróżnienia i pamięć: W 1990 r. został odznaczony przez Václava Havla Orderem Białego Lwa, a w 1992 r. otrzymał Order Kanadyjski. Zmarł 3 stycznia 2012 roku w Toronto. Jego dorobek literacki oraz działalność wydawnicza pozostają ważnym elementem historii czeskiej kultury i wolności słowa.