ISO 639-2 — 3-literowe kody języków: definicja i pełna lista

ISO 639-2 — definicja i pełna lista 3-literowych kodów języków. Poznaj wszystkie kody, ich znaczenie oraz wygodny, alfabetyczny spis.

ISO 639 to zestaw międzynarodowych standardów, które zawierają listę krótkich kodów dla nazw języków. Na początku było ISO 639-1. Aby wymienić więcej języków, stworzono ISO 639-2. Późniejsze wersje zawierają ISO 639-3 i ISO 639-5.

Każdy język ma swój 3-literowy kod. Poniższa lista przedstawia wszystkie kody w ISO 639-2.

Spis treści

Czym jest ISO 639-2?

ISO 639-2 to część rodziny standardów ISO 639, która definiuje trzyliterowe kody języków. Standard ten został wprowadzony, aby rozszerzyć zakres języków obejmowanych przez krótsze, dwuliterowe kody ISO 639-1. ISO 639-2 zawiera kody dla większej liczby języków, w tym dla języków regionalnych, historycznych i wielu innych, które nie mają dwu-literowych odpowiedników.

Budowa i warianty kodów

Kody ISO 639-2 składają się z trzech małych liter (np. eng dla angielskiego). Dla niektórych języków istnieją dwa równorzędne kody:

• wersja bibliograficzna (B) — często historycznie używana w katalogach bibliotecznych (pochodząca m.in. z zasobów Library of Congress),
• wersja terminologiczna (T) — zgodna z nazwami języków w języku angielskim (przyjęta przez ISO).

Przykłady par B/T: fre/fra (francuski), ger/deu (niemiecki), alb/sqi (albański). Wiele języków ma tylko jeden kod (np. eng dla angielskiego).

Ile jest kodów w ISO 639-2?

ISO 639-2 obejmuje około 487 trójliterowych kodów (liczba może się zmieniać wraz z aktualizacjami). Standard uwzględnia zarówno pojedyncze języki, jak i niektóre kategorie zbiorcze (np. grupy językowe) oraz kody specjalne opisane dalej.

Kody specjalne i zarezerwowane zakresy

• und — language undetermined (język nieokreślony),
• mul — multiple languages (wiele języków),
• zxx — no linguistic content (brak treści językowej),
• mis — miscellaneous/uncoded (języki nieujęte w standardzie),
• zakres qaa–qtz — zarezerwowany do użytku prywatnego (można go wykorzystać lokalnie, np. w systemach wewnętrznych).

Gdzie i jak się stosuje ISO 639-2?

Kody ISO 639-2 są powszechnie używane w bibliotekarstwie (np. format MARC), w metadanych dokumentów (Dublin Core), w systemach zarządzania treścią oraz w oprogramowaniu, które potrzebuje rozpoznania języka, kiedy dwuliterowe kody ISO 639-1 są niewystarczające. W sieci HTML atrybut lang zwykle preferuje dwu-literowe kody ISO 639-1, lecz trzyliterowe kody ISO 639-2 również są rozpoznawane przez niektóre narzędzia.

Różnice między ISO 639-1, ISO 639-2, ISO 639-3 i ISO 639-5

• ISO 639-1 — dwuliterowe kody dla najważniejszych języków (np. en, pl).
• ISO 639-2 — trójliterowe kody obejmujące znacznie większą liczbę języków; zawiera też kody B i T dla niektórych pozycji.
• ISO 639-3 — rozszerza listę do kilku tysięcy języków mówionych (kodowanie indywidualnych języków, makrojęzyków, dialektów w sensie katalogowym).
• ISO 639-5 — kody dla rodzin językowych i grup językowych (np. indo-europejskie, afroazjatyckie).

Gdzie znaleźć pełną, aktualną listę?

Pełna i aktualizowana lista kodów ISO 639-2 jest dostępna na stronach organizacji utrzymujących standardy, m.in. na stronie Library of Congress oraz w publikacjach ISO. Jeśli potrzebujesz pełnej tabeli kodów (z nazwami języków w języku angielskim i lokalnymi nazwami), warto sięgnąć do oficjalnych źródeł, gdzie można pobrać kompletny wykaz i informacje o zmianach.

Jak korzystać z tej strony

Powyższy "Spis treści" umożliwia szybkie przejście do sekcji z kodami zaczynającymi się od danej litery. Poniższa część artykułu (lista alfabetyczna) zawiera wpisy w formacie: kod (ewent. B/T) — nazwa języka (w języku angielskim i lokalna nazwa, jeżeli dostępna). Możesz użyć tej listy do mapowania nazw języków na jednoznaczne kody w systemach informatycznych, katalogach bibliotecznych i metadanych.

Uwaga: Standardy językowe są aktualizowane od czasu do czasu — przed wdrożeniem kodów w produkcji warto sprawdzić najnowszą wersję listy w oficjalnych źródłach.

Pytania i odpowiedzi

P: Co to jest ISO 639?

P: Ile jest wersji normy ISO 639?

P: Jaki jest format kodów w poszczególnych wersjach?

P: Co przedstawia poniższa lista?

Szukaj według litery