Współrzędne: 43°39′15″N 7°12′0″E / 43.65417°N 7.20000°E / 43.65417; 7.20000

Var (łac. Varus) to rzeka w południowo-wschodniej Francji. W przeciwieństwie do niektórych starszych źródeł, Var nie jest dopływem Rodan; uchodzi bezpośrednio do Morza Śródziemnego. Rzeka dała swoją nazwę francuskiemu departamentowi Var, co stanowi rzadki przypadek: nazwa departamentu pochodzi od rzeki, która obecnie nie przepływa przez jego terytorium.

Przebieg i cechy

Var ma źródła w Alpach Nadmorskich (często podaje się, że w masywie Mercantour/Alpes-Maritimes) i spływa w kierunku południowym, uchodząc do Morza Śródziemnego w rejonie Nicei. Jest rzeką górską na znacznym odcinku, charakteryzującą się stromym spadkiem, wąskimi dolinami i odcinkami o zmiennym charakterze koryta.

  • Długość: około 114 km (wartość przybliżona).
  • Zlewnia: rząd wielkości kilku tysięcy km² (zlewnia obejmuje obszary górskie i nizinne w regionie).
  • Reżim hydrologiczny: typowy dla rzek regionu śródziemnomorskiego — zmienny przepływ, ryzyko gwałtownych wezbrań i powodzi po intensywnych opadach.
  • Nawigacja: koryto rzeki nie jest żeglowne; rzeka wykorzystywana jest lokalnie do celów wodno‑energetycznych, zaopatrzenia w wodę i rekreacji.

Historia i nazewnictwo

Nazwa departamentu Var pochodzi od rzeki. Historycznie Var stanowił granicę administracyjną i polityczną: przed aneksją Nicei do Francji w 1860 r. dolina i ujście miały inne znaczenie graniczne. Po reorganizacji terytorialnej departament Var zachował nazwę, choć granice zostały przesunięte i obecnie rzeka leży w większości (lub całkowicie) w departamencie Alpes‑Maritimes — stąd wyjątkowa sytuacja, że departament o tej nazwie nie obejmuje biegu rzeki.

Znaczenie gospodarcze i przyrodnicze

Var ma znaczenie lokalne: dostarcza wodę dla miast i rolnictwa, wykorzystywana jest do wytwarzania energii wodnej w małej skali, a także stanowi teren rekreacyjny (spływy, wędrówki w dolinach). Dolina Var jest ważnym korytarzem komunikacyjnym pomiędzy wybrzeżem a Alpami Nadmorskimi.

Podobnie jak wiele rzek południowej Francji, Var podlega presjom związanym z urbanizacją nadbrzeży, regulacjami brzegów oraz zmianami klimatu, które nasilają epizody gwałtownych wezbrań. Ochrona przyrody w zlewni obejmuje działania na rzecz zachowania różnorodności biologicznej i naturalnych procesów koryt rzecznych.

W tekstach popularnonaukowych i przewodnikach o regionie warto też zwrócić uwagę na walory krajobrazowe doliny Var oraz na historyczne osady i mosty znajdujące się w jej dorzeczu.