Smithsonian Institution (wymawiane Smith-sone-ian) jest instytutem edukacyjnym i badawczym oraz kompleksem muzealnym. Jest zarządzany i finansowany przez rząd Stanów Zjednoczonych oraz z funduszy pochodzących z funduszu wieczystego, składek i zysków ze sklepów i czasopism. Większość instytucji znajduje się w Waszyngtonie, ale jej 19 muzeów, zoo i osiem ośrodków badawczych obejmuje miejsca w Nowym Jorku, Wirginii, Panamie i innych miejscach. W swoich zbiorach posiada ponad 137 milionów eksponatów.
Krótka historia
Smithsonian powstał dzięki zapisowi brytyjskiego naukowca Jamesa Smithsona, który po śmierci przekazał swoją fortunę rządowi Stanów Zjednoczonych na założenie instytucji "dla zwiększenia i rozpowszechniania wiedzy". Kongres ustanowił Smithsonian Institution w 1846 roku. Od tego czasu instytucja rozrosła się z pojedynczego muzeum i bibliotek do największego kompleksu muzealnego i badawczego na świecie.
Zbiory i muzea
Smithsonian obejmuje bogaty wachlarz muzeów i kolekcji na National Mall i poza nim. Do najpopularniejszych należą m.in.:
- National Museum of Natural History (Narodowe Muzeum Historii Naturalnej) — kolekcje paleontologiczne, mineralogiczne i przyrodnicze, w tym słynne szkielety dinozaurów;
- National Air and Space Museum (Narodowe Muzeum Lotnictwa i Przestrzeni Kosmicznej) — eksponaty związane z lotnictwem i eksploracją kosmosu, w tym samoloty i kapsuły kosmiczne;
- National Museum of American History (Narodowe Muzeum Historii Amerykańskiej) — przedmioty ilustrujące historię i kulturę USA;
- National Portrait Gallery i Smithsonian American Art Museum — kolekcje portretów i sztuki amerykańskiej;
- Hirshhorn Museum and Sculpture Garden — muzeum sztuki współczesnej;
- National Zoo (Narodowe Zoo) — prowadzone przez Smithsonian zoo z programami ochrony i badań nad dzikimi zwierzętami;
- Cooper Hewitt, Smithsonian Design Museum w Nowym Jorku oraz centrum Udvar-Hazy w Wirginii — oddziały specjalistyczne poza Waszyngtonem.
Większość stałych wystaw w muzeach Smithsonian jest dostępna bezpłatnie dla zwiedzających, co czyni instytucję ważnym miejscem edukacji publicznej.
Finansowanie i zarządzanie
Model finansowania Smithsonian opiera się na kombinacji środków federalnych, dochodów z funduszu wieczystego, darowizn prywatnych oraz przychodów ze sklepów muzealnych i publikacji. Instytucją kieruje sekretarz Smithsonian, a nadzór sprawuje Rada Kuratorów (Board of Regents). Dzięki takiej strukturze możliwe jest prowadzenie dużych projektów badawczych, konserwacji zbiorów oraz programów edukacyjnych.
Działalność badawcza i edukacyjna
Poza funkcją muzealną Smithsonian prowadzi rozległą działalność badawczą w dziedzinach takich jak astronomia, biologia, antropologia, ochrona dziedzictwa kulturowego i wiele innych. Do jednostek badawczych należą m.in. obserwatoria astronomiczne, centra badań tropikalnych (w tym oddział w Panamie) oraz laboratoria konserwacji. Instytucja organizuje także wykłady, warsztaty i programy edukacyjne dla szkół i szerokiej publiczności.
Miesięcznik wydawany przez Smithsonian Institution również nosi nazwę Smithsonian i popularyzuje naukę, historię i sztukę, prezentując artykuły o zbiorach, badaniach i wystawach instytucji.


