Samoa — państwo Pacyfiku: fakty, stolica Apia, niepodległość 1962
Poznaj Samoa — niezależne państwo Pacyfiku: fakty, stolica Apia, niepodległość 1962, kultura, języki i rugby. Szybki przewodnik po historii i atrakcjach.
Niezależne Państwo Samoa jest państwem położonym na Oceanie Spokojnym. Uzyskało niepodległość od Nowej Zelandii w 1962 roku. Składa się z dwóch głównych wysp oraz kilku mniejszych: wyspy, w tym Upolu i Savai'i, a także wysepek takich jak Manono i Apolima. Stolicą Samoa jest Apia, położona na wyspie Upolu. Głową państwa (O le Ao o le Malo) jest Va'aletoa Sualauvi II.
Geografia i demografia
Archipelag zajmuje powierzchnię poniżej 3 tys. km² (około 2,8–2,9 tys. km²) i liczy około 200 tys. mieszkańców. Dominują krajobrazy wulkaniczne, porośnięte tropikalną roślinnością, z licznymi plażami i rafami koralowymi. Większość ludności mieszka na Upolu, zwłaszcza w stolicy Apia.
Język i religia
Języki używane na Samoa to Samoański i Angielski. Społeczeństwo jest silnie związane z religią — przeważają wyznania chrześcijańskie (m.in. Kościół Kongregacyjny, metodystyczny i katolicki), a życie społeczno-kulturalne często przebiega wokół parafii i tradycyjnych struktur rodzinnych (fa'a Samoa).
Historia i polityka
Samoa odzyskało niepodległość 1 stycznia 1962 r. po okresie administracji nowozelandzkiej. Do 1997 r. kraj oficjalnie nosił nazwę Western Samoa; później przyjęto nazwę Samoa. System polityczny to parlamentarna demokracja z wybranym parlamentem i rządem, oraz z ceremoniami i tradycjami lokalnymi mającymi duże znaczenie w zarządzaniu społecznościami.
Gospodarka
Gospodarka opiera się głównie na rolnictwie (kokosy, taro, banany, kawa), rybołówstwie, usługach i turystyce. Ważnym źródłem dochodów są przekazy pieniężne od diaspory mieszkającej głównie w Nowej Zelandii i Australii. Walutą jest samoański tālā (WST).
Kultura i sport
Tradycyjna kultura Samoa (fa'a Samoa) kładzie nacisk na wspólnotę, rodzinę i zwyczaje rytualne. Znaczące są rękodzieło, tańce, śpiew i ceremonie związane z nadawaniem tytułów. Sportem szczególnie popularnym na Samoa jest Rugby, wielu Samoańczyków gra w lidze krajowej i zagranicznych klubach, a reprezentacja narodowa ma rozpoznawalną pozycję w rugby międzynarodowym.
Członkostwo międzynarodowe
Samoa zostało przyjęte do Organizacji Narodów Zjednoczonych 18 września 1962 roku. Kraj współpracuje również z regionalnymi organizacjami Pacyfiku i partnerami rozwojowymi.
Zdrowie — epidemia odry (2019)
Epidemia odry rozpoczęła się w październiku 2019 r. i trwała przez grudzień. Na dzień 28 grudnia odnotowano 81 zgonów na 5667 przypadków. W następstwie tej fali zachorowań rząd i organizacje międzynarodowe podjęły intensywne działania szczepienne i informacyjne, co pomogło opanować epidemię.
Praktyczne informacje
- Stolica: Apia.
- Języki urzędowe: Samoański i Angielski.
- Waluta: samoański tālā (WST).
- Główny transport: promy międzywyspowe, drogi na Wyspie Upolu i lotnisko międzynarodowe w Faleolo (blisko Apia).
Informacje powyżej dają ogólny przegląd państwa Samoa — jego położenia, społeczeństwa, gospodarki i ważnych wydarzeń współczesnych. W razie potrzeby mogę dopracować konkretną sekcję (np. historię polityczną, turystykę czy statystyki demograficzne) i dodać źródła.
Dzielnice
Samoa ma jedenaście okręgów politycznych. Okręgi te nazywane są itūmālō. Jest to tradycyjne jedenaście okręgów, które zostały utworzone na długo przed przybyciem Europejczyków.
| Savai'i
|
1 włączając wyspy Manono, Apolima i Nu'ulopa
2 w tym wyspy Aleipata i wyspa Nu'usafe'e
3 mniejsze części również na Upolu (Salamumu (w tym Salamumu-Utu) i wioski Leauvaa)
Geografia
Samoa znajduje się na południe od równika. Znajduje się mniej więcej w połowie drogi między Hawajami a Nową Zelandią w polinezyjskiej części Oceanu Spokojnego. Główna wyspa Upolu jest domem dla prawie trzech czwartych ludności Samoa.
Dwie duże wyspy Upolu i Savai'i stanowią 99% całkowitej powierzchni lądowej. Istnieje osiem małych wysepek. Są to trzy wysepki w cieśninie Apolima: Manono Island, Apolima i Nu'ulopa. Na wschodnim krańcu Upolu znajdują się cztery wyspy Aleipata. Są to: Nu'utele, Nu'ulua, Namua i Fanuatapu. I jest jeszcze Nu'usafe'e.
Na wschód od Samoa znajduje się grupa wysp zwanych Samoa Amerykańskie. Są one częścią Stanów Zjednoczonych, ale są podobne do kraju Samoa, ponieważ również mówią w języku samoańskim.
Samoa znajdowało się kiedyś na wschód od międzynarodowej linii daty. W 2011 roku linia ta uległa zmianie, w wyniku czego Samoa znalazło się na zachód od linii daty. Zmiana ta weszła w życie w nocy 29 grudnia. Piątek został całkowicie pominięty, a kolejnym dniem była sobota 31 grudnia.
Widok na dolinę Falefa z przełęczy Le Mafa, wschodnie Upolu.
Dane demograficzne
Samoa ma 194.320 mieszkańców. 92,6% to Samoańczycy, 7% Euronezyjczycy (ludzie o mieszanych, europejskich i polinezyjskich przodkach) i 0,4% to Europejczycy.
Religia na Samoa obejmuje następujące elementy: Christian Congregational Church of Samoa 35,5%, Roman Catholic 19,6%, Methodist 15%, Latter-day Saints 12,7%, Samoan Assemblies of God 10,6%, Seventh-day Adventist 3,5%, Worship Centre 1,3%, unspecified 0,8%.Na Samoa od 1931 roku jest również około 522 Świadków Jehowy. Na Samoa znajduje się jeden z siedmiu domów modlitwy Bahá'í na świecie. Znajduje się on w Tiapapata.
Wiele osób twierdzi, że Samoańczycy są spokrewnieni z Māori, ponieważ wiele słów w ich języku jest bardzo podobnych do języka Maorysów.
Podobnie jak w przypadku innych kultur polinezyjskich (hawajskiej, tahitańskiej i Māori), Samoańczycy mają dwa specyficzne dla płci i kulturowo ważne tatuaże. Dla mężczyzn jest to tatuaż Pe'a, czyli skomplikowane i geometryczne wzory wytatuowane na obszarach od kolan w kierunku żeber. Mężczyzna, który ma taki tatau nazywany jest soga'imiti. Samoańska dziewczyna lub teine otrzymuje malu. Obejmuje on obszar od kolan do górnej części ud.
Samoańska rodzina
Samoański tancerz ognia.
Przeszukaj encyklopedię