Ortosie lub Jowisz XXXV to księżyc Jowisza. Został odkryty przez zespół astronomów z University of Hawaii pod kierownictwem Scotta Shepparda w 2001 roku i otrzymał oznaczenie S/2001 J 9.

Orbita i właściwości fizyczne

Ortosie ma średnicę około 2 kilometrów. Okrąża Jowisza w średniej odległości około 20 568 000 km, z okresem orbitalnym wynoszącym około 602,6 dni. Jego orbita ma nachylenie 142° względem ekliptyki (około 143° względem równika Jowisza) oraz mimośród orbitalny 0,2433. Tak duże nachylenie (>90°) oznacza, że księżyc porusza się ruchem wstecznym (retrogradalnym) względem kierunku obrotu planety.

Ze względu na niewielkie rozmiary i dużą odległość od planety, Ortosie jest obiektem bardzo słabym optycznie i wymaga dużych teleskopów do obserwacji. Szacowana średnica opiera się na jasności i przyjętym albedo — wartość ta może być obciążona niepewnością rzędu kilkudziesięciu procent.

Nazwa

Nazwa została nadana w sierpniu 2003 roku na cześć Orthosie, greckiej bogini dobrobytu i jednej z Horae. Horae (Godziny) były córkami Zeusa i Themis. Końcówka nazwy „-e” jest zgodna z konwencją Międzynarodowej Unii Astronomicznej (IAU) stosowaną dla wstecznych (retrogradalnych) księżyców Jowisza.

Przynależność do grupy Ananke

Ortosie należy do grupy Ananke — zbioru niesferycznych, niewielkich księżyców Jowisza poruszających się ruchem wstecznym na orbitach o średnich odległościach od około 19 300 000 do 22 700 000 km i nachyleniach sięgających około 150°. Członkowie tej grupy mają podobne elementy orbitalne, co sugeruje, że pochodzą od jednego uchwyconego i później rozbitego ciała (np. przechwyconego asteroidu), które uległo fragmentacji wskutek zderzenia.

Ortosie, podobnie jak inne księżyce tej grupy, jest nieregularny i prawdopodobnie ma ciemną, skalistą powierzchnię. Badania fotometryczne i spektralne większych członków grupy wskazują na zbliżone barwy i własności powierzchniowe, co dodatkowo wspiera hipotezę wspólnego pochodzenia.

Ze względu na swoją małą wielkość i odległość, Ortosie nie odgrywa istotnej roli dynamiki wewnętrznej układu Jowisza, jednak jako część grupy Ananke jest cennym przykładem populacji nieregularnych satelitów, pomagającym w badaniach procesów przechwytywania i rozbijania ciał w zewnętrznym układzie planetarnym.