Cykady są małymi owadami. Są rodzajem prawdziwych owadów.

Hałaśliwe buczenie, które wydają, to samiec wzywający samicę za pomocą swoich wibrujących paneli, zwanych tymbałami, znajdujących się po jego bokach. Kiedy samica, która nie potrafi buczeć, słyszy buczenie samca, szuka go. Po dobraniu się w pary, samica używa swojego jajownika, aby wyciąć linię w gałęzi drzewa i złożyć tam jaja. Dorosłe cykady zazwyczaj nie gryzą. Zazwyczaj są zielone lub czarne. Cykady mogą być również spożywane. Jest ona spożywana w krajach takich jak Chiny.

Cykady żyją w klimacie od umiarkowanego do tropikalnego, gdzie ich duży rozmiar i wyjątkowy dźwięk sprawiają, że są dobrze znane. Cykady są często potocznie nazywane szarańczą, chociaż nie są spokrewnione z prawdziwą szarańczą, która jest rodzajem konika polnego. Cykady są spokrewnione z konikami polnymi i pluskwiakami.

Budowa i wygląd

Cykady mają typową budowę owada: głowa z dużymi oczami złożonymi i krótkimi czułkami, tułów z dobrze rozwiniętymi, przezroczystymi skrzydłami oraz odwłok zawierający narządy rozrodcze i u samców aparat dźwiękowy. Większość gatunków osiąga od kilku do kilkudziesięciu milimetrów długości; istnieją jednak gatunki duże — nawet kilka centymetrów.

Najważniejsze cechy anatomiczne:

  • tymbały — specjalne, pofałdowane błony u samców służące do wytwarzania dźwięku;
  • silne mięśnie tymbalowe — umożliwiają bardzo szybkie drgania;
  • ssące aparaty gębowe — do pobierania soku z roślin (ksylem lub floem);
  • silne odnóża i dobrze rozwinięte skrzydła — umożliwiające lot i osiadanie na pniach lub gałęziach.

Dźwięk

Dźwięk wydawany przez cykady jest jednym z ich najbardziej charakterystycznych cech. Samce produkują głośne, często rytmiczne odgłosy służące do przyciągania samic oraz do komunikacji międzyosobniczej. Intensywność i ton głosu różnią się między gatunkami — niektóre głosy są jednostajne i ciągłe, inne przypominają serię kliknięć lub świergotów.

Właściwości dźwięku:

  • poziom głośności – u niektórych gatunków przekracza 100 dB, co czyni je jednymi z najgłośniejszych owadów;
  • rodzaj sygnału – gatunkowo specyficzny, co pomaga samicom rozpoznać samca tego samego gatunku;
  • mechanizm – drgania tymbali napędzane przez mięśnie, wzmacniane przez rezonujące części ciała.

Zachowanie i tryb życia

Cykady prowadzą głównie dzienny tryb życia (choć są też nocne gatunki). Dorosłe osobniki często gromadzą się na drzewach i krzewach, skąd samce nadają swoje nawoływania. Poza okresem godowym większość czasu spędzają na żerowaniu lub odpoczynku na roślinach.

Żywienie: cykady żywią się sokami roślinnymi pobieranymi za pomocą wyspecjalizowanego aparatu gębowego. Należy podkreślić, że sok z ksylemu jest ubogi w składniki odżywcze, dlatego cykady przez długi czas żyją w postaci larwalnej jako nicienie pod ziemią.

Rozmnażanie i cykl życiowy

Cykl życiowy cykad jest zróżnicowany w zależności od gatunku, ale generalnie obejmuje stadia jaja → larwa (nimfa) → stadium dorosłe. Charakterystyczną cechą niektórych północnoamerykańskich cykad są cykle okresowe (ang. periodical cicadas) – masowe wylęgi i pojawy dorosłych co 13 lub 17 lat.

Typowy przebieg:

  • składanie jaj – samica nacinając cienkie gałązki drzew składa do nich jaja;
  • larwy – po wylęgu nicienie spadają na ziemię, wchodzą do gleby i przez kilka lat (często wiele lat) żerują na sokach korzeniowych;
  • wylinki – po osiągnięciu odpowiedniego stadium wylegają się z gleby, wspinają na rośliny, linieją i przeobrażają w postać dorosłą;
  • długość życia dorosłych – od kilku tygodni do kilku miesięcy, wystarcza na zapłodnienie i złożenie kolejnych jaj.

Rozmieszczenie i różnorodność

Cykady występują w klimatach od umiarkowanego po tropikalny. Na świecie opisano kilka tysięcy gatunków, z różnymi zwyczajami i określonymi siedliskami — od lasów liściastych, przez zarośla, po miejskie drzewa.

Znaczenie ekologiczne i relacje z człowiekiem

Cykady odgrywają ważną rolę w ekosystemach: są źródłem pokarmu dla ptaków, ssaków, płazów i innych drapieżników, a masowe wylęgi okresowych cykad dostarczają krótkotrwałego, ale intensywnego dopływu białka i składników odżywczych, co wpływa na lokalne łańcuchy pokarmowe.

Relacje z ludźmi:

  • nie stanowią zagrożenia dla ludzi – niegryzą i nie są jadowite;
  • w zalążkowej liczbie przypadków mogą uszkodzić młode gałązki drzew poprzez nacinanie gałązek i składanie jaj, co przy bardzo silnych gradacjach może prowadzić do obłamania cienkich pędów;
  • w niektórych kulturach cykady są spożywane jako źródło białka (np. w Chinach oraz lokalnie w innych regionach świata);
  • ze względu na głośne nawoływania bywają uznawane za uciążliwe w miejscach o dużej gęstości występowania.

Podsumowanie

Cykady to interesująca i różnorodna grupa owadów, łatwo rozpoznawalna dzięki głośnemu śpiewowi samców i unikalnemu sposobowi rozmnażania. Choć bywają mylone z szarańczą czy konikami polnymi, należą do innej grupy taksonomicznej i pełnią własne, specyficzne funkcje w środowisku.