M. Night Shyamalan — amerykański reżyser: Szósty zmysł i zaskakujące zakończenia

M. Night Shyamalan — twórca Szóstego zmysłu. Filmy nadprzyrodzone, zaskakujące zakończenia i klimat Filadelfii. Poznaj karierę i najważniejsze dzieła reżysera.

Manoj Nelliyattu Shyamalan (ur. 6 sierpnia 1970), znany zawodowo jako M. Night Shyamalan, jest amerykańskim filmowcem i scenarzystą, który zdobył międzynarodową rozpoznawalność dzięki filmom łączącym realizm z wątkami nadprzyrodzonymi i często kończącym się zaskakującym zwrotem akcji. Urodził się w Mahé (terytorium związkowe Puducherry w Indiach) w rodzinie indyjskiej i wychowywał się w rejonie Filadelfii — od lat w swoich filmach korzysta z lokalnych plenerów i atmosfery miasta, co widać m.in. w częstych nawiązaniach do Filadelfii i stanu Pensylwania, gdzie spędził dzieciństwo. Pochodzi z rodziny posługującej się także językiem tamilski.

Wczesne lata i debiut

Shyamalan studiował film na Tisch School of the Arts przy New York University. Pierwsze samodzielne filmy przyniosły mu doświadczenie reżyserskie, lecz prawdziwy przełom nastąpił w 1999 roku dzięki filmowi Szóstyzmysł, który okazał się zarówno komercyjnym hitem, jak i sukcesem krytycznym. Produkcja uczyniła go rozpoznawalnym twórcą i sprawiła, że jego charakterystyczne rozwiązania fabularne — zwłaszcza „zwroty akcji” — stały się jego znakiem rozpoznawczym.

Najważniejsze filmy i zmienne przyjęcie krytyczne

Po Szóstyzmysł Shyamalan wyreżyserował i napisał szereg filmów rozpoznawalnych ze względu na klimat oraz konstrukcję narracyjną. Do najbardziej znanych należą Niezniszczalny (2000), Znaki (2002) i Wioska (2004). Wśród mniej dobrze przyjętych produkcji znajdują się Lady in the Water (2006), The Happening (2008) oraz The Last Airbender (2010), które spotkały się z krytyką zarówno recenzentów, jak i części widzów. Mimo to Shyamalan dokonał po kilku latach pewnego odrodzenia artystycznego — filmy takie jak The Visit (2015), Split (2016) i Glass (2019) przywróciły mu chwalebne recenzje i zainteresowanie publiczności.

Styl i tematyka

W filmach Shyamalana powtarzają się motywy: elementy nadprzyrodzone osadzone w codzienności, napięcie budowane przez klimat i grę aktorską oraz nagłe, często kontrowersyjne zakończenia. Cechuje go również przywiązanie do lokalizacji (Filadelfia i okolice), skłonność do osobistego udziału — reżyser często pojawia się w małych epizodach — oraz współpraca z niektórymi aktorami i kompozytorami na przestrzeni kilku produkcji.

Nagrody i odbiór

Shyamalan otrzymał liczne wyróżnienia i nominacje — szczególnie po sukcesie Szóstyzmysł — choć jego twórczość bywa oceniana bardzo różnorodnie. Część krytyków chwali go za odwagę i oryginalność, inni zarzucają mu nadmierne poleganie na „zwrotach akcji” i nierówną jakość poszczególnych filmów. Bez względu na ocenę, jego nazwisko stało się marką wskazującą na specyficzne połączenie kina gatunkowego z artystycznym podejściem do formy.

Życie prywatne

Shyamalan mieszka i pracuje głównie w Stanach Zjednoczonych. Życie prywatne utrzymuje w dużej mierze poza mediami; jest żonaty i ma dzieci. Poza filmem interesuje się lokalną społecznością i czasem angażuje się w przedsięwzięcia związane z kinem oraz kulturą w regionie, w którym mieszka.

Podsumowując, M. Night Shyamalan to reżyser, którego twórczość wywołuje silne reakcje — od zachwytu po krytykę — ale bez wątpienia pozostawił trwały ślad we współczesnym kinie dzięki rozpoznawalnemu stylowi i śmiałemu operowaniu narracyjnymi zaskoczeniami.

Pytania i odpowiedzi

P: Jak brzmi pełne nazwisko M. Night Shyamalana?

P: Jak się wymawia jego nazwisko?

P: Gdzie wychowywał się M. Night Shyamalan?

P: Jakiego typu filmy robi?

P: W którym roku ukazał się film Szósty zmysł?

P: Jakie inne filmy wyreżyserował M. Night Shyamalan?

Szukaj według litery