Anthony Perkins (4 kwietnia 1932 - 12 września 1992) był amerykańskim aktorem. Najbardziej znany jest z roli w filmie Psychoza i jego sequelach, gdzie zagrał Normana Batesa, seryjnego mordercę cierpiącego na zaburzenie dysocjacyjne tożsamości.

Perkins urodził się w Nowym Jorku i był synem aktora Osgooda Perkinsa (1892-1937). W 1942 roku przeprowadził się do Bostonu, Massachusetts.

Wczesna kariera i przełom

Perkins zaczynał jako aktor młodopolski — występował na scenie, a później szybko przeszedł do kina. Jego przełomową rolą filmową była rola w obrazie Friendly Persuasion (1956), za którą otrzymał nominację do Oscara w kategorii najlepszego aktora drugoplanowego. W latach 50. i na początku 60. występował w różnych produkcjach, m.in. w filmie katastroficznym On the Beach (1959) oraz w adaptacjach i projektach współpracujących z uznanymi reżyserami.

Norman Bates i „Psychoza”

Rola Normana Batesa w Psychozie (1960) w reżyserii Alfreda Hitchcocka przyniosła Perkinsowi światową sławę. Jego wielowarstwowe, subtelne przedstawienie postaci — chłopięco nieporadnego właściciela motelu o głęboko skrywanych zaburzeniach — stało się jednym z najbardziej rozpoznawalnych kreacji w historii kina. Perkins powracał do tej postaci wielokrotnie: wystąpił w kolejnych częściach serii i w telewizyjnych wariantach, co utrwaliło jego związek z ikoną horroru.

Inne ważne role i działalność artystyczna

Poza „Psychozą” Perkins zagrał w kilkunastu znaczących filmach i produkcjach telewizyjnych, wykazując szeroki zakres aktorski — od ról dramatycznych po bardziej niepokojące postacie. W latach 60. i 70. kontynuował pracę na estradzie i ekranie, występował również w teatrze, co potwierdzało jego wszechstronność jako aktora.

Życie prywatne i śmierć

W życiu prywatnym Perkins był postacią niejednoznaczną — we wczesnych latach życia miał związki z mężczyznami, a w 1973 roku ożenił się z aktorką i fotografką Berry Berenson. Para miała dwóch synów: Oza Perkinsa (aktora i reżysera) oraz Elvisa Perkinsa (muzyka). Perkins przez wiele lat ukrywał swoje problemy zdrowotne przed opinią publiczną; 12 września 1992 roku zmarł w Los Angeles na powikłania związane z AIDS. Miał 60 lat.

Dziedzictwo

Kreacja Normana Batesa pozostała na stałe w popkulturowej świadomości i wpłynęła na sposób przedstawiania psychologicznego horroru w kinie. Perkins jest pamiętany nie tylko za tę jedną rolę, lecz także za szeroką i różnorodną karierę aktorską, która obejmowała film, telewizję i teatr. Jego synowie kontynuują działalność artystyczną, a sam Perkins bywa analizowany w kontekście dyskusji o prywatności, seksualności w Hollywood oraz wpływie ról filmowych na życie aktora.