1000 (M) w kalendarzu gregoriańskim był ostatnim rokiem X wieku i 1. tysiąclecia ery chrześcijańskiej, kończącym się 31 grudnia. Według używanego wówczas kalendarza juliańskiego rok 1000 n.e. był rokiem przestępnym, rozpoczynającym się w poniedziałek. W kalendarzu gregoriańskim (wówczas jeszcze nie wynalezionym) rok ten byłby rokiem zwykłym, rozpoczynającym się w środę.

Jest to jeden z zaledwie siedmiu lat, w których zapis rzymski wykorzystuje tylko jeden znak: 1 REKLAMA (I), 5 REKLAMA (V), 10 REKLAMA (X), 50 REKLAMA (L), 100 REKLAMA (C), 500 REKLAMA (D), i 1000 REKLAMA (M).

Różnice między kalendarzami wynikają z zasad określających lata przestępne. W kalendarzu juliańskim każdy rok podzielny przez 4 był przestępny, dlatego rok 1000 nim był. Wprowadzony w 1582 roku kalendarz gregoriański zmodyfikował tę regułę — wiekowe lata (podzielne przez 100) są przestępne tylko wtedy, gdy dzielą się także przez 400; stąd rok 1000 w systemie gregoriańskim byłby rokiem zwykłym. W praktyce więc dzień tygodnia, na który przypadał 1 stycznia roku 1000, zależy od przyjętej rekonstrukcji kalendarza (proleptyczny juliański vs. proleptyczny gregoriański).

Historyczne znaczenie roku 1000 jest dwojakie: z jednej strony był końcem pierwszego tysiąclecia i X wieku, co w późniejszych stuleciach miało silne znaczenie symboliczne i religijne (powszechne dyskusje o oczekiwaniu końca świata wokół roku 1000 są przedmiotem badań i debat historyków); z drugiej — to moment o konkretnych wydarzeniach politycznych, kulturalnych i gospodarczych w różnych regionach świata. Najważniejsze konteksty to:

  • Europa Środkowo-Wschodnia: W 1000 roku tradycyjnie datuje się zjazd gnieźnieński, spotkanie pomiędzy cesarzem św. Ottonem III a księciem Bolesławem Chrobrym, które miało znaczenie dla pozycji państwa polskiego i struktur kościelnych (ujęcie to wynika z kronik średniowiecznych i jest ważnym punktem w polskiej historiografii).
  • Święte Cesarstwo Rzymskie i Cesarstwo Bizantyńskie: Okres umacniania władzy ottońskiej; na wschodzie panował cesarz Bizancjum Bazyli II, którego rządy przyczyniły się do militarnego i administracyjnego wzrostu potęgi cesarstwa.
  • Skandynawia i odkrycia geograficzne: Wokół roku 1000 datuje się wyprawy wikingów do Ameryki Północnej (osada w L'Anse aux Meadows na Nowej Fundlandii związana jest z aktywnością norweską ok. roku 1000), a także trwający proces chrystianizacji Skandynawii.
  • Wyspy Brytyjskie: Okres walk Anglo-Sasów z najazdami skandynawskimi; panowanie Æthelreda II (zwanego Nieudolnym) i nasilone działania wikingów zapowiadające zmianę układu sił w XI wieku.
  • Bliski Wschód i świat islamski: W tym czasie rośnie znaczenie państw takich jak Ghaznawidzi (Mahmud z Ghazni) oraz trwają przekształcenia polityczne w dawnych posiadłościach kalifatów; kultura i nauka islamska wciąż odgrywają istotną rolę.
  • Chiny: Panowanie dynastii Song — okres rozwoju gospodarczego, technologicznego i kulturalnego; w XIII wieku osiągnięcia te będą miały daleki wpływ na świat.
  • Demografia i gospodarka: Szacunkowa liczba ludności świata wokół roku 1000 wynosiła kilkaset milionów (najczęściej przyjmuje się rzędy ~250–310 milionów), z widocznymi regionalnymi różnicami w gęstości zaludnienia, rozwoju rolnictwa i handlu.

Rok 1000 jako granica chronologiczna odegrał także rolę w pamięci kulturowej — w późniejszych stuleciach i w nowożytności był punktem odniesienia dla obchodów religijnych, politycznych i literackich. W historii Polski i krajów Europy Środkowej wydarzenia związane z tym okresem (organizacja struktur kościelnych, umacnianie świeckiej władzy) mają trwale znaczenie dla kształtowania się państwowości.

Warto pamiętać, że współczesne rekonstrukcje dat i interpretacje wielu wydarzeń z przełomu X i XI wieku opierają się na kronikach, dokumentach kościelnych oraz archeologii — źródła te bywają fragmentaryczne, dlatego dokładny obraz różnych regionów świata wymaga łączenia dowodów różnego typu.