The Fox and the Hound to amerykański film animowany z 1981 roku, wyprodukowany przez Walt Disney Productions. Film jest luźno oparty na powieści Daniela P. Mannix'a o tej samej nazwie i jest 24. film animowany Disney'a. Opowiada historię niezwykłej przyjaźni między młodym, rudym lisem Todem a psem myśliwskim Copperem — przyjaźni, którą wystawiają na próbę zarówno naturalne instynkty, jak i nastawienie ludzi, którzy uważają, że te zwierzęta powinny być wrogami. Film wyreżyserowali Ted Berman, Richard Rich i Art Stevens.
Obsada głosowa (wybrani)
- Mickeya Rooneya — głos dorosłego Toda
- Kurta Russella — głos dorosłego Coppera
- Pearl Bailey
- Jacka Albertsona
- Sandy Duncana
- Jeanette Nolan
- Pata Buttrama
- Johna Fiedlera
- Johna McIntire'a
- Dicka Bakalyana
- Paula Winchella
- Keitha Mitchella
- Coreya Feldmana — młody Copper
Fabuła
Akcja filmu toczy się na terenach wiejskich i skupia się na losach dwojga bohaterów: Todzie, rudym lisie uratowanym jako szczenię i wychowanym przez starszą kobietę, oraz Copperze, młodym psie myśliwskim, którego właściciel szkoli do polowań. Początkowo między nimi rodzi się prawdziwa przyjaźń, jednak wraz z dorastaniem relacja komplikuje się — pojawiają się naturalne instynkty oraz presja ze strony ludzi, którzy widzą w lisie jedynie zwierzę łowne. Film pokazuje trudne wybory, lojalność i smutek związany z dorastaniem oraz konfrontacją przyjaźni z obowiązującymi normami społecznymi i instynktami.
Produkcja
Adaptacja książki Mannix'a wymagała istotnych zmian — film łagodził wiele mroczniejszych i bardziej brutalnych elementów oryginału, koncentrując się na emocjonalnym aspekcie relacji między zwierzętami. Produkcja była kosztowna — realizacja filmu kosztowała około 12 milionów dolarów, co w chwili premiery czyniło go najdroższym filmem animowanym wyprodukowanym przez studio Disney. W trakcie prac nad filmem doszło do zmian w zespole animacyjnym, a część animatorów odeszła, co wpłynęło na przebieg produkcji. Prace realizowali doświadczeni reżyserzy i animatorzy, którzy starali się połączyć realistyczne przedstawienie zwierząt z wyrazistą animacją postaci i emocji.
Premiera, przyjęcie i wpływ
The Fox and the Hound został wydany do kin 10 lipca 1981 roku i odniósł komercyjny sukces — zwrócił koszty produkcji i przyniósł zyski studiu. Film otrzymał mieszane do pozytywnych recenzji: chwalono głębię emocjonalną, kreacje postaci i przesłanie o przyjaźni oraz dojrzewaniu, natomiast krytykowano miejscami nierówne tempo i decyzje adaptacyjne. W 1988 roku obraz został ponownie wydany do kin 25 marca 1988 roku.
Motywy i interpretacje
Główne tematy filmu to przyjaźń ponad podziałami, konflikt między instynktem a wychowaniem oraz strata i dorastanie. Mimo że ekranizacja jest znacznie łagodniejsza niż powieść Mannix'a, pozostaje poruszającą opowieścią o trudnych wyborach i skutkach społecznych oczekiwań wobec zachowań „naturalnych” dla danego gatunku.
Wydań domowych i kontynuacja
Po kinowym życiu film ukazał się na nośnikach domowych i wielokrotnie pojawiał się w ofercie telewizyjnej oraz wydaniach wideo. Następca filmu, The Fox and the Hound 2, został wydany na DVD 12 grudnia 2006 roku; jest to dyrekt-to-video/sequel, który kontynuuje przygody bohaterów w innym tonie i z bardziej lekkim podejściem niż oryginał.
Dziedzictwo
Pomimo upływu lat The Fox and the Hound pozostaje ważnym tytułem w historii animacji Disneya — ze względu na emocjonalną opowieść, tematykę przyjaźni i konfliktu oraz jako przykład produkcji z przełomu lat 70. i 80., która wpłynęła na kolejne pokolenia twórców i widzów. Film jest często przypominany w kontekście poruszających scen i pokazania, jak animacja może poradzić sobie z trudniejszymi, uniwersalnymi tematami.