Tesla, Inc. to amerykańska firma motoryzacyjna i energetyczna, pierwotnie z siedzibą w Palo Alto w Kalifornii, założona w 2003 roku. Założycielami byli wówczas przede wszystkim Martin Eberhard i Marc Tarpenning; w pierwszych latach do zespołu dołączyli także JB Straubel i Ian Wright. Elon Musk wkroczył do firmy jako główny inwestor w 2004 roku, został przewodniczącym zarządu, a od 2008 roku pełni funkcję dyrektora generalnego (CEO) Tesli. Musk jest także powiązany z innymi firmami technologicznymi – jest współzałożycielem PayPal i założycielem SpaceX, w której także pełni funkcję dyrektora generalnego. Martin Eberhard nie pracuje już w Tesli; w historii firmy występowały spory i zmiany w zarządzie w pierwszych latach działalności. Firma w kolejnych latach przeniosła główną część działalności i administracji także poza Kalifornię; od 2021–2022 roku oficjalna siedziba korporacyjna została przeniesiona do Austin w Teksasie.

Skąd nazwa

Nazwa „Tesla” pochodzi od Nikoli Tesli, wynalazcy i pioniera w dziedzinie elektryczności. Tesla żył i pracował u schyłku XIX i na początku XX wieku; znany był zarówno ze współpracy, jak i rywalizacji z Thomasem Edisonem w zakresie systemów elektrycznych i wynalazków.

Pierwsze samochody i rozwój modelowy

Pierwszym produktem Tesli był elektryczny Roadster, którego sprzedaż rozpoczęła się w 2008 roku. Roadster bazował na podwoziu Lotus Elise i pokazał, że samochód elektryczny może mieć zasięg i osiągi konkurencyjne wobec aut spalinowych. W kolejnych latach Tesla wprowadzała na rynek następujące modele:

  • Model S (od 2012) – luksusowy sedan o dłuższym zasięgu i zaawansowanej elektronice;
  • Model X (od 2015) – SUV z charakterystycznymi drzwiami „skrzydłowymi” (falcon doors);
  • Model 3 (od 2017) – tańszy, masowy sedan, który stał się najlepiej sprzedającym się modelem Tesli i jednym z najpopularniejszych samochodów elektrycznych na świecie;
  • Model Y (od 2020) – kompaktowy SUV oparty na platformie Modelu 3;
  • dodatkowe projekty i zapowiedzi: nowa generacja Roadstera, Cybertruck (pick-up o futurystycznej formie), ciężarówka Tesla Semi oraz ciągły rozwój wariantów i aktualizacji oprogramowania.

Produkty energetyczne i akumulacja

Tesla to nie tylko samochody. Firma rozwija też systemy magazynowania energii i rozwiązania słoneczne, między innymi:

  • Powerwall – domowa bateria do gromadzenia energii z paneli słonecznych lub sieci;
  • Powerpack i Megapack – większe rozwiązania magazynowania energii dla firm i operatorów sieci;
  • produkty solarne, w tym instalacje fotowoltaiczne i projektowane panele/ dachy słoneczne (częściowo rozwinięte po przejęciu SolarCity w 2016 roku).

Produkcja i fabryki

Tesla inwestuje intensywnie w produkcję i pionową integrację: buduje własne fabryki baterii i montażu samochodów, tzw. Gigafactories. Ważne lokalizacje obejmują m.in. fabrykę w Nevadzie (Gigafactory 1), zakłady montażowe w Fremont (Kalifornia), Shanghai (Chiny), Grünheide koło Berlina oraz Texas (Gigafactory Texas). Te zakłady pozwoliły firmie zwiększyć moce produkcyjne i skrócić łańcuchy dostaw, szczególnie w zakresie ogniw i pakietów akumulatorowych.

Autopilot, FSD i kwestie regulacyjne

Tesla rozwija systemy wspomagania prowadzenia: Autopilot i oferowane opcjonalnie pakiety „Full Self-Driving” (FSD). Systemy te dodają funkcje automatycznego prowadzenia, zmiany pasa czy parkowania, ale ich nazwy i marketing budziły też kontrowersje — regulatorzy i eksperci zwracali uwagę, że określenia sugerujące pełną autonomię mogą wprowadzać w błąd. Wiele krajów i stanów prowadzi dochodzenia lub ustala ramy prawne dotyczące testów i stosowania systemów autonomicznych oraz bezpieczeństwa oprogramowania samochodowego.

Finanse, IPO i pozycja rynkowa

Tesla zadebiutowała na giełdzie w 2010 roku (IPO). W kolejnych latach firma przeszła od zysków ujemnych do okresów rentowności i szybkiego wzrostu sprzedaży, co przyczyniło się do znacznych zmian w wycenie rynkowej — w pewnych momentach Tesla stała się jedną z najcenniejszych firm motoryzacyjnych na świecie pod względem kapitalizacji rynkowej. Firma zatrudnia dziesiątki tysięcy pracowników i prowadzi sprzedaż globalną, równocześnie inwestując w rozwój technologii baterii i sieci ładowania (Supercharger).

Kontrowersje i wyzwania

Tesla i jej liderzy są często w centrum uwagi medialnej: krytyka dotyczy m.in. zarządzania, warunków pracy w fabrykach, bezpieczeństwa niektórych wersji oprogramowania Autopilot/FSD oraz komunikacji publicznej. Firma prowadziła też spory prawne z niektórymi byłymi pracownikami i współzałożycielami. Mimo to Tesla znacząco przyczyniła się do upowszechnienia samochodów elektrycznych i inwestycji w odnawialne źródła energii.

Misja

Oficjalna misja Tesli to „przyspieszenie świata ku zrównoważonej energii” — realizowana poprzez produkcję samochodów elektrycznych, rozwój magazynowania energii i technologii słonecznych. Firma pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych producentów samochodów elektrycznych na świecie, jednocześnie będąc przedmiotem intensywnych debat technologicznych, biznesowych i regulacyjnych.

Artykuł ten przedstawia ogólny przegląd najważniejszych faktów o Tesli i jej rozwoju; ze względu na szybkie tempo zmian w firmie i sektorze, konkretne dane (np. daty uruchomienia konkretnych fabryk, wyniki finansowe czy status modeli) mogą ulegać aktualizacji.