Szlezwik-Holsztyn (Niemcy): położenie, stolica Kilonia i najważniejsze fakty

Poznaj Szlezwik‑Holsztyn: położenie przy Bałtyku i Morzu Północnym, stolica Kilonia, granice z Danią, najważniejsze fakty i atrakcje regionu.

Szlezwik-Holsztyn jest najbardziej wysuniętym na północ spośród 16 krajów związkowych (Bundesländer) w Niemczech. Duńska nazwa to Slesvig-Holsten, dolnosaksońska to Sleswig-Holsteen, a fryzyjska to Sleeswyk-Holstein.

Szlezwik-Holsztyn graniczy na północy z Danią, na zachodzie z Morzem Północnym, na wschodzie z Morzem Bałtyckim i Meklemburgią-Pomorzem Przednim, a na południu z Dolną Saksonią i Hamburgiem. Stolicą tego kraju związkowego jest Kilonia.

Istnieją 4 niezależne miasta:

• Kilonia (Kiel)
• Lubeka (Lübeck)
• Flensburg
• Neumünster

Podstawowe informacje

Powierzchnia: około 15 800 km². Ludność: prawie 3 miliony mieszkańców (wartość przybliżona, zależna od roku spisu). Region jest stosunkowo rzadko zaludniony w porównaniu z wielkimi landami miejskimi, ale koncentruje się wokół miast portowych i przemysłowych.

Podział administracyjny

Poza czterema miastami niezależnymi land dzieli się na liczne powiaty (Kreise). Administracyjnie region łączy część historycznych księstw Szlezwiku i Holsztynu, co wpływa na lokalne tradycje i nazewnictwo.

Przyroda i krajobraz

Szlezwik-Holsztyn leży między dwoma morzami, co tworzy unikatową mozaikę krajobrazów: piaszczyste i klifowe wybrzeża Bałtyku, rozległe płaskie tereny nad Morzem Północnym, tereny podmokłe i obszary wyspowe. Na wybrzeżu północnym znajduje się Schleswig-Holsteinisches Wattenmeer — część Wadden Sea, wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Do znanych wysp należą m.in. Sylt, Föhr, Amrum, Pellworm (Morze Północne) oraz Fehmarn (Bałtyk).

Gospodarka

Gospodarka regionu opiera się na kilku filarach: portach i żegludze (Kiel, Lübeck), przemyśle stoczniowym i mechanicznym, rolnictwie (produkty mleczne, zboża) oraz turystyce. Schleswig-Holstein jest jednym z liderów w Niemczech pod względem energii wiatrowej — zarówno lądowej, jak i morskiej (offshore). Kanał Kiloński (Nord-Ostsee-Kanal), łączący Morze Północne z Bałtykiem, ma ogromne znaczenie dla żeglugi międzynarodowej i gospodarki transportowej regionu.

Historia w skrócie

Na terenie dzisiejszego Szlezwiku-Holsztynu przez wieki współistniały wpływy duńskie i niemieckie. Nazwy i granice księstw Szlezwiku i Holsztynu były przedmiotem sporów, które ostatecznie doprowadziły do wojen szleswicko-holsztyńskich w XIX wieku (m.in. wojna duńsko-pruska 1864). Po dalszych zmianach politycznych region został włączony do państwa niemieckiego, a po II wojnie światowej funkcjonuje jako jeden z landów Republiki Federalnej Niemiec.

Kultura, języki i mniejszości

Region ma silne tradycje hanzeatyckie (szczególnie w Lubeki), a także bogate dziedzictwo duńskie i fryzyjskie. W niektórych częściach istnieją mniejszości duńska i fryzyjska, a lokalnie używane są języki i dialekty, m.in. dolnoniemiecki i fryzyjski. Muzea, festiwale żeglarskie i tradycyjne obyczaje regionalne są ważnym elementem kultury.

Główne atrakcje turystyczne

• Stare miasto w Lübeck — dawne miasto hanzeatyckie (UNESCO).
• Kiel — port, żeglarskie regaty i Kanał Kiloński.
• Wyspy i plaże nad Bałtykiem i Morzem Północnym (np. Sylt, Fehmarn).
• Parki narodowe i obszary przyrodnicze, m.in. Wadden Sea.
• Zabytki związane z historią Szlezwiku i Holsztynu oraz muzealia morskie.

Transport i komunikacja

Region jest dobrze skomunikowany: porty morskie, połączenia kolejowe z Niemcami i Danią, autostrady oraz Kanał Kiloński, który odciąża ruch morski i skraca trasę między morzami. Bliskość Danii sprzyja transgranicznej współpracy i wymianie handlowej.

Instytucje naukowe i edukacja

W Szlezwiku-Holsztynie działają uczelnie wyższe o profilu morskim, technicznym i humanistycznym — najważniejszą jest Uniwersytet w Kilonii (Christian-Albrechts-Universität zu Kiel). Uczelnie te wspierają badania nad morzem, energetyką odnawialną i technologiami morskimi.

Podsumowanie

Szlezwik-Holsztyn to region o silnych tradycjach morskich i rolniczych, zróżnicowany pod względem krajobrazu i bogaty kulturowo. Położenie między dwoma morzami, bliskość Danii oraz ważne szlaki żeglugowe czynią go istotnym obszarem gospodarczym i turystycznym w północnych Niemczech.

Wieś

Krajobraz jest nizinny, praktycznie bez gór. Najwyższym wzniesieniem w kraju związkowym jest Bungsberg o wysokości zaledwie 168 metrów (551 stóp). Jest tu wiele jezior, szczególnie we wschodniej części Holsztynu zwanej Holsztyńską Szwajcarią lub Schweiziann-Schwezalią. Nazwę tę zawdzięcza wielu małym górom, które powstały podczas ostatniej epoki lodowcowej.

Szwajcaria Holsztyńska z Bungsberg

Szukaj według litery