Dyktator był najwyższym urzędnikiem państwowym Republiki Rzymskiej. Byli oni regularnie mianowani od najwcześniejszego okresu Republiki aż do drugiej wojny punickiej.
Dyktatorzy posiadali pełnię władzy państwowej w przypadku zagrożenia militarnego lub podjęcia określonego obowiązku. Prawo trybuna plebsu do zawetowania jego działań było bardzo ograniczone. Aby jednak dyktatura nie zagrażała samemu państwu, nakładano ograniczenia na jego uprawnienia. Dyktator miał jasno określoną sferę władzy. Musiał ustąpić po wykonaniu swego zadania lub po upływie sześciu miesięcy.
Po drugiejwojnie punickiej przez ponad sto lat nie powoływano dyktatorów. Potem idea ta została wskrzeszona przez Sullę, a następnie przez Cezara. Sulla był tyranem, a Cezar został zamordowany wkrótce po tym, jak został dyktatorem.
Urząd ten został formalnie zniesiony po śmierci Cezara i nie odrodził się w czasach Cesarstwa.