Biota Qingjiang — kambryjskie lagerstätte z Hubei (518 mln lat, 20 000 okazów)
Biota Qingjiang — kambryjskie lagerstätte w Hubei: 20 000 skamieniałości (518 mln lat), unikatowe miękkie tkanki i setki nowych gatunków — przełom w paleontologii.
Biota Qingjiang jest niedawno odkrytą skarbnicą skamieniałości. Ten lagerstätte skamieniałości z okresu kambru znajduje się w Chinach. Miejsce skamieniałości jest w prowincji Hubei w pobliżu rzeki Danshui. Odkrycie to stało się znane szerokiej społeczności naukowej w 2019 roku, kiedy to rozpoczęto masowe zbieranie i katalogowanie okazów; materiał wskazuje na wyjątkowe warunki sedymentacyjne, które umożliwiły zachowanie delikatnych, miękkich tkanek organizmów sprzed ponad pół miliarda lat.
W 2019 roku zebrano ponad 20 000 okazów skamieniałości. Wśród nich znalazło się wiele zwierząt o miękkim ciele, takich jak meduzy, ukwiały morskie, gąbki, stawonogi i glony oraz różnego rodzaju robaki wodne. Zestaw tak różnorodnych organizmów stawia Qingjiang obok innych słynnych lagerstätten kambru, jak Chengjiang (Chiny) czy Burgess Shale (Kanada), i znacznie rozszerza nasze wyobrażenie o bioróżnorodności mórz kambryjskich.
U niektórych okazów zachowały się wewnętrzne struktury ciała wraz ze skamieniałymi tkankami miękkimi, takimi jak jama gębowa, wnętrzności i oczy. Tego rodzaju zachowanie umożliwia badaczom analizę anatomii organów wewnętrznych, sposobów odżywiania, funkcji sensorycznych i relacji filogenetycznych dawnych grup zwierząt — informacje, które zwykle giną w tradycyjnych skamieniałościach z zachowanymi tylko skorupami czy pancerzami.
Szczątki datowane są na około 518 milionów lat temu. Około połowa znalezionych gatunków była wcześniej nieznana. Oznacza to, że Qingjiang dostarcza dużą liczbę potencjalnie nowych taksonów, a także nowych danych o ewolucji wczesnych zwierząt w czasie tzw. eksplozji kambryjskiej. Analizy morfologiczne i porównawcze tych okazów pomagają uzupełnić luki w filogenezach oraz zrozumieć, jak powstawały i różnicowały się główne grupy zwierząt.
Warunki zachowania i znaczenie naukowe
Wyjątkowa konserwacja w Qingjiang prawdopodobnie wynikała z kombinacji czynników: szybkiego pogrzebania delikatnych organizmów cienkimi frakcjami osadów oraz ograniczonego dostępu tlenu na dnie morskim (warunki anoksyczne lub dysoksyczne), co hamowało rozkład i aktywność destruentów. Skamieniałości występują głównie jako cienkie, węgliste odciski w łupkach i mułowcach, które zachowały detale morfologiczne niemożliwe do odczytania w zwykłych szczątkach.
Co dalej z badaniami i dlaczego warto?
Materiały z Qingjiang są wciąż intensywnie badane — wiele okazów czeka na opis taksonomiczny i analizy porównawcze. Wyniki tych badań mogą zmienić nasze rozumienie ewolucji wczesnych ekosystemów morskich, strategii życiowych pradawnych zwierząt oraz tempa i przebiegu różnicowania się głównych linii filogenetycznych podczas kambru. Dla paleontologów Qingjiang to jedno z najważniejszych odkryć ostatnich lat, dające unikatową możliwość obserwacji struktur anatomicznych rzadko zachowanych w skamieniałościach.
Odkrycie to ma też znaczenie popularyzacyjne — liczne spektakularne okazy trafiają do publikacji naukowych i wystaw muzealnych, co pomaga w przybliżeniu szerokiej publiczności obrazu życia w najstarszych złożonych ekosystemach zwierzęcych na Ziemi.
Przeszukaj encyklopedię