Współrzędne: 50°53′N 04°42′E / 50.883°N 4.700°E / 50.883; 4.700

Brabancja Flamandzka (holenderska: Vlaams-Brabant, francuska: Brabant flamand) jest najmłodszą i najmniejszą prowincją regionu flamandzkiego, jednym z trzech regionów Belgii. Obejmuje ona niderlandzkojęzyczną północną część dawnej prowincji Brabancja. Brabancja flamandzka całkowicie otacza również region stołeczny Brukseli, który stanowi enklawę na terytorium prowincji.

Jej stolicą, a także największym miastem prowincji, jest miasto uniwersyteckie Leuven (po francusku: Louvain, często używane w języku angielskim).

Geografia

Brabancja Flamandzka zajmuje niewielki obszar na północ od Brukseli; jej powierzchnia wynosi około 2 100 km², co czyni ją najmniejszą prowincją Flandrii pod względem powierzchni. Krajobraz jest zróżnicowany: od gęsto zurbanizowanych przedmieść wokół Brukseli, przez rolnicze niziny i wzgórza regionu Hageland, po dolinę rzeki Dijle. Dzięki położeniu wokół stolicy krajowej jest to obszar o dużym natężeniu ruchu i intensywnej zabudowie w strefie przybrzeżnej.

Historia

Współczesna Brabancja Flamandzka powstała w 1995 roku w wyniku podziału historycznej prowincji Brabancja na trzy jednostki: Brabancję Flamandzką, Brabancję Waloną i region stołeczny Brukseli. Podział ten był efektem trudnych negocjacji politycznych wynikających z różnic językowych i administracyjnych między regionami niderlandzko- i francuskojęzycznymi. Od tego czasu prowincja rozwija się jako samodzielna jednostka administracyjna Regionu Flamandzkiego.

Administracja i podział

Brabancja Flamandzka dzieli się administracyjnie na dwa następujące arrondissements (okręgi): Leuven oraz Halle-Vilvoorde. Wokół Brukseli znajdują się także gminy o specjalnym statusie językowym — tzw. gminy z ułatwieniami językowymi dla francuskojęzycznych mieszkańców; należą do nich m.in. Drogenbos, Kraainem, Linkebeek, Sint-Genesius-Rode, Wemmel i Wezembeek-Oppem. Siedziba władz prowincji oraz gubernatora znajduje się w Leuven.

Ludność i język

Brabancja Flamandzka jest regionem głównie niderlandzkojęzycznym; język niderlandzki (holenderski) jest językiem urzędowym. Ze względu na bliskość Brukseli oraz historię migracji i osiedlania, na przedmieściach i w enklawach spotyka się znaczące społeczności francuskojęzyczne oraz społeczności międzynarodowe. Liczba mieszkańców przekracza milion — prowincja charakteryzuje się gęstym zaludnieniem, zwłaszcza w pasie przybrzeżnym ku Brukseli.

Gospodarka i transport

Gospodarka prowincji jest zróżnicowana: w okolicach Leuven dominuje sektor nauki i usług badawczo-rozwojowych powiązanych z uniwersytetem, obecne są także duże przedsiębiorstwa przemysłowe i spożywcze (najbardziej znanym przykładem jest tradycyjny browar i koncern piwowarski związany z Leuven). W strefie przylegającej do Brukseli silnie rozwinięte są usługi, handel i logistyka. Rolnictwo utrzymuje się na terenach wiejskich.

Sieć transportowa jest gęsta — prowincję przecinają ważne drogi i autostrady łączące Brukselę z innymi miastami Belgii i Europy, a także linie kolejowe ułatwiające dojazdy do stolicy i między głównymi ośrodkami prowincji. Bliskość Brukseli wpływa na duży ruch dobowy związany z dojazdami do pracy.

Kultura, nauka i zabytki

Najważniejszym ośrodkiem kulturalnym i naukowym jest Leuven, siedziba Katholieke Universiteit Leuven (KU Leuven) — jednej z najstarszych i najważniejszych uczelni w Europie (założona w 1425 roku). W Leuven znajdują się liczne zabytki: gotycki ratusz i kościoły, biblioteka uniwersytecka z charakterystyczną wieżą oraz zabytkowy rynek miejski. W prowincji znajdują się także zamki, klasztory i malownicze miasteczka o lokalnym charakterze.

Turystyka i rekreacja

Turystów przyciągają przede wszystkim zabytkowe centra miast, uniwersytecka atmosfera Leuven, lokalne muzea i festiwale. Wiele terenów wiejskich oferuje możliwości uprawiania turystyki pieszej i rowerowej, a drobne winnice i sady w regionie Hageland są dodatkowym atutem dla miłośników przyrody.

Znaczenie polityczne i społeczne

Ze względu na otaczanie Brukseli i obecność gmin o różnych preferencjach językowych, Brabancja Flamandzka odgrywa istotną rolę w belgijskiej polityce regionalnej i językowej. Problematyka granic administracyjnych, praw mniejszości językowych oraz współpracy z regionem stołecznym pozostaje ważnym elementem dyskusji publicznej.

Brabancja Flamandzka łączy cechy silnie zurbanizowanej aglomeracji peryferyjnej z obszarami wiejskimi o bogatych tradycjach, co czyni ją regionem o zróżnicowanym charakterze gospodarczym, kulturalnym i społecznym.