Twarz Fuehrera, znana również jako Kaczor Donald w Krainie Nutzi, to popularna kreskówka animowana z czasów II wojny światowej, wydana w 1943 roku. W kreskówce Kaczor Donald ma koszmar, że żyje w Niemczech pod reżimem nazistowskim. Nutzi to karykatury Benito Mussoliniego na bębnie basowym, Hermana Göringa na piccolo, Hideki Tojo na tubie, Heinricha Himmlera na werblu i Josepha Goebbelsa na puzonie.

Fabuła

Kreskówka przedstawia serię absurdalnych, koszmarów Donalda, który budzi się w totalitarnym państwie. Zmuszony jest do pracy w fabryce amunicji, podlega ścisłej dyscyplinie i ciągłemu propagandowemu praniu mózgu — wszystko przedstawione w satyrycznym, przejaskrawionym tonie. W końcowej scenie Donald budzi się i z ulgą uświadamia sobie, że był to sen; okazuje się, że jest w Stanach Zjednoczonych i cieszy się z wolności, wykrzykując, że jest dumny, iż jest Amerykaninem.

Produkcja i wykonanie

  • Film powstał w wytwórni Walta Disneya jako część wysiłku propagandowego podczas wojny; użyto w nim charakterystycznej, karykaturalnej animacji oraz „muzycznych” gagów, gdzie instrumenty przedstawiają postacie osi.
  • Głosy postaci (w tym Donalda) wykonał zespół aktorów głosowych współpracujących z Disneye’em; animacja wykorzystuje szybkie tempo, przerysowane wyrazy twarzy i rytm muzyczny do budowania napięcia i groteski.

Odbiór i kontrowersje

Kreskówka odniosła duży sukces w czasie wojny jako utwór propagandowy, a jednocześnie wzbudzała kontrowersje ze względu na stereotypowe i obraźliwe przedstawienia przeciwników (szczególnie Japończyków i nazistów). W późniejszych dekadach film bywał ograniczany w emisji lub prezentowany wyłącznie w kontekście historycznym ze względu na swoje treści i język humoru charakterystyczny dla epoki.

Znaczenie i nagrody

  • Twarz Fuehrera stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych antynazistowskich krótkometrażówek animowanych okresu II wojny światowej.
  • Kreskówka przyczyniła się do dyskusji o roli animacji i rozrywki masowej w działaniach propagandowych oraz o granicach satyry w konfliktach zbrojnych.

Dziedzictwo

Dziś film jest postrzegany zarówno jako ważny dokument swojej epoki, ilustrujący, jak kinematografia i animacja uczestniczyły w mobilizacji społecznej podczas wojny, jak i jako przykład materiału, którego sposób przedstawienia przeciwnika nie odpowiada współczesnym normom. Pokazywany bywa głównie w kontekstach edukacyjnych i historycznych, gdzie służy omawianiu propagandy, stereotypów i historii kina animowanego.