W tym japońskim nazwisku, nazwisko rodowe to Tonegawa.

Susumu Tonegawa (ur. 6 września 1939 r.) jest japońskim naukowcem, który w 1987 r. otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny.

Odkrył mechanizm genetyczny, który wytwarza różnorodność przeciwciał. Choć z wykształcenia jest biologiem molekularnym, Tonegawa jest laureatem Nagrody Nobla za swoją pracę w dziedzinie immunologii. W późniejszych latach zwrócił uwagę na molekularne i komórkowe podstawy pamięci.

Tonegawa jest najbardziej znany z wyjaśniania mechanizmu genetycznego w adaptacyjnym układzie odpornościowym. Gdyby każde przeciwciało było zakodowane przez jeden gen, ochrona przed antygenami wymagałaby milionów genów.

Zamiast tego, jak pokazał Tonegawa w przełomowej serii eksperymentów rozpoczynających się w 1976 r., materiał genetyczny może się zmienić, tworząc szeroką gamę dostępnych przeciwciał. Główny mechanizm nazywany jest splotem RNA.

Przeciwciała mają w swojej strukturze "region zmienny". Tonegawa porównywał DNA komórek B (rodzaj białych krwinek) u myszy zarodkowych i dorosłych. Stwierdził, że geny w dojrzałych komórkach B dorosłych myszy są przenoszone, rekombinowane i usuwane w celu stworzenia wielu wersji zmiennego regionu przeciwciał.