Dame Margot Fonteyn DBE (ur. Peggy Hookham, Reigate, Surrey, 18 maja 1919 – Panama City, 21 lutego 1991) była angielską baletnicą. Jest powszechnie uważana za jedną z najwybitniejszych tancerek baletu klasycznego w historii — cenioną za technikę, finezję i niezwykłą sceniczność.
Wczesne lata i szkolenie
Pochodziła z rodziny o mieszanym pochodzeniu; od dzieciństwa uczyła się tańca i szybko wyróżniła się talentem. Swoje umiejętności doskonaliła w kinie i na scenie, co pozwoliło jej wcześnie rozpocząć karierę zawodową. Już we wczesnych latach dołączyła do zespołów, które były zalążkiem późniejszego rozkwitu jej kariery w Wielkiej Brytanii.
Kariera sceniczna
Całą swoją karierę tancerki spędziła w Balecie Królewskim (dawniej Sadler’s Wells), gdzie osiągnęła pozycję primabaleriny. W repertuarze Fonteyn znalazły się klasyczne role w spektaklach takich jak Giselle, Jezioro łabędzie czy Śpiąca królewna, a także kreacje w choreografiach współczesnych twórców. Współpracowała z czołowymi choreografami swojej epoki, tworząc pamiętne role w baletach autorstwa m.in. Sir Fredericka Ashtona i Kennetha MacMillana.
Za wybitne zasługi artystyczne została uhonorowana tytułem Dame (w ramach Orderu Imperium Brytyjskiego — DBE) — jest to żeński odpowiednik rycerstwa. Ostatecznie otrzymała również rzadko nadawany zaszczyt mianowania Prima Balleriną Assolutą Baletu Królewskiego przez królową Elżbietę II, co podkreśliło wyjątkową pozycję, jaką zajmowała w świecie baletu.
Fonteyn tańczyła zawodowo aż do 1979 roku, mając blisko 60 lat — to wyjątkowa długość kariery w tak wymagającej fizycznie dziedzinie.
Partnerstwo z Rudolfem Nurejewem
Kolejnym ważnym rozdziałem jej życia artystycznego było spotkanie i współpraca z rosyjskim tancerzem Rudolfem Nurejewem, który uciekł ze Związku Radzieckiego. Mimo że Nurejew był od niej młodszy o około 19 lat, ich współpraca szybko stała się sensacją — ich partnerstwo na scenie (pierwsze głośne występy razem datuje się na początek lat 60.) przywróciło Fonteyn młodzieńczą pozycję i zyskało miano jednego z najsłynniejszych duetów w historii baletu. Wspólne występy, zwłaszcza w takich partiach jak Giselle, przyniosły im międzynarodową sławę i odnowiły zainteresowanie klasycznym repertuarem.p188
Życie prywatne i późniejsze lata
W 1955 roku wyszła za mąż za panamskiego polityka Roberta „Tito” Ariasa. Małżeństwo to było skomplikowane i trudne; Arias prowadził romanse, a para przechodziła przez poważne kryzysy. W 1964 roku Arias padł ofiarą zamachu, w wyniku którego odniósł ciężkie obrażenia i długo wymagał opieki medycznej. Fonteyn wielokrotnie podkreślała, że kontynuowała pracę sceniczną m.in. po to, by móc pokryć koszty leczenia i utrzymania męża. Pomimo problemów małżeństwo formalnie trwało do śmierci Ariasa w 1989 roku.
Po śmierci męża Fonteyn spędziła ostatnie lata życia głównie w Panamie; zmarła 21 lutego 1991 roku w Panama City.
Dziedzictwo
Margot Fonteyn pozostaje ikoną baletu — jej styl charakteryzował się elegancją, doskonałą techniką i wyrazistą interpretacją ról. Przyczyniła się do popularyzacji baletu na całym świecie, zainspirowała kolejne pokolenia tancerzy i tancerek oraz utrwaliła w pamięci publicznej obrazy wielkich kreacji scenicznych. Jej wieloletnia współpraca z Rudolfem Nurejewem uważana jest za jeden z najbardziej znaczących duetów w historii tańca klasycznego.