Przegląd

Whittier to mała osada położona w Alasce, na wschodnim brzegu Zatoki Turnagain, w obrębie Półwyspu Kenai. Liczba stałych mieszkańców jest niewielka — w źródłach podaje się około 182 osoby — ale w sezonie turystycznym oraz podczas działań rybackich populacja i aktywność portu znacznie rosną. Nazwa miasta pochodzi od pobliskiego lodowca, który z kolei nazwano na cześć amerykańskiego poety Johna Greenleafa Whittiera w roku 1915.

Historia i rola wojskowa

Whittier uzyskało strategiczne znaczenie w czasie II wojny światowej, kiedy Armia Stanów Zjednoczonych zbudowała w okolicy infrastrukturę portową i kolejową oraz nadała temu rejonowi nazwę Whittier. Rozwój po wojnie pozostawił po sobie charakterystyczne budowle i układ osady; wiele elementów pierwotnej infrastruktury wpłynęło na późniejszy model użytkowania przestrzeni.

Budynki i infrastruktura

Do najbardziej rozpoznawalnych obiektów należą dwa potężne, betonowe kompleksy mieszkalne: Hodge Building, od dawna znany jako Begich Towers, oraz Buckner Building, ukończony w 1953 roku. Begich Towers pełni dziś funkcję kondominium i w nim mieszka większość mieszkańców Whittier. Buckner Building bywało określane mianem „miasta pod jednym dachem” i przez pewien czas było jednym z największych budynków na Alasce. Wokół portu — który był i jest istotnym punktem dla zaopatrzenia — rozwinęła się sieć dróg i torów służących komunikacji towarowej i pasażerskiej (port).

Klimat, przyroda i zagrożenia

Rejon Whittier charakteryzuje się bardzo dużymi sumami opadów; miasto uznawane jest za jedno z najbardziej wilgotnych miejsc w Stanach Zjednoczonych, z rocznymi sumami opadów sięgającymi setek cali. W warunkach norweskich fiordów i górskich dolin dominują surowe, lecz malownicze krajobrazy, lodowce i bogate w życie morskie wody. Historia Whittier obejmuje też tragiczne wydarzenia: podczas wielkiego trzęsienia ziemi i tsunami w 1964 roku miejscowość została poważnie dotknięta — fale spowodowały śmierć kilkunastu osób i znaczne zniszczenia.

Turystyka, rybołówstwo i dostęp

Whittier jest ważnym portem dla statków wycieczkowych obsługujących rejsy po alaskijskich fiordach. Dla odwiedzających stanowi dogodny punkt wyjścia do zwiedzania gór, lodowców i połowów rekreacyjnych. Z miasta można dotrzeć do Anchorage oraz dalej w głąb lądu zarówno samochodem, jak i pociągiem — słynny tunel łączący zewnętrze z Whittierem (Anton Anderson Memorial Tunnel) umożliwia ruch skomunikowany drogowo-kolejowo, co jest rzadkim rozwiązaniem w skali kraju.

Znaczenie i ciekawostki

  • Whittier ma nietypową strukturę społeczną: większość mieszkańców mieszka w jednym dużym budynku mieszkalnym (Begich Towers).
  • Położenie u wejścia do fiordów czyni z miasta ważny punkt logistyczny dla transportu morskiego i lądowego.
  • Ze względu na klimat i przyrodę Whittier jest atrakcyjne dla fotografów, miłośników kajakarstwa i wędkarzy.
  • Historia militarna i powojenne zabudowania pozostawiły trwały ślad w układzie urbanistycznym i funkcjach miasta.

Whittier to miejsce o surowym, ale efektownym krajobrazie i specyficznym charakterze społeczno-architektonicznym — niewielkie, lecz znamienne i często odwiedzane przez turystów pragnących zobaczyć alaski fiordy i lodowce z bliska.

Przydatne linki (lokalizacyjne i historyczne): Alaska, Półwysep Kenai, lodowiec Whittier, amerykański poeta, John Greenleaf Whittier, 1915, II wojna światowa, budowa, port, tsunami, statki wycieczkowe, Anchorage.