Nizina Indo-Gangesu (Równina Gangetyczna) — definicja i zasięg
Nizina Indo-Gangesu (Równina Gangetyczna) — definicja i zasięg: 700 000 km², granice, kraje (Indie, Nepal, Bangladesz), geografia i znaczenie demograficzne regionu.
Nizina Indo‑Gangesu (Równina Gangetyczna) to rozległy, żyzny obszar nizinny ważny zarówno geograficznie, jak i demograficznie. duża przestrzeń równej ziemi, którą w dużej mierze ukształtowały nanosy rzeczne i działalność pradawnych oraz współczesnych koryt rzecznych, rozciąga się wzdłuż i u podnóża Himalaje. Powstanie tej nizinnej struktury wiąże się przede wszystkim z działalnością rzeki Ganges oraz jej dopływów, a także systemu rzek łączących się z dorzeczem Brahmaputry. Jest to istotna część państw Indii, Nepalu i Bangladeszu.
Zajmuje obszar rzędu setek tysięcy kilometrów kwadratowych — często podaje się wartość około 700 000 km² — i zamieszkuje ją bardzo duża liczba ludzi. Choć w niektórych starszych źródłach pojawiają się szacunki bliskie miliarda mieszkańców (co dawniej opisywano jako około jednej na każde siedem osób na świecie), współczesne, bardziej szczegółowe opracowania wskazują raczej na populację rzędu kiluset milionów (szacunki zwykle mieszczą się w przedziale kilkuset milionów do około pół miliarda), zależnie od przyjętego zasięgu nizin.
Położenie i granice
Granice Niziny Indo‑Gangesu są wyraźne dzięki kontrastowi z otaczającymi formami terenu: jej zachodnią krawędź wyznacza pustynia Thar, północną – potężne pasmo Himalaje, najwyższe góry na Ziemi, a wschodnią część zamyka rozległa delta rzek w rejonie Gangesu i Brahmaputry w Bangladeszu — jedna z największych delta rzeczna na świecie. Południową granicę tworzą stopniowo wynoszące się ku wyżynom pasma Vindhya i Satpura Range oraz płaskowyż Chota Nagpur.
Charakterystyka fizycznogeograficzna
Nizina jest w większości zbudowana z gleb aluwialnych: regularne nanoszenie osadów przez wylewy rzek przez tysiąclecia utworzyło bardzo żyzne warstwy gleby. Klimat regionu jest głównie monsunowy — gorące, wilgotne lato z intensywnymi opadami oraz suchsza, chłodniejsza zima. Dzięki temu areał nadaje się do intensywnej uprawy, zwłaszcza ryżu, pszenicy, trzciny cukrowej, juty i różnych warzyw oraz roślin przemysłowych.
Gospodarka i ludność
Nizina Indo‑Gangesu jest jednym z najbardziej uprzemysłowionych i rolniczo produktywnych regionów Azji Południowej. Wysoka gęstość zaludnienia, rozbudowane systemy irygacyjne oraz duże ośrodki miejskie (m.in. Delhi, Kalkuta, Lucknow, Patna) sprawiają, że region ma ogromne znaczenie ekonomiczne i społeczne. Intensywne użytkowanie ziemi i rozbudowa infrastruktury powodują dużą presję na zasoby wodne oraz degradację środowiska.
Problemy środowiskowe i ryzyka
Do najważniejszych wyzwań należą: sezonowe powodzie i erozja brzegów rzecznych, zanieczyszczenie wód powierzchniowych i gruntowych (w tym związane z rolnictwem i odpadami miejskimi), obniżanie się poziomu wód gruntowych z powodu nadmiernego poboru oraz ryzyko zatopienia delty w wyniku podnoszenia się poziomu mórz i osiadania osadów. W delcie i nizinach nadrzecznych obserwuje się również skutki działalności człowieka — regulacje koryt, budowa tam i systemów odprowadzania wód wpływają na naturalne procesy sedymentacyjne.
Znaczenie kulturowe i historyczne
Nizina Indo‑Gangesu była kolebką wielu wczesnych cywilizacji i kultur subkontynentu. Dzięki dobrym warunkom rolniczym region ten od dawna jest gęsto zaludniony, co zaowocowało powstaniem licznych ośrodków miejskich, ważnych szlaków komunikacyjnych i bogatego dziedzictwa kulturowego. Języki, religie i zwyczaje wykształcone w tej strefie mają duży wpływ na całą Azję Południową.
Podsumowanie: Nizina Indo‑Gangesu (Równina Gangetyczna) to kluczowy region Azji Południowej: żyzna, gęsto zaludniona i intensywnie użytkowana część subkontynentu, o dużym znaczeniu rolniczym, gospodarczym i kulturowym, ale też narażona na poważne problemy środowiskowe i ryzyka związane z czynnikami naturalnymi oraz ludzką działalnością.
Północne Równiny Gangetyczne w Indiach, Bangladeszu i Nepalu. Rzeka Ganges znajduje się w środku równiny.
Pytania i odpowiedzi
P: Czym jest Równina Gangetyczna?
O: Równina Gangetyczna to duży obszar płaskiego lądu utworzony przez rzekę Ganges w północnej części Indii i graniczące z nią obszary otaczające Himalaje.
P: Do jakich krajów należy Równina Gangesu?
O: Równina Gangetyczna jest ważną częścią Indii, Nepalu i Bangladeszu.
P: Jaki jest rozmiar Równiny Gangetycznej?
O: Powierzchnia Równiny Gangetycznej wynosi około 700 000 kilometrów kwadratowych lub 270 000 mil kwadratowych.
P: Ile osób mieszka na Równinach Gangetycznych?
O: Na Równinach Gangetycznych mieszka około miliarda osób, czyli mniej więcej jedna na siedem żyjących obecnie osób.
P: Jakie są geograficzne granice Równiny Gangetycznej?
O: Zachodnia krawędź Równiny Gangetycznej to pustynia Thar; jej północna krawędź to Himalaje, najwyższe góry na Ziemi; jej wschodnia krawędź to delta Gangesu w Bangladeszu, największa delta rzeki na świecie; a jej południowa krawędź to góry Vindhya i pasmo Satpura oraz płaskowyż Chota Nagpur w środkowych Indiach.
P: Dlaczego Równiny Gangetyczne są ważnym obszarem?
O: Obszar ten ma żyzne ziemie dla rolnictwa, odpowiednie zaopatrzenie w wodę i sprzyjający klimat. Jest również znany jako kolebka cywilizacji.
P: Czym jest kolebka cywilizacji?
O: Kolebka cywilizacji to termin używany do opisania regionów, w których uważa się, że powstała cywilizacja. Jednym z takich regionów są Równiny Gangesowe.
Przeszukaj encyklopedię