Ja, vi elsker dette landet — norweski hymn narodowy: tekst, autorzy i historia

Odkryj hymn norweski "Ja, vi elsker dette landet" — pełny tekst, autorzy Bjørnson i Nordraak oraz fascynująca historia powstania i znaczenia utworu.

"Ja, vi elsker dette landet", czyli po angielsku "Tak, kochamy ten kraj" to norweski hymn narodowy.

Potocznie mówi się o niej tylko "Ja, vi elsker" lub "Tak, kochamy". Autorem tekstu jest Bjørnstjerne Bjørnson, a melodii jego kuzyn, Rikard Nordraak. Bjørnson (1832–1910) tworzył słowa pieśni w różnych latach między końcem lat 50. a końcem lat 60. XIX wieku; Nordraak skomponował melodię w 1864 roku.

Tekst: pierwszy wers (norweski) i tłumaczenie

Pierwszy wers i typowe wykonanie otwierające hymn brzmią tak:

Ja, vi elsker dette landet,
som det stiger frem,
furet, værbitt over vannet,
med de tusen hjem.
Elsker, elsker det og tenker
på vår far og mor
og den saganatt som senker
drømmer på vår jord.

Swobodne tłumaczenie na polski (zachowujące sens, niekoniecznie rytm):

Tak, kochamy ten kraj,
tak jak się wznosi,
pomarszczony, powyginany od wichrów nad wodą,
z tysiącem domów.
Kochamy, kochamy go i myślimy
o naszym ojcu i matce
i o tej sagowej nocy, która kładzie
sny na naszej ziemi.

Istnieje oryginalny poemat Bjørnsona składający się z kilku zwrotek; w praktyce wykonuje się zwykle tylko pierwszą zwrotkę, czasami dodając jedną z dalszych zwrotek.

Autorzy i powstanie utworu

• Słowa: Bjørnstjerne Bjørnson — znany norweski pisarz i publicysta, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (1903). Tekst pieśni powstawał etapami w latach 1859–1868.
• Melodia: Rikard Nordraak (1842–1866) — skomponował charakterystyczną melodyczną linię w 1864 roku. Nordraak zmarł młodo, wkrótce po nadaniu melodii, co dodatkowo utrwaliło jej symboliczny charakter.

Pierwsze publiczne wykonania pieśni odbywały się w połowie XIX wieku; utwór szybko zyskał popularność w okresie rosnącego norweskiego patriotyzmu, zwłaszcza w kontekście dążeń narodowych i późniejszych wydarzeń politycznych (między innymi podczas rozwiązywania unii z Szwecją w 1905 roku pieśń była powszechnie używana jako wyraz tożsamości narodowej).

Użycie, zwyczaje wykonawcze i status

• Okazje: Pieśń jest śpiewana podczas najważniejszych uroczystości państwowych, w szczególności 17 maja — norweskiego Dnia Konstytucji (grunnlovsdagen), na zawodach sportowych, podczas wydarzeń kulturalnych i innych ceremonii publicznych.
• Wykonanie: W praktyce zwykle śpiewana jest jedna lub dwie zwrotki (najczęściej pierwsza), w aranżacjach chóralnych lub instrumentalnych. Istnieje wiele opracowań instrumentacyjnych i chóralnych tej pieśni.
• Status prawny: Choć „Ja, vi elsker dette landet” jest de facto hymnem narodowym Norwegii i na stałe wpisała się w życie publiczne kraju, w literaturze opisuje się ją jako hymn narodowy używany powszechnie — utwór powstał w XIX wieku, zarówno tekst, jak i melodia znajdują się w domenie publicznej.

Uwagi dodatkowe

• Pełny poemat Bjørnsona zawiera więcej zwrotek niż ta najczęściej wykonywana — nie wszystkie z nich są powszechnie śpiewane ani znane poza Norwegią.
• Tłumaczenia na inne języki (w tym na polski i angielski) różnią się między sobą — niektóre oddają dosłownie sens, inne starają się zachować rytm i walor poetycki.
• Istnieją również inne pieśni i utwory używane przy ceremoniach królewskich i państwowych (np. Kongesangen — pieśń królewska), lecz „Ja, vi elsker” pozostaje najbardziej rozpoznawalnym i najczęściej używanym utworem o funkcji hymnu narodowego.

Pytania i odpowiedzi

P: Jaki jest tytuł XIX-wiecznej norweskiej pieśni patriotycznej?

P: Kto napisał tekst tej piosenki?

P: Kto skomponował muzykę do tej piosenki?

P: Kiedy stała się ona oficjalnym hymnem narodowym Norwegii?

P: Jak długo była ona uważana za faktyczny hymn Norwegii, zanim stała się jej oficjalnym hymnem narodowym?

P: Jakie są inne piosenki, które służyły jako hymn Norwegii obok "Ja, vi elsker dette landet"?

Szukaj według litery