Apache OpenOffice (dawniej OpenOffice.org) to darmowy pakiet biurowy typu open source. Projekt wolnego oprogramowania był wcześniej prowadzony przez Sun Microsystems, a następnie Oracle Corporation, a obecnie jest prowadzony przez Apache. Jest on dostępny dla wielu różnych systemówoperacyjnych, w tym Microsoft Windows, Linux, OS X, FreeBSD i Solaris; i ma być alternatywą dla Microsoft Office. Obsługuje formaty plików Microsoft Office, jak również swój własny format OpenDocument.
Część ".org" w poprzedniej nazwie OpenOffice.org znajduje się tam, ponieważ OpenOffice jest już zastrzeżonym znakiem towarowym. Często jest on nazywany w skrócie "OOo".
OpenOffice jest oparty na starszym oprogramowaniu StarOffice, które zostało stworzone przez Sun Microsystems.
Główne aplikacje w pakiecie
- Writer — edytor tekstu (odpowiednik MS Word); obsługuje tworzenie dokumentów, edycję stylów, spisy treści, korespondencję seryjną.
- Calc — arkusz kalkulacyjny (odpowiednik MS Excel); zawiera funkcje obliczeniowe, wykresy i tabele przestawne.
- Impress — program do tworzenia prezentacji (odpowiednik MS PowerPoint); obsługuje slajdy, animacje i eksport do PDF.
- Draw — narzędzie do grafiki wektorowej i schematów; przydatne do tworzenia diagramów, plakatów i prostych ilustracji.
- Base — system zarządzania bazami danych (odpowiednik MS Access); umożliwia pracę z lokalnymi i zewnętrznymi bazami danych.
- Math — edytor wzorów matematycznych, integrujący wzory z dokumentami.
Formaty plików i zgodność
Podstawowym formatem używanym przez Apache OpenOffice jest OpenDocument (ODF). Pakiet potrafi także otwierać i zapisywać wiele formatów Microsoft Office (np. .doc, .xls, .ppt). Należy jednak pamiętać, że zgodność z nowszymi formatami Office Open XML (.docx, .xlsx, .pptx) może być ograniczona — w niektórych przypadkach układ lub zaawansowane elementy formatowania mogą wyglądać inaczej po otwarciu lub zapisaniu.
Licencja i rozwój
Apache OpenOffice jest rozwijany w ramach Apache Software Foundation i wydawany na zasadach otwartej licencji (Apache License). Po przejęciu projektu przez Oracle część społeczności utworzyła fork o nazwie LibreOffice, który od tego czasu rozwija się niezależnie i często otrzymuje częstsze aktualizacje. Apache OpenOffice nadal ma aktywną społeczność, ale tempo rozwoju bywa wolniejsze niż w przypadku LibreOffice.
Zalety i ograniczenia
- Zalety: bezpłatność, brak zamkniętych opłat licencyjnych, dostępność na wielu platformach, obsługa podstawowych formatów biurowych oraz ODF, prosty interfejs znany użytkownikom starszych wersji pakietów biurowych.
- Ograniczenia: słabsza obsługa najnowszych formatów MS Office, rzadsze aktualizacje bezpieczeństwa i funkcji w porównaniu z niektórymi innymi projektami (np. LibreOffice), ograniczona integracja z chmurą w standardowej dystrybucji.
Instalacja i wymagania
Apache OpenOffice można pobrać ze strony projektu (pakiety instalacyjne dla Windows, Linux, macOS). Wymagania systemowe różnią się w zależności od wersji, ale ogólnie pakiet działa na komputerach o umiarkowanych parametrach — kilkaset megabajtów wolnego miejsca dyskowego i kilkukanałowa pamięć RAM wystarczą do podstawowej pracy. Przy dużych arkuszach kalkulacyjnych lub złożonych dokumentach zalecane są mocniejsze konfiguracje.
Rozszerzenia, szablony i wsparcie
OpenOffice oferuje mechanizm rozszerzeń i szablonów pozwalający dodawać funkcje, języki, słowniki i gotowe układy dokumentów. Wsparcie techniczne pochodzi głównie ze strony społeczności: fora, listy dyskusyjne, dokumentacja online i baza wiedzy. Dla użytkowników komercyjnych możliwe jest korzystanie z płatnego wsparcia oferowanego przez firmy trzecie.
Bezpieczeństwo i aktualizacje
Jak każde oprogramowanie, Apache OpenOffice wymaga regularnych aktualizacji ze względu na poprawki błędów i bezpieczeństwa. Użytkownicy powinni instalować najnowsze wersje i stosować dobre praktyki (np. ostrożność przy otwieraniu nieznanych plików).
Jak pomóc projektowi
Osoby zainteresowane wsparciem mogą pomagać na kilka sposobów: zgłaszanie błędów i propozycji ulepszeń, tłumaczenia i korekty dokumentacji, tworzenie rozszerzeń i szablonów, testowanie nowych wydań oraz wsparcie finansowe lub promowanie projektu. Apache OpenOffice jest projektem otwartym — wkład społeczności jest mile widziany.
Podsumowanie
Apache OpenOffice to solidna, darmowa alternatywa dla komercyjnych pakietów biurowych, szczególnie dla użytkowników poszukujących prostego, niezależnego od producenta rozwiązania. Dla zaawansowanych zastosowań i najszerszej kompatybilności z najnowszymi formatami MS Office warto rozważyć porównanie z innymi pakietami open source (np. LibreOffice) i wybrać rozwiązanie najlepiej dopasowane do konkretnych potrzeb.