Farhang Mehr – irański zoroastriański polityk, rektor i profesor (1923–2018)

Wczesne życie i początki kariery

Mehr urodził się w zoroastriańskiej rodzinie w Teheranie. Jego ojciec, Mehraban, pochodził z prowincji Kerman, a on sam wyemigrował do Teheranu, gdy miał 14 lat. W młodości Mehr zdobywał doświadczenie w pracy administracyjnej – m.in. pełnił funkcję głównego księgowego w irańskim parlamencie (Majles), co dało mu solidne podstawy do późniejszej kariery zawodowej.

Kariera zawodowa w Iranie

Po pracy w parlamencie Mehr związał się z National Iranian Oil Company (NIOC), gdzie awansował na stanowisko kierownicze i został szefem Departamentu Kontraktów Międzynarodowych i Stosunków Przemysłowych. W tej roli zajmował się negocjacjami kontraktów, współpracą z zagranicznymi partnerami i organizacją relacji przemysłowych w sektorze naftowym.

W uznaniu jego kompetencji Mehr został nominowany przez premiera na stanowisko ministra finansów. Ze względu na ówczesne przepisy konstytucyjne Iranu, które zastrzegały stanowiska ministerialne wyłącznie dla muzułmanów, nominacja nie mogła być zrealizowana, co ilustruje ograniczenia prawne i społeczne, z jakimi spotykały się mniejszości religijne w tym czasie.

Rektor Uniwersytetu Pahlavi w Shiraz

Ostatnim ważnym stanowiskiem Mehra w Iranie przed zmianą ustrojową w 1979 roku było stanowisko rektora Uniwersytetu Pahlavi w Shiraz. Pod jego kierunkiem uczelnia rozwijała ofertę naukową, nawiązywała kontakty międzynarodowe oraz zwiększała swoją rozpoznawalność i jakość kształcenia. Uniwersytet stał się znany poza granicami kraju i uznawany za jedno z ważnych centrów akademickich w regionie.

Emigracja i działalność akademicka w Stanach Zjednoczonych

Po rewolucji islamskiej w 1979 roku sytuacja polityczna i społeczna w Iranie uległa zasadniczej zmianie; wielu akademików i przedstawicieli mniejszości religijnych opuściło kraj. W 1981 r., dwa lata po utworzeniu Rewolucyjnej Islamskiej Republiki Iranu, Mehr wyemigrował do Stanów Zjednoczonych. W USA kontynuował karierę naukową na uniwersytecie – związał się z Boston University, gdzie pracował jako profesor stosunków międzynarodowych, wykładał oraz prowadził badania dotyczące polityki międzynarodowej, stosunków między państwami i problemów rozwoju.

Działalność publiczna i dziedzictwo

Farhang Mehr był postacią łączącą świat administracji państwowej z akademią. Jego kariera pokazuje zarówno możliwości awansu zawodowego osób z mniejszości, jak i bariery, które napotykały w kontekście politycznym Iranu przed 1979 rokiem. W Stanach Zjednoczonych kontynuował działalność na rzecz wymiany naukowej i kształcenia kolejnych pokoleń studentów międzynarodowych.

Śmierć: Mehr zmarł 4 marca 2018 r. w wieku 94 lat. Jego życie i praca pozostają ważnym przykładem wkładu przedstawicieli mniejszości religijnych w życie publiczne i akademickie zarówno w Iranie, jak i poza jego granicami.