Kangur zachodni szary (Macropus fuliginosus) – opis i występowanie
Kangur zachodni szary (Macropus fuliginosus) — opis, siedliska i rozmieszczenie w Australii: południe, Wyspa Kangura i dorzecze Murray‑Darling. Poznaj zwyczaje i podgatunki.
Kangur zachodni szary (Macropus fuliginosus) to duży i bardzo pospolity kangur lub makropod. Żyje na całym południowym obszarze Australii. Żyje od południowej części Zatoki Rekina w Zachodniej Australii do zachodniej Wiktorii. W Australii Południowej żyją wzdłuż wybrzeża. Żyją również w Murray-Darling Basin w Nowej Południowej Walii i Queensland. Podgatunek występujący na Wyspie Kangura w Australii Południowej nazywany jest kangurem z Wyspy Kangura.
Wygląd
Kangur zachodni szary ma masywne ciało z silnymi tylnymi kończynami i długim, grubym ogonem pełniącym funkcję podpory i balansu. Ubarwienie jest zwykle od szarego do brązowoszarego; samce są często ciemniejsze od samic. Samce osiągają znacznie większe rozmiary — masa ciała może wahać się orientacyjnie od około 28 do 54 kg, samice są mniejsze (często 16–28 kg). Długość ciała (bez ogona) i wysokość stojącego osobnika sięgają zwykle do około 1–1,3 m, z ogonem o podobnej długości.
Zachowanie i tryb życia
Kangury zachodnie szare prowadzą głównie nocny i zmierzchowy tryb życia (nokturnalno-krepuskularny). Często tworzą grupy socjalne zwane "mobs" — składają się z kilku do kilkudziesięciu osobników; struktura grupy pomaga w wykrywaniu drapieżników i ochronie przed zagrożeniami. Poruszają się charakterystycznym skokiem, wykorzystując silne mięśnie tylnych kończyn i ogon jako podporę. Przyspieszenie i zasięg skoku umożliwiają szybkie przemieszczanie się — mogą osiągać prędkości rzędu kilkudziesięciu km/h i wykonywać skoki na kilka metrów.
Dieta
Są roślinożerne — żywią się głównie trawami i ziołami, ale także liśćmi i pędami krzewów. Mają przystosowany przewód pokarmowy do trawienia włóknistej roślinności, dzięki czemu efektywnie wykorzystują składniki odżywcze z ubogich terenów. W warunkach suchych zmieniają dietę na pokarmy o większej zawartości wilgoci lub wybierają inne dostępne rośliny.
Rozród
Rozród kangurów zachodnich jest typowy dla makropodów. Ciąża jest krótka (około miesiąca), a po narodzinach bardzo mały, niedojrzały młode — tzw. joey — wędruje do torby (pouch), gdzie rozwija się przez kilka miesięcy. Okres przebywania młodego w torbie trwa zwykle około 8–9 miesięcy, a pełna niezależność może nastąpić później. Samice potrafią stosować diapauzę embrionalną — zatrzymanie rozwoju kolejnego zarodka do momentu, gdy młode w torbie osiągnie odpowiedni etap rozwoju, co jest przystosowaniem do zmiennego klimatu i dostępności zasobów.
Siedlisko i zasięg
Kangur zachodni szary występuje na południowych obszarach Australii, w tym w zróżnicowanych siedliskach: od otwartych łąk i stepów po lasy eukaliptusowe i zarośla. Występuje od części Zatoki Rekina w Zachodniej Australii przez południowe regiony aż do zachodniej Wiktorii; w Australii Południowej zamieszkuje szczególnie strefy przybrzeżne. Obecność gatunku w różnych biotopach świadczy o dużej elastyczności ekologicznej.
Status i ochrona
Ogólnie kangur zachodni szary jest uważany za gatunek liczny i szeroko rozpowszechniony. Wiele populacji jest stabilnych, co sprawia, że gatunek nie jest obecnie uważany za zagrożony na skalę globalną. W praktyce jednak lokalnie może dochodzić do konfliktów z rolnictwem, a zwierzęta bywają objęte kontrolą liczebności. Główne zagrożenia to fragmentacja siedlisk, susze, kolizje z pojazdami oraz niekiedy polowania i regulacje populacji. Kangury są jednocześnie ważnym elementem ekoturystyki i symbolem fauny Australii.
Ciekawostki
- Kangur z Wyspy Kangura (podgatunek występujący na Wyspie Kangura) bywa lokalnie odmienny morfologicznie i ekologicznie, co jest efektem izolacji wyspiarskiej.
- W warunkach sprzyjających populacje kangurów mogą gwałtownie wzrastać, co czasami prowadzi do zakłóceń w rolnictwie i konieczności interwencji zarządzających populacjami.
- Jako duże zwierzęta kopytowe (makropody) odgrywają ważną rolę w przemieszczaniu nasion i kształtowaniu roślinności poprzez wypas.
Jeśli chcesz, mogę dodać mapę zasięgu, zdjęcia poszczególnych podgatunków lub porównać kangura zachodniego szarego z innymi kangurami występującymi w Australii.
Opis
Kangur zachodni szary jest jednym z największych kangurów. Waży 28-54 kg, jego długość wynosi 0,84-1,1 m z ogonem 80-100 cm, a wysokość około 1,3 m. Posiada dymorfizm płciowy z samcem do dwóch razy większym od samicy. Ma grube, szorstkie futro o kolorze od bladoszarego do brązowego. Ma jaśniejszy kolor na gardle, klatce piersiowej i brzuchu. Żeruje w nocy, głównie na trawach, ale także na liściastych krzewach i niskich drzewach. Ma przydomek Stinker, ponieważ dojrzałe samce mają zapach podobny do curry.
Kangury żyją w grupach liczących do 15 osobników. Samce rywalizują o samice podczas sezonu rozrodczego. Podczas tych "bokserskich" zawodów, chwytają się za ręce i próbują się nawzajem przepychać. Zazwyczaj tylko najsilniejszy samiec w grupie kojarzy się z samicą. Okres ciąży wynosi 30-31 dni. Po porodzie, malutkie dziecko Joey przywiera do strzyka w woreczku samicy przez dziewięć miesięcy. Po wyjściu z woreczka, będzie nadal pić mleko z woreczka matki przez około dziewięć miesięcy.
Klasyfikacja
Znany od dawna Aborygenom z Australii, dla Europejczyków przez prawie 200 lat był ośrodkiem wielu, czasem komicznych, pomyłek taksonomicznych. Po raz pierwszy został zauważony przez europejskich osadników, gdy wielki odkrywca Matthew Flinders wylądował na Wyspie Kangura w 1802 roku. Flinders zastrzelił kilka sztuk na pokarm, ale założył, że były to kangury szare wschodnie. W 1803 roku francuscy odkrywcy schwytali kilka zachodnich szarych z Wyspy Kangura i wysłali je do Paryża, gdzie żyły w ogrodach zoologicznych przez kilka lat. W końcu badacze z paryskiego Muzeum Historii Naturalnej uznali, że zwierzęta te rzeczywiście się od siebie różnią i w 1817 roku formalnie opisali gatunek jako Macropus fuliginosus. Niestety, z powodów, które pozostają niejasne, został on opisany jako pochodzący z Tasmanii.
Sprawa spoczywała tam przez ponad 100 lat i dopiero w 1917 r. badacze zdali sobie sprawę, że "kangur leśny" z Tasmanii to w rzeczywistości Macropus giganteus, ten sam zachodni kangur szary, który był i nadal jest szeroko rozpowszechniony w bardziej żyznej południowo-wschodniej części kontynentu. Do 1971 roku zrozumiano, że gatunek z Wyspy Kangura jest taki sam jak kangury z południowej Australii Zachodniej i że populacja ta obejmuje również dużą część wschodniej części kontynentu. Przez pewien czas opisywano trzy podgatunki, dwa na stałym lądzie i jeden na Wyspie Kangura. W końcu, na początku lat 90-tych, wyłoniło się obecne rozumienie.
Podgatunek
Istnieją dwa podgatunki zachodniego szarego: Macropus fuliginosus fuliginosus, który żyje na Kangaroo Island, i Macropus fuliginosus melanops, który ma szereg różnych rodzajów, które zmieniają się stopniowo z zachodu na wschód.
Zachodni szary nie żyje na tropikalnej północy ani na żyznym południowym wschodzie Australii. Szary wschodni nie żyje na granicy NSW i Południowej Australii, ale oba gatunki są powszechne w rejonie Murray-Darling Basin. W naturze nigdy się nie krzyżują, chociaż w niewoli wytworzono hybrydy między samicami szarych wschodnich i samcami szarych zachodnich.
Kangur zachodni szary nazywany jest również kangurem czarnołuskim, kangurem mallee, kangurem sooty i kangurem carno.
Kangur zachodni szary i Joey
Przeszukaj encyklopedię