Pręt, okoń lub tyczka to tradycyjna jednostka długości używana w systemie imperialnym i amerykańskim. W anglojęzycznych źródłach spotyka się także nazwy rod, pole, perch lub pole (ang. rod, pole, perch).

W czasach średniowiecza angielscy oracze używali drewnianego kija z zaostrzonym końcem do ostrogowania lub prowadzenia wołów; pręt był długością takiego kija. Jednostka znana była i używana od około VI wieku, a jej współczesna wartość została znormalizowana w XII wieku przez dokument znany jako Compositio Ulnarum et Perticarum.

Wartość i przeliczenia

  • 1 pręt = 16,5 stopy (ft)
  • 1 pręt = 5,5 jarda (yd)
  • 1 pręt ≈ 5,0292 metra (m)
  • 1 pręt = 1/4 łańcucha (chain)
  • 1 pręt = 1/320 mili (statute mile)
  • 1 pręt kwadratowy ≈ 272,25 stopy kwadratowej ≈ 25,293 m²
  • 1 akr = 160 prętów kwadratowych (stąd akr = 43560 stóp kwadratowych)

Historia i standaryzacja

Pręt jako miara wywodzi się z praktycznych potrzeb rolnictwa i pomiarów ziemi. Standaryzacja w średniowieczu ułatwiła obliczanie areału działek, podatków i podziału gruntów. Później, w XVII wieku, wprowadzono narzędzia pomiarowe (np. Gunter's chain – łańcuch Guntera), które wykorzystywały relacje między prętem, łańcuchem, furlongiem i milą, co ułatwiło pomiary geodezyjne i katastralne.

Zastosowania historyczne i współczesne

Pręt był istotny w pomiarach gruntów i gospodarce rolnej: w dokumentach katastralnych i przy ustalaniu wymiarów pól, granic i podatków. W wielu starych aktach własności gruntów (szczególnie w krajach anglosaskich) odwołania do prętów występują nadal.

Pręt jest też nadal używany w niektórych wyspecjalizowanych dziedzinach. W kajakarstwie rekreacyjnym zdarza się, że długości szlaków lądowych (portage), na których trzeba przenosić kajaki, podawane są w prętach; wynika to prawdopodobnie z faktu, że typowy kajak ma długość zbliżoną do jednego pręta. W Zjednoczonym Królestwie niektóre ogrody oraz historyczne opisy działek nadal bywają wyrażane w prętach lub prętach kwadratowych, zwłaszcza w starszej literaturze i dokumentach prawnych.

Uwagi praktyczne

W codziennych pomiarach i budownictwie w większości krajów pręt został zastąpiony jednostkami metrycznymi, ale przy pracy z archiwami, starymi mapami, aktami własności czy przy rekonstrukcjach historycznych znajomość tej jednostki jest wciąż przydatna. Przy przeliczaniu warto korzystać z dokładnego współczynnika 1 pręt = 5,0292 m.