Jeopardy! Turniej Mistrzów to coroczny turniej w amerykańskim telewizyjnym show Jeopardy! W imprezie bierze udział 15 zawodników — zwykle są to gracze, którzy odnieśli najwięcej zwycięstw w ostatnim sezonie programu. Turniej po raz pierwszy odbył się w 1964 roku, kiedy gospodarzem pokazu był Art Fleming był, a od 1985 roku przeprowadza się go w obecnej, znanej szerokiej publiczności wersji prowadzonej przez Alexa Trebka. W edycjach prowadzonych przez Trebeka często do faworytów dołączają również zwycięzcy Mistrzostw Kolegium i Turnieju Nauczycieli.

Zasady i format turnieju

Turniej Mistrzów rozgrywany jest zazwyczaj przez dwa tygodnie i składa się z kilku rund. Najważniejsze elementy formatu to:

  • Ćwierćfinały: Pierwsze pięć odcinków to mecze ćwierćfinałowe — w każdym z nich występuje trzech nowych zawodników. Zwycięzcy tych pięciu gier automatycznie awansują do półfinałów.
  • Wildcards (dzikie karty): Do półfinałów przechodzą także czterej przegrani z najwyższymi wynikami spośród ćwierćfinalistów — tzw. „dzikie karty”, co daje łącznie dziewięciu zawodników w półfinałach.
  • Półfinały: Rozgrywane są trzy mecze półfinałowe. Każdy z ich zwycięzców awansuje do finału.
  • Finał dwudniowy: Finał składa się z dwóch odrębnych gier rozgrywanych w kolejnych dniach. W każdej z nich zawodnicy zaczynają od zera, a ostateczny zwycięzca zostaje wyłoniony na podstawie sumy punktów (dolarów) zdobytych w obu dniach — zwycięzcą jest ten, kto uzyska największą łączną sumę.
  • Remisy i dogrywki: Jeżeli po zakończeniu gry nastąpi remis, przeprowadza się dogrywkę typu „Final Jeopardy!” — prowadzący zadaje pytanie, a tego, kto jako pierwszy prawidłowo odpowie, uważa się za zwycięzcę. Jeśli wszyscy trzej gracze zakończą mecz z zerowym wynikiem, żaden z nich nie awansuje do półfinału i w miejsce zwycięzcy dodawane jest kolejne miejsce „dzikiej karty”.
  • Pieniądze i nagrody: Zwycięzca finału otrzymuje główną nagrodę pieniężną przyznawaną w danym sezonie. Pozostali finaliści otrzymują ustalone nagrody pocieszenia lub — w zależności od reguł obowiązujących w danej edycji — łączną sumę pieniędzy zebraną w dwóch dniach finału, jeśli jest ona wyższa niż gwarantowana kwota.

Historia i wydania specjalne

Choć Turniej Mistrzów jest stałym elementem programu od lat, organizatorzy od czasu do czasu proponują specjalne wersje lub rozszerzone edycje. Przykłady godne uwagi:

  • Million Dollar Masters (2002) — dwutygodniowy turniej, w którym zwycięzca otrzymał nagrodę w wysokości $1,000,000. Ta edycja była nagrywana w Radio City Music Hall w Nowym Jorku.
  • Ultimate Tournament of Champions (2005) — rozbudowany, 15-tygodniowy turniej z udziałem 145 uczestników, w którym najlepszym zawodnikom przyznano możliwość rywalizacji z czołowymi mistrzami programu; dwóch finalistów miało szansę zmierzyć się z Kenem Jenningsem o pulę $2,000,000.

Poza tymi edycjami pojawiały się inne specjalne formaty i jubileuszowe konkursy, których celem było zgromadzenie najlepszych graczy z różnych lat i wyłonienie „mistrza mistrzów”.

Znaczenie i ciekawostki

Turniej Mistrzów to jedna z najbardziej prestiżowych rywalizacji w ramach Jeopardy!, ściągająca najlepszych uczestników programu i fanów teleturnieju. Z uwagi na format dwudniowego finału i możliwość awansu dzięki „dzikim kartom”, taktyka gry i strategia zakładów w Final Jeopardy! nabierają dodatkowego znaczenia. W turnieju wielokrotnie występowali i rywalizowali najwybitniejsi gracze programu, co czyni go wydarzeniem o dużym znaczeniu dla społeczności widzów i uczestników.