Interslavic (Medžuslovjansky): sztuczny język dla wzajemnej komunikacji Słowian

Historia

Pierwsze koncepcje języka zachodnio-słowiańskiego o podobnym celu pojawiały się już w XVII wieku; pierwsza znana praca gramatyczna o tej orientacji została spisana w latach 1659–1666 przez Juraja Križanića, chorwackiego duchownego i pioniera idei jedności słowiańskiej. Współczesne zorganizowane prace nad odtworzeniem i ujednoliceniem takiego języka rozpoczęły się w XXI wieku: w 2006 roku powstał projekt znany jako Slovianski, który w 2011 roku połączył się z projektem Neoslavonic — od tego czasu wspólne wysiłki zyskały nazwę Interslavic (Medžuslovjansky). Prace są prowadzone głównie w społecznościach internetowych przez lingwistów-amatorów i wolontariuszy.

Zasady konstrukcji i cechy

Interslavic opiera się na kilku zasadach:

• selekcja słownictwa i form zgodnych z możliwie największą liczbą istniejących języków słowiańskich;
• upraszczanie i eliminacja nadmiernych nieregularności gramatycznych;
• zachowanie czytelnej, fonemicznej pisowni z opcją zapisu w dwóch systemach alfabetowych.

Język dopuszcza zapis zarówno alfabetem łacińskim, jak i cyrylicą. W praktyce stosowane są wersje ortograficzne mające na celu maksymalizację zrozumiałości dla użytkowników ze wszystkich grup słowiańskich.

Użytkownicy i zastosowania

Interslavic nie ma oficjalnego statusu państwowego ani etatowej grupy użytkowników — jest językiem społecznościowym. Liczba osób posługujących się nim w różnym stopniu oceniana jest ostrożnie; źródła wskazują na kilkaset osób aktywnie uczestniczących w projektach, z większą liczbą sympatyków i biernych odbiorców. Język pojawia się w tłumaczeniach amatorskich, materiałach edukacyjnych, dyskusjach między użytkownikami z różnych krajów słowiańskich oraz w projektach kulturalnych i medialnych prowadzonych przez entuzjastów.

Stopień zrozumiałości i ograniczenia

Głównym celem Interslavic jest osiągnięcie możliwie wysokiej biernej zrozumiałości między Słowianami. W praktyce efekty zależą od indywidualnego zasobu językowego odbiorcy i jego biegłości w rodzimych językach słowiańskich. Zrozumiałość pasywna (czytanie, rozumienie) zwykle jest wyższa niż aktywne posługiwanie się językiem (mówienie, pisanie). Język upraszcza pewne struktury i odrzuca lokalne odmiany, co z jednej strony ułatwia komunikację, a z drugiej ogranicza naturalność wypowiedzi dla rodzimych użytkowników poszczególnych języków słowiańskich.

Materiały i dalsze informacje

Dostępne są gramatyki, słowniki i materiały dydaktyczne opracowane przez społeczność projektu; prace te są publikowane głównie w internecie przez wolontariuszy. Ze względu na charakter projektu warto korzystać z aktualizowanych źródeł, ponieważ standardy i rozwiązania ortograficzne były w przeszłości rozwijane i konsultowane w kolejnych wersjach projektu.