Himni i Flamurit (w języku angielskim: Hymn to the Flag) jest hymnem narodowym Albanii. Utwór ten stał się symbolem niepodległości i jedności Albańczyków w kluczowym dla kraju roku 1912 — w roku proklamowania niepodległości. Słowa napisał albański poeta Asdreni (Aleksandr Stavre Drenova, 1872–1947), a melodia wywodzi się z kompozycji rumuńskiego twórcy Cipriana Porumbescu (1853–1883), którą dostosowano do albańskich wersów.
Powstanie i pierwsze publikacje
Wiersz Asdreniego został po raz pierwszy opublikowany 21 kwietnia 1912 roku w gazecie Liri e Shqipërisë (w języku angielskim: Freedom of Albania), wydawanej przez społeczność albańską w Sofii w Bułgarii. Później tekst ukazał się także w tomiku wierszy Drenovej zatytułowanym Ëndra e lotë (w języku angielskim: Dreams and Tears), wydanym w Bukareszcie. W kontekście ogólnonarodowego zrywu 1912 roku utwór szybko zyskał rangę hymnu nieformalnego, a następnie państwowego po proklamacji niepodległości Albanii.
Muzyka
Melodia hymnu jest związana z kompozycją Cipriana Porumbescu, rumuńskiego kompozytora. Jego muzyka została zaadaptowana do albańskiego tekstu i przyjęta jako podkład melodyczny hymnowi. Dzięki tej kompozycji słowa Asdreniego uzyskały patetyczną i podniosłą oprawę, która dobrze współgra z tematem wolności i narodowej tożsamości.
Znaczenie i użycie
Himni i Flamurit odgrywa ważną rolę podczas uroczystości państwowych, świąt narodowych (m.in. Dnia Niepodległości — 28 listopada) oraz ceremonii oficjalnych. Tekst hymnu nawiązuje do symboliki flagi i ideałów niepodległości, jedności i poświęcenia dla ojczyzny. W ciągu ponad stu lat istnienia niepodległej Albanii hymn pozostał trwałym elementem kultury politycznej i narodowej.
Uwagi historyczno-literackie
Asdreni, jako przedstawiciel albańskiego ruchu odrodzeniowego, używa w hymnie języka nacechowanego silnym akcentem patriotycznym. Jego twórczość w tym okresie była skierowana do szerokich warstw społecznych i miała mobilizować do wspólnego działania na rzecz niepodległości. Kompozycja Porumbescu, choć pochodzenia rumuńskiego, została odebrana przez Albańczyków jako odpowiednia muzyczna oprawa dla ich słów, co pokazuje historyczne powiązania kulturowe i wzajemne wpływy w regionie.