Paul John Manafort Jr (ur. 1 kwietnia 1949 r.) jest amerykańskim lobbystą, konsultantem politycznym i doradcą kampanii, który w późniejszych latach został skazany w sprawach kryminalnych związanych z oszustwami podatkowymi i bankowymi. Dołączył do zespołu kampanii prezydenckiej Donalda Trumpa w marcu 2016 roku i służył jako kierownik kampanii od czerwca do sierpnia 2016 roku. W przeszłości był doradcą w kampaniach prezydenckich Republikanów: Geralda Forda, Ronalda Reagana, George'a H. W. Busha i Boba Dole'a.

Działalność zawodowa i lobbing

W 1980 r. Manafort wraz z Charlesem R. Blackiem Jr. i Rogerem Stone'em założył firmę lobbingową Black, Manafort & Stone z siedzibą w Waszyngtonie. Przez dekady prowadził działalność konsultingową dla polityków i partii zarówno w USA, jak i za granicą. W swojej pracy reprezentował szerokie spektrum klientów — od amerykańskich polityków i korporacji po zagraniczne rządy i przywódców. Jego zagraniczne zlecenia, zwłaszcza w Europie Wschodniej i na Bliskim Wschodzie, wzbudzały liczne kontrowersje i były przedmiotem badań oraz zarzutów, m.in. dotyczących niewłaściwego rejestrowania pracy na rzecz obcych interesów.

Dochody i związki międzynarodowe

Manafort zdobył istotne dochody z doradztwa politycznego i lobbingu dla zagranicznych klientów, w tym partii i polityków na Ukrainie. Jego powiązania z prorosyjskimi środowiskami politycznymi i biznesowymi, a także długoletnia praca dla kontrowersyjnych reżimów i przywódców, były przedmiotem krytyki i stały się jednym z elementów prowadzących do postępowań śledczych.

Postępowania karne i skazania

W październiku 2017 roku Manafort został oskarżony w śledztwie prowadzonym przez specjalnego prokuratora Roberta Muellera; zarzuty obejmowały m.in. spisek przeciwko Stanom Zjednoczonym, pranie pieniędzy, unikanie rejestracji jako agent obcego państwa oraz oszustwa podatkowe i bankowe. W sierpniu 2018 roku ława przysięgłych w sądzie federalnym uznała go winnym kilku zarzutów związanych z oszustwami bankowymi i podatkowymi. W kolejnych postępowaniach Manafort przyznał się do niektórych zarzutów i porozumiał się o współpracy z prokuraturą, ale później stwierdzono naruszenia tego porozumienia, co skutkowało wznowieniem części oskarżeń.

Kara, zwolnienie i ułaskawienie

Po wyrokach skazujących Manafort został skazany na karę pozbawienia wolności. W wyniku pandemii COVID-19 część odbywania kary przeniesiono na areszt domowy; w grudniu 2020 roku prezydent Donald Trump udzielił mu ułaskawienia (prezydenckiego ułaskawienia), co zakończyło prowadzone wobec niego federalne postępowania karne. Ułaskawienie to wywołało szeroką debatę polityczną i prawną, ponieważ dotyczyło osoby zaangażowanej w głośne śledztwo dotyczącą ingerencji w wybory i działań na arenie międzynarodowej.

Znaczenie i kontrowersje

Postać Manaforta jest symbolicznym przykładem współczesnego lobbingu międzynarodowego i powiązań między polityką, pieniędzmi a wpływami zagranicznymi. Jego kariera — od wpływowego konsultanta w kampaniach politycznych po skazanego i później ułaskawionego — pokazuje, jak zagadnienia związane z finansowaniem, rejestracją działalności na rzecz obcych interesów i przejrzystością mogą przenikać się z polityką krajową i międzynarodową.