Lofsöngur — hymn narodowy Islandii (Ó Guð vors lands): historia i tekst

Lofsöngur — hymn narodowy Islandii: historia powstania, kontrowersje i pełny tekst (Ó Guð vors lands). Poznaj trzy zwrotki i ich znaczenie.

Lofsöngur (islandzki: Hymn; zwany również Ó Guð vors lands, co oznacza O, God of Our Land w języku angielskim) jest hymnem narodowym europejskiego kraju Islandii. Został napisany z okazji obchodów 1000-lecia pierwszego zasiedlenia Islandii przez Norwegów. Jednak nie został uznany za hymn narodowy przez kolejne 40 lat. Hymn zawiera trzy zwrotki, ale tylko pierwsza jest zazwyczaj śpiewana.

Historia powstania

Lofsöngur powstał w 1874 roku z okazji tysiąclecia zasiedlenia Islandii. Tekst napisał poeta i duchowny Matthías Jochumsson, a melodię skomponował Sveinbjörn Sveinbjörnsson. Utwór został wykonany po raz pierwszy podczas oficjalnych uroczystości związanych z jubileuszem i od tego czasu zyskał status pieśni o charakterze narodowym.

Choć hymn był używany w życiu publicznym już od końca XIX wieku, formalne uznanie jako hymn państwowy nastąpiło dopiero później — powszechnie wiąże się to z okresem uzyskania przez Islandię pełnej niepodległości i proklamacji republiki w 1944 roku. Przez wiele dekad Lofsöngur funkcjonował jednak w praktyce jako hymn narodowy nawet bez jednoznacznej regulacji prawnej.

Autorzy i charakter utworu

Matthías Jochumsson (autor tekstu) był znanym poetą, tłumaczem i duchownym; jego słowa w Lofsöngur odwołują się wprost do religijnego charakteru i dziękczynienia za opiekę nad krajem. Sveinbjörn Sveinbjörnsson (kompozytor) stworzył melodyjną, uroczystą oprawę chóralną, którą często określa się jako podniosłą i „kościelną” w brzmieniu. Połączenie religijnego tekstu i monumentalnej melodii sprawia, że hymn ma silnie sakralny wydźwięk.

Tekst i przekaz

Hymn składa się z trzech zwrotek, z których zazwyczaj wykonuje się tylko pierwszą. Pierwszy wers jest najbardziej rozpoznawalny i brzmi: „Ó, guð vors lands! Ó, lands vors guð!” (pol. „O, Boże naszej ziemi! O, Boże naszej ojczyzny!”). W całym tekście przeważają motywy dziękczynienia, prośby o opiekę i odniesienia religijne — hymn wychwala Boga jako opiekuna narodu i kraju.

Ze względu na silne odniesienia religijne oraz patetyczny styl języka (archaiczny w porównaniu z mową współczesnych Islandczyków), treść hymnu była i jest przedmiotem publicznej dyskusji. Niektórzy proponowali zmiany lub zastąpienie hymnu utworem o bardziej świeckim charakterze, inni bronią tradycji i historycznego znaczenia Lofsöngur.

Wykonania i praktyka

• Podczas oficjalnych ceremonii państwowych i świąt narodowych (np. Dnia Niepodległości) hymn wykonywany jest w wersji chóralnej lub orkiestralnej; często śpiewana jest jedynie pierwsza zwrotka.
• Melodia jest stosunkowo trudna wokalnie — wymaga szerokiej skali i (zwłaszcza w oryginalnych aranżacjach) wysokich partii wokalnych, co sprawia, że nie zawsze jest łatwa do wykonania przez amatorskie zespoły.
• Z powodu religijnego charakteru tekstu w debatach publicznych wskazywano na możliwość używania hymnu jedynie przy ceremoniach o charakterze państwowo-religijnym lub rozważano alternatywy świeckie.

Znaczenie i kontrowersje

Lofsöngur jest silnym symbolem historycznym: łączy pamięć o tysiącletnim osadnictwie z okresem, gdy Islandia budowała swoją tożsamość narodową. Jednocześnie jego wyraźnie chrześcijański i oficjalny charakter sprawia, że w społeczeństwie wielokrotnie toczyły się dyskusje o celowości utrzymania go jako oficjalnego hymnu w świeckim państwie.

W praktyce jednak hymn pozostaje istotnym elementem ceremonii państwowych i uroczystości, a dla wielu Islandczyków — symbolem historycznej ciągłości narodu.

Gdzie znaleźć pełny tekst

Pełny, oryginalny tekst islandzki oraz tłumaczenia można znaleźć w źródłach poświęconych literaturze islandzkiej, w archiwach utworów Matthíasa Jochumssona oraz w oficjalnych publikacjach dotyczących symboli narodowych Islandii. W piśmiennictwie publicznym dostępne są także opracowania historyczne opisujące genezę i recepcję hymnu.

Pytania i odpowiedzi

P: Jak nazywa się hymn narodowy Islandii?

P: Kiedy została skomponowana muzyka do hymnu?

P: Kto napisał tekst hymnu?

P: Dlaczego Lofsِngur został pierwotnie napisany?

P: Kiedy stał się hymnem narodowym?

P: Jak się wymawia "Lofsِngur" po islandzku?

P: Jak się wymawia "س Guً vors lands" po islandzku?

Szukaj według litery