Dark Phoenix, znany także jako X-Men: Dark Phoenix, to film superbohaterski z 2019 roku w reżyserii Simona Kinberga. Jest to siódmy film z głównej linii produkcji X-Men w ramach kinowego uniwersum Foxa i dwunasty film powiązany z serią. Produkcja bazuje luźno na klasycznej komiksowej serii „The Dark Phoenix Saga” autorstwa Chrisa Claremonta i Johna Byrne’a i przedstawia historia przemiany Jean Grey w tytułową „Ciemną Feniks”.
Fabuła
Akcja filmu toczy się kilka lat po wydarzeniach z X-Men: Apocalypse. Jean Grey (Sophie Turner) podczas misji kosmicznej zostaje wystawiona na działanie potężnej, tajemniczej energii, która wzmacnia jej moce, ale też stopniowo przejmuje nad nią kontrolę. W miarę wzrostu mocy Jean staje się coraz trudniejsza do powstrzymania, co prowadzi do konfliktów wśród X-Men — zwłaszcza z Charlesem Xavierem (James McAvoy) i Magneto (Michael Fassbender). Równocześnie pojawia się zewnętrzne zagrożenie reprezentowane przez postać graną przez Jessicę Chastain, które komplikuje konflikt i stawia zespół przed moralnymi dylematami.
Obsada
- Sophie Turner – Jean Grey / Dark Phoenix
- James McAvoy – Charles Xavier / Profesor X
- Michael Fassbender – Erik Lehnsherr / Magneto
- Jennifer Lawrence – Raven / Mystique
- Nicholas Hoult – Hank McCoy / Beast
- Tye Sheridan – Scott Summers / Cyclops
- Alexandra Shipp – Ororo Munroe / Storm
- Kodi Smit-McPhee – Kurt Wagner / Nightcrawler
- Evan Peters – Peter Maximoff / Quicksilver
- Jessica Chastain – antybohaterka / przedstawicielka obcej rasy
Produkcja i adaptacja
Film wyreżyserował i współtworzył scenariusz Simon Kinberg, który wcześniej był zaangażowany w rozwój filmów z serii X-Men jako producent i scenarzysta. Produkcja próbowała przenieść na ekran opowieść znaną z komiksów, jednocześnie dopasowując ją do wcześniejszych filmów z serii (szczególnie do trylogii prequelowej z McAvoyem i Fassbenderem). Realizacja została jednak utrudniona przez zmiany w harmonogramie, ponowne zdjęcia i presję studia, co — zdaniem wielu komentatorów — wpłynęło na końcowy kształt scenariusza i narracji.
Odbiór krytyczny i komercyjny
Film otrzymał mieszane do negatywnych recenzji od krytyków. Chwalono przede wszystkim kreacje aktorskie Sophie Turner i Michaela Fassbendera oraz niektóre momenty dramatyczne i efekty wizualne, ale krytykowano przede wszystkim scenariusz, tempo narracji, niedostateczne rozwinięcie antagonisty oraz elementy CGI. Wśród fanów reakcje były podzielone — część doceniła emocjonalne akcenty i próbę adaptacji znanego komiksu, inni uznali film za zmarnowany potencjał.
Pod względem finansowym Dark Phoenix zarobił na świecie około 252,4 mln USD, przy budżecie szacowanym na około 200 mln USD (nie licząc kosztów promocji). Wynik ten został oceniony jako rozczarowujący w kontekście oczekiwań studia i wcześniejszych produkcji, co sprawiło, że obraz uznano za komercyjny zawód.
Plusy i minusy
- Plusy: emocjonalne akcenty, silne role niektórych aktorów (Turner, Fassbender, McAvoy), wybrane sceny akcji i kilka efektownych ujęć.
- Minusy: problemy ze scenariuszem i tempo, niedostatecznie wykorzystany antagonista, zawodzące partie CGI w niektórych scenach, a także skrócony czas ekranowy czołowych postaci pobocznych.
Znaczenie w serii
Dark Phoenix jest postrzegany jako zamknięcie pewnego etapu filmowej sagi X-Men stworzonej przez 20th Century Fox. Po przejęciu Foxa przez Disney i zbliżających się rebootach uniwersum, obraz ten pozostaje ostatnim pełnym zakończeniem linii z McAvoyem i Fassbenderem.
Podsumowując, Dark Phoenix to film ambitny pod względem tematycznym, który jednak nie do końca sprostał oczekiwaniom ani krytyków, ani części fanów — mimo kilku udanych elementów aktorskich i wizualnych.