Komunistyczna Partia Grecji (KKE): definicja, historia i ideologia
Komunistyczna Partia Grecji (KKE) — historia, ideologia i wpływ: od założenia w 1918, przez wojnę domową, do współczesnej roli w greckiej polityce.
Komunistyczna Partia Grecji (grecki: Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας; Kommounistikó Kómma Elládas, KKE) jest marksistowsko-leninowską partią polityczną w Grecji. Została założona w 1918 roku jako Socjalistyczna Partia Pracy Grecji (SEKE), a swoją obecną nazwę przyjęła w listopadzie 1924 roku. Jest to jedna z najstarszych aktywnych formacji politycznych we współczesnej Grecji. Partia odegrała istotną rolę w ruchu oporu przeciw okupacji niemieckiej i włoskiej podczas II wojny światowej, głównie poprzez związaną z nią organizację EAM (Narodowy Front Wyzwolenia) oraz oddziały partyzanckie ELAS. Członkostwo i wpływy KKE osiągnęły apogeum w połowie lat 40. XX wieku.
Historia
- Początki i okres międzywojenny: SEKE powstała w 1918 r.; w 1924 r. przekształciła się w KKE. W okresie międzywojennym partia uczestniczyła w życiu politycznym i robotniczym Grecji, była jednak pod stałą presją państwa i środowisk prawicowych.
- II wojna światowa i okupacja: Podczas okupacji KKE odegrała centralną rolę w formowaniu EAM i jej zbrojnego ramienia ELAS, które stały się główną siłą antyokupacyjną w kraju.
- Wojna domowa (1946–1949): Po wyzwoleniu doszło do konfliktu zbrojnego między siłami komunistycznymi a rządem wspieranym przez Wielką Brytanię i później Stany Zjednoczone. Komunistyczne siły przegrały wojnę domową; partia została zdelegalizowana, a jej członkowie i sympatycy byli prześladowani i internowani przez dekady.
- Nielegalność i represje (lata 50.–70.): W okresie powojennym KKE funkcjonowała w podziemiu lub z nielicznymi możliwościami działalności publicznej, szczególnie w czasie autorytarnych rządów i rządów wojskowych.
- Legalizacja i działalność parlamentarna (od 1974): Po upadku junty wojskowej w 1974 r. KKE została zrehabilitowana i odzyskała prawo do legalnej działalności. Od tego czasu regularnie bierze udział w wyborach parlamentarnych i europejskich, reprezentując tradycyjną, marksistowsko‑leninowską lewicę.
- Przekształcenia i podziały: W drugiej połowie XX wieku na greckiej lewicy dochodziło do rozłamów i tworzenia się odrębnych formacji (m.in. ugrupowań o orientacji eurokomunistycznej czy eklektycznych koalicji lewicowych). W latach 80. i 90. widoczne były przetasowania całej sceny lewicowej, w tym powstawanie szerokich koalicji takich jak Synaspismós. KKE natomiast zachował stosunkowo ortodoksyjny kurs ideologiczny.
Ideologia i program
- Marksizm‑leninizm: KKE deklaruje przywiązanie do marksizmu‑leninizmu, opowiadając się za systemowym przekształceniem gospodarki w kierunku własności publicznej i planowania demokratycznego.
- Główne postulaty: obrona praw pracowniczych, zwiększenie udziału państwa w kluczowych sektorach gospodarki, rozszerzenie świadczeń socjalnych, bezpłatna opieka zdrowotna i edukacja, walka z nierównościami społecznymi.
- Postawa wobec instytucji międzynarodowych: KKE jest krytyczny wobec Unii Europejskiej i NATO, postrzegając je często jako instrumenty interesów wielkiego kapitału i imperializmu; postulaty partii obejmują suwerenne, antyimperialistyczne podejście do polityki zagranicznej.
Struktura i działanie
- Partia posiada typową dla organizacji komunistycznych strukturę: Kongres partyjny, Centralny Komitet, Biuro Polityczne oraz lokalne komórki. Funkcjonuje także młodzieżówka — Komunistyczna Młodzież Grecji (KNE).
- KKE prowadzi działalność związkową oraz społeczną, angażując się w strajki, kampanie na rzecz praw pracowniczych i inicjatywy lokalne.
- Podtrzymuje kontakty z innymi partiami komunistycznymi i ruchem komunistycznym na świecie, uczestnicząc w międzynarodowych spotkaniach i wymianie doświadczeń.
Rola współcześnie
- Po legalizacji w 1974 r. KKE regularnie uczestniczy w wyborach i jest reprezentowana w parlamencie (Vouli ton Ellinon) oraz w instytucjach samorządowych i europejskich w różnych okresach. Jej poparcie w wyborach parlamentarystycznych i europejskich waha się w kolejnych dekadach, zwykle będąc stałą, lecz mniejszościową siłą lewicową.
- Partia utrzymuje krytyczną i niezależną pozycję wobec innych formacji lewicowych, odrzucając neoliberalne polityki i postulując radykalne rozwiązania systemowe.
- KKE pozostaje istotnym czynnikiem na greckiej scenie politycznej jako reprezentant tradycyjnego, klasycznego nurtu komunistycznego, mając wpływ na debatę publiczną w sprawach socjalnych, gospodarczych i antyimperialistycznych.
Podsumowując, Komunistyczna Partia Grecji jest organizacją o wieloletniej tradycji i wyraźnej tożsamości ideologicznej. Jej historia obejmuje zarówno okresy legalnej działalności, jak i lata działalności podziemnej oraz represji, co wpłynęło na kształt współczesnej roli KKE w polityce greckiej.
Historia
Fundacja
Rewolucja październikowa bolszewików w Rosji w 1917 r. dała podstawę do założenia partii komunistycznych w wielu krajach na całym świecie. KKE została założona 4 listopada 1918 r. jako Socjalistyczna Partia Pracy Grecji (grecki: Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα Ελλάδας, Sosialistikó Ergatikó Kómma Elládas; akronim: ΣΕΚΕ, SEKE). Partia była kierowana przez pięcioosobowy komitet centralny. W skład komitetu wchodzili: Nikos Dimitratos, D. Ligdopoulos, M. Sideris, A. Arvanitis i S. Kokkinos.
Korzenie KKE sięgają ponad 60 lat istnienia małych grup socjalistycznych, anarchistycznych i komunistycznych. Grupy te działały głównie na terenach uprzemysłowionych. Podążały one za przykładem Komuny Paryskiej i chicagowskiego ruchu robotniczego z 1892 r. na rzecz ośmiogodzinnego dnia pracy. Grupy te naciskały na zjednoczenie greckich robotników w związki zawodowe, wprowadzenie ośmiogodzinnego dnia pracy w Grecji i lepsze płace dla robotników. Inspiracja przychodzić od Komuna Paryska i komunistyczny rewolucyjny wysiłek na początku wiek. Zniszczenie prawie 20 rok wojna przynosić na Grecki robotnik także odgrywać rola. Jako rezultat, jednolity Socjal-komunistyczny przyjęcie zakładać w Grecja.
Na II Kongresie SEKE w kwietniu 1920 r. partia podjęła decyzję o afiliowaniu się do Kominternu. Comintern być międzynarodowy komunistyczny organizacja zakładać w Moskwa w 1919. SEKE zmieniać swój imię Socjalistyczny Praca Partia Grecja-Komunista (SEKE-K). Nowy centralny komitet wybierać, che zawierać Nikos i Panaghis Dimitratos, Yannis Kordatos, G. Doumas i M. Sideris. Na Trzeci Nadzwyczajny Kongres SEKE-K w Listopad 1924, przyjęcie przemianowywać partia Komunistyczny Partia Grecja i przyjmować Marksizm-Leninizm. Pandelis Pouliopoulos wybierać jako general-secretary. Od tego czasu, partia funkcjonować na podstawie demokratyczny centralizm.
KKE między dwiema wojnami światowymi
KKE silnie sprzeciwiać się Grecja zaangażowanie w Greco-Turkish Wojna 1919-1922. Ono rozważać wojna imperialistyczny spisek rynek Azja Mniejsza. KKE członek popierać ten pozycja zarówno na front jak i w kontynent. KKE pracować z Radziecki ambasador perswadować Venizelos' administracja swój wojsko od Azja Mniejsza. KKE także próbować Związek Radziecki presja Mustafa Kemal Atatürk autonomia dla Grecki miasto w Azja Mniejsza.
Pytania i odpowiedzi
P: Czym jest Komunistyczna Partia Grecji?
O: Komunistyczna Partia Grecji jest marksistowsko-leninowską partią polityczną w Grecji.
P: Kiedy partia została założona?
O: Partia została założona w 1918 roku jako Socjalistyczna Partia Pracy Grecji, a swoją obecną nazwę przyjęła w listopadzie 1924 roku.
P: Jaką rolę odegrała partia w greckim ruchu oporu?
O: Partia odegrała znaczącą rolę w greckim ruchu oporu.
P: Jaka była liczba członków partii w połowie lat czterdziestych?
O: Liczba członków partii była największa w połowie lat czterdziestych.
P: Czy partia brała udział w greckiej wojnie domowej?
O: Tak, partia brała udział w greckiej wojnie domowej.
P: Po której stronie stanęła partia w greckiej wojnie domowej?
O: Partia skończyła po przegranej stronie w greckiej wojnie domowej.
P: Kiedy partia została zdelegalizowana i kiedy uczestniczyła w rządzie koalicyjnym?
O: Partia była zdelegalizowana do 1974 roku, ale uczestniczyła w rządzie koalicyjnym w 1989 roku, kiedy otrzymała ponad 13% głosów.
Przeszukaj encyklopedię